تحقیقات هستهای در تقابل منطق و تهدید
گروه سیاسى: سرانجام با تأیید آژانس بینالمللى انرژى اتمی و برداشته شدن پلمب مراکز تحقیقات هستهای تعلیق دوساله تحقیقات سوخته هستهای در ایران به پایان رسید. اجرایى شدن تصمیم اخیر هستهای تهران، موجى از اظهارنظر و موضعگیرى را از سوى کشورهاى غربى و محافل و مجامع بینالمللى در پى داشت.
گزارشهاى دریافتى دو روز گذشته حاکى از آن است که اگرچه جناح غرب تلاش دارد با رایزنى فشرده به موضع مشترک در قبال اقدام ایران دست یابد و بدین منظور امروز نمایندگان اروپایى در برلین براى تصمیمگیری گردهم خواهند آمد، اما مسؤولین ایرانى نیز سعى دارند در کلام خویش قاطعیت توأم با استدلال و منطق را به نمایش بگذارند. در روزهاى گذشته فشار و هجمه تبلیغى علیه ایران و تهدید به تشکیل اجلاس اضطرارى شوراى حکام آژانس و ارجاع پرونده به شوراى امنیت به حدى بود که مورد اشاره خطیب خطبههاى نماز عید قربان تهران نیز قرار گرفت، اما به نظر مىآید سیاست اتخاذى تهران در قبال اعمال فشارها تشریح مبانى حقوقى تصمیم اخیر و تفاوت تحقیقات با تولید سوخت هستهای و همچنین باز نگه داشتن راههاى گفتوگو و مذاکره با طرفهاى اروپایى و آژانس اتمی است. این در حالى است که علاوه بر آمریکا، اروپا و حتى روسیه شریک اتمی ایران نیز از ایران خواستهاند با صرفنظر از تصمیم اخیر خود موجب کاهش نگرانىهاى آنها شود. آژانس اتمی انرژى اتمی هم اعلام داشته رفع تعلیق از تحقیقات در حالى صورت گرفته که تمام مسائل مربوط به فعالیتهاى ایران براى آژانس اتمی کاملاً حل نشده است. حال باید در انتظار سرنوشت بازى و رقابت فشار و استدلال بود، آن هم در حالى که ایران و اروپا به عنوان دو بازیگر اصلى هر دو در تصمیم، خود را قاطع نشان مىدهند.
ایران تحقیقات هستهای را از سر گرفت
معاون بینالملل سازمان انرژى اتمی گفت: با توافق و تفاهم با آژانس بینالمللى انرژى اتمی، مراکز تحقیقاتى در نظر گرفته شده ایران کار خود را رسماً آغاز کردند.«محمد سعیدى» روز سهشنبه در نشستى با خبرنگاران، افزود: در توافقى که با بازرسان آژانس بینالمللى انرژى اتمی داشتیم، محلهایى که مورد توافق قرار گرفته بودند، کار تحقیقاتى خود را رسماً آغاز کردند.وى با تأکید براینکه «ما بین تولید سوخت هستهای و تحقیقات و فناورى سوخت هستهای تفاوت قایل هستیم»، گفت: تولید سوخت هستهای در کشور همچنان در تعلیق خواهد بود.
سعیدى ابراز امیدوارى کرد: ایران در چارچوب منطقى، در آیندهاى نزدیک براى سوخت هستهای با طرفهاى اروپایى به یک جمعبندى برسد تا نگرانىها برطرف شود.
وى تصریح کرد: آژانس در این زمینه سؤالاتى داشت که به این سؤالات پاسخ داده شد و موفق شدیم با آژانس به یک جمعبندى روشن برسیم که در این توافق قرار شد که با همکارى بازرسان آژانس که در ایران حضور دارند در محلهایى که با آژانس به توافق رسیدیم، فعالیت تحقیقاتى را آغاز کنند. وى در خصوص اظهارات محمد البرادعى مدیرکل آژانس در خصوص اقدام ایران به از سرگیرى تحقیقات هستهای، گفت: من به آن بخش از اظهارنظرهاى سیاسى آقاى البرادعى کارى ندارم، اما آن چه که در چند روز گذشته بین ما و آژانس بوده یک تفاهم حقوقى و فنى بوده است. وى در ادامه در خصوص وضعیت پرونده هستهای ایران در نشست آینده شوراى حکام، گفت: تصمیم جدى کشور این است که تا نشست ماه مارس، اقدامات جدى که نشاندهنده پیشرفت در همکارىهاى ایران و آژانس باشد، انجام دهیم.
آژانس بینالمللى انرژى اتمی فک پلمب از تأسیسات نطنز را تأیید کرد
آژانس بینالمللى انرژى اتمی ظهر سهشنبه برداشته شدن پلمب در تأسیسات هستهای ایران در نطنز را تأیید کرد. آژانس بینالمللى انرژى اتمی روز سهشنبه در وین در یک بیانیه رسمی اعلام کرد جدا ساختن پلمبها در نطنز و دو نقطه مرتبط دیگر در «پارس تراشه» و «فرآیند تکنیک»، تا یازده ژانویه تمام خواهد شد. این پلمبها اجزاى سانتریفوژ پى ۱، دستگاه کنترل کیفیت سانتریفوژ و دو سیلندر حامل یواف ۶ و برخى تجهیزات دیگر در نطنز را پوشش مىداد. در این بیانیه تصریح شده است که بنا بر اظهارات ایران زمینه تحقیقات هستهای محدوده کوچکى را در برمىگیرد. در این بیانیه آمده است: ایران همچنین مشخص ساخته است که این فعالیتها ممکن است شامل تولید تعداد محدودى از عناصر نیز شود. محمد البرادعى مدیرکل آژانس بینالمللى انرژى اتمی نگرانى خود را نسبت به این تصمیم ایران اعلام کرده و مىگوید قبل از آنکه بررسىهاى برنامههاى هستهای ایران کاملاً روشن شود پلمبها برداشته شده است.
مدیرکل آژانس گفت که آژانس برنامههاى هستهای ایران را طى سه سال گذشته بررسى کرده ولى هنوز مسائل باقیماندهاى وجود دارد که باید روشن شود.
البرادعى معتقد است که گفتوگو بین طرفین باید همچنان ادامه پیدا کند. واکنشهاى خارجى در قبال از سرگیرى تحقیقات هستهای ایران در همین حال مقامات سیاسى در کشورهاى غربى، روز سه شنبه واکنشهایى در برابر تصمیم جمهورى اسلامى ایران به از سرگیرى تحقیقات هستهای از خود نشان دادند. اتحادیه اروپا در واکنش به این تصمیم ایران، در بیانیهاى، ضمن ابراز نگرانى، آن را «قابل تأسف» توصیف و در مورد اصرار تهران مبنى بر صلحآمیز بودن فعالیتهاى هستهایاش، ابراز «تردید» کرد. اتحادیه اروپایى، ضمن تکرار هشدار در مورد از سرگیرى تحقیقات هستهای ایران افزود: این اقدام ایران احتمال بازگشت به مذاکرات با سه کشور فرانسه، انگلیس و آلمان را به مخاطره مىاندازد. وزیر امور خارجه فرانسه نیز سه شنبه شب در پاریس اعلام کرد: تصمیم اخیر ایران براى از سرگیرى برخى تحقیقات حساس هستهای، ادامه گفتوگوهاى اتحادیه اروپا با ایران را زیر سؤال برده است. انتظار مىرود واکنش اتحادیه اروپا به از سرگیرى تحقیقات هستهای ایران از مهمترین محورهاى گفتوگوهاى وزیران امور خارجه تروییکاى اروپایى در برلین باشد. در همین حال آمریکا همچنان مىگوید که پنج کشور هستهای بزرگ و عضو دائم شوراى امنیت سازمان ملل تلاش دارند با ارسال پیامى مشترک به ایران، از تهران بخواهند برنامه پژوهشى خود را در ارتباط با سوخت هستهای آغاز نکند. «شان مک کورمک» سخنگوى وزارت خارجه آمریکا نیز دراین ارتباط گفته است: «ما با روسیه، چین، فرانسه و انگلیس براى ارسال یک پیام قوى به ایران از نزدیک همکارى داریم».
او ادعا کرد که واشنگتن براى دادن همه نوع فرصت به دیپلماسى براى حل مسأله هستهای ایران با سه کشور اروپایى و روسیه همکارى دارد.«آنجلا مرکل» صدراعظم و «فرانک والتر اشتاین مایر» وزیر خارجه آلمان نیز به تصمیم ایران واکنش نشان داده و از آن ابراز نگرانى کردهاند. اشتاین مایر در گفتوگوى تلفنى با همتاى روس خود این موضوع را بیان کرده و آنجلا مرکل صدراعظم نیز گفته که علامتهاى دریافتى از ایران نگرانکننده است. با این حال، «آلفردو منتیکا» معاون وزیر امور خارجه ایتالیا، در واکنش به تصمیم روز سه شنبه ایران جهت ازسرگیرى تحقیقات هستهای اعتراف کرد که اختلافات ایران و کشورهاى غربى در این خصوص «سیاسى» است. او گفت: براى حل مشکلات با ایران نیاز به راهحلى سیاسى و نه تکنیکى است. وزارت امور خارجه روسیه هم با انتشار بیانیهاى، از اقدام ایران در از سرگیرى فعالیتهاى تحقیقاتى و پژوهشى غنىسازى اورانیوم انتقاد کرد. روسیه در بیانیهاى که سهشنبه شب منتشر شد، گفته است: تصمیم ایران براى شروع فعالیتهایى که داوطلبانه و با درخواست آژانس بینالمللى انرژى اتمی به حالت تعلیق درآمده بود، مایه دلسردى ما شد. البته وزیر امور خارجه روسیه اعلام کرده این کشور به مذاکرات با ایران در مورد برنامههاى اتمی این کشور ادامه مىدهد و تلاش مىکند ایران را به ادامه تعلیق غنىسازى اورانیوم در طول مذاکرات ترغیب کند.
«سرگئى لاوروف» روز سه شنبه این سخنان را در گزارشى به رئیسجمهورى روسیه در مورد گفتگوهاى اخیر با تهران بیان کرد. شیراک رئیسجمهورى فرانسه هم در واکنش به اقدام ایران در ازسرگیرى تحقیقات هستهای با بیان اینکه داشتن فعالیتهاى صلحآمیز هستهای حق ایران است، خواستار آنچه ضرورت احترام ایران به تعهدات خود نامید، شد. فراکسیون پارلمانى حزب حاکم آلمان هم در واکنش به تصمیم ایران براى ازسرگیرى تحقیقات هستهای از اروپایىها خواست گفتگوها را با ایران متوقف کنند. این در حالى است که «فرانک ـ والتر اشتاین مایر» وزیر امور خارجه آلمان روز گذشته با انتقاد از سرگیرى برنامههاى هستهایران تصریح کرد که ایران علائم خطرناکى را از خود نشان داده است. اما «على آهنى» سفیر جمهورى اسلامى ایران در بروکسل و اتحادیه اروپا در ملاقات روز سهشنبه با «آسلبورن» معاون نخستوزیر و وزیر خارجه لوکزامبورگ به تمام این واکنشها اینگونه پاسخ داد: کلیه فعالیتهاى هستهای جمهورى اسلامى ایران صلحآمیز بوده و با اطلاع آژانس انرژى اتمی صورت مىگیرد. وى تأکید کرد که براساس مفاد معاهده NPT و اساسنامه آژانس هیچگونه منع و محدودیتى براى فعالیتهاى تحقیقاتى هستهای کشورهاى عضو وجود ندارد.
«تروییکاى اروپایى» امروز درباره ایران تشکیل جلسه مىدهد
«تروییکاى اروپایى» مرکب از انگلیس، فرانسه و آلمان به منظور بررسى تحول اخیر در برنامه هستهای ایران روز پنجشنبه (امروز) در برلین تشکیل جلسه خواهد داد. در این مذاکرات همچنین «خاویر سولانا» مسؤول ارشد سیاست خارجى و امنیتى اتحادیه اروپا حضور خواهد داشت. به گفته یک سخنگوى وزارت خارجه انگلیس در نشست برلین همچنین درباره پیشنهاد فراخوان تشکیل نشست اضطرارى شوراى حکام پیش از اجلاس برنامهریزى شده ماه مارس براى بررسى فورى ارجاع پرونده ایران به شوراى امنیت تصمیمگیرى خواهد شد. اما به نظر تونى بلر نخستوزیر انگلیس پس از تصمیم ایران به از سرگیرى فعالیتهاى هستهایش، دعوت شوراى امنیت سازمان ملل به تشکیل جلسه براى بررسى پرونده هستهای تهران ضرورى است. به گزارش خبرگزارى فرانسه از لندن، بلر دیروز در جلسه پرسش و پاسخ هفتگى پارلمان انگلیس گفت: «ما باید اول از همه براى ارجاع پرونده هستهای ایران به شوراى امنیت سازمان ملل در صورت توافق دیگر کشورهاى هم پیمان خود، به توافق برسیم.» وى افزود: احتمال این اتفاق زیاد است. بلر همچنین درباره از سرگیرى فعالیتهاى هستهای ایران عمیقاً ابراز نگرانى کرد. در همین حال خبرگزارى رویتر نیز به نقل از بلر گزارش داد او پس از اعلام از سرگیرى فعالیت تحقیقات هستهای ایران براى رسیدن به توافق بینالمللى به منظور ارجاع پرونده هستهای ایران به شوراى امنیت سازمان ملل تلاش مىکند. با این اوصاف نشست امروز کشورهاى اروپایى درباره ایران اهمیت زیادى داشته و نتیجه آن به منزله آغاز مرحلهاى تازه در تعامل ایران و اروپا به حساب خواهد آمد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
