تلاش اروپا برای حفظ بازار آفریقا

«سران اتحادیه اروپا به همراه سران اتحادیه آفریقا در لیسبون پرتغال گرد هم آمدند. این نشست اولین مورد در نوع خود از زمان نشست سران اروپا ـ آفریقا در قاهره در هفت سال قبل است. اما گوردون براون، نخست‌وزیر انگلیس در این نشست حاضر نخواهد شد و این به دلیل برنامه کاری شلوغ وی نیست بلکه به این دلیل است که مایل نیست در جلسه‌ای که رابرت موگابه، رئیس‌جمهور زیمباوه در آن حضور دارد، شرکت کند.»

به گزارش ایسنا هفته‌نامه انگلیسی اکونومیست در گزارشی درباره نشست اتحادیه آفریقا و اروپا در لیسبون نوشته است: «متحدان انگلیس در پشت پرده با انتقاد از عملکرد گوردون براون، نخست‌وزیر انگلیس آن را صرفا یک اقدام برای جلب توجه و تحت تأثیر قرار دادن دانسته‌اند که براون به خوبی از عهده آن بر می‌آید.»

اکونومیست می‌افزاید: «با توجه به ارتباط اروپا و آفریقا به دلیل اتفاقات تلخ گذشته و روابط تجاری، امداد و نجات و مهاجرت در امروز، طبیعتا موضوعات بسیار زیادی برای مذاکره بین سران دو قاره وجود دارد. ولی حقیقت اینست که این نشست به دو دلیل کم اهمیت‌تر برگزار شد.

دلیل اول به ریاست دوره‌ای شش ماهه اتحادیه اروپا و لزوم اینکه هر رئیس موقت اتحادیه تعدادی پروژه بزرگ برای نمایش داشته باشد، مربوط می‌شود. هم اکنون پرتغال ریاست دوره‌ای اتحادیه اروپا را بر عهده دارد و نشست لیسبون پروژه‌ بزرگ این کشور است. اما زمانیکه گوردون براون اعلام کرد در صورت حضور موگابه در نشست لیسبون در آن شرکت نمی‌کند و سران کشورهای آفریقایی از موگابه حمایت کردند، پرتغال تصمیم گرفت بدون حضور براون این نشست را پیش ببرد. اما دومین دلیل پس از برگزاری نشست لیسبون، وجود این احساس در طرف اروپایی است که در حال از دست دادن یک سری فرصت‌ها است.

آفریقا همسایه اروپا بزرگترین شریک تجاری این قاره است، ولی اخیرا کشور چین با قلدری در حال تحمیل کردن خود به این روابط است. روابط بین آفریقا و چین طی پنج سال گذشته پنج برابر شده است.

چین سال گذشته یک گردهمایی بزرگ را با حضور سران کشورهای آفریقایی در پکن برگزار کرد. خبر بدتر اینست که چینی‌ها با یک رویکرد جدید بسیار وسوسه‌انگیز و فریبنده در حال جلب توجه کشورهای آفریقایی هستند و آن اینست که چینی‌ها هیچ انتقادی نسبت به اوضاع حقوق بشر و دولت‌های کشورهای آفریقایی ندارند و تنها روی روابط مستقیم تجاری بدون رفتار پدرآبانه، نصایح و موارد دیگر تمرکز دارند.»

این گزارش می‌افزاید: «همچنین آمریکا به عنوان یک جبهه جدید در نبرد علیه تروریسم، در حال نشان دادن میل و گرایش بیشتر به آفریقا است.  

بنابراین پرتغالی‌ها در رأس برنامه‌های خود برای یک پروژه بزرگ، این حس عمومی در اروپا را که این قاره در خصوص روابط با آفریقا در خطر حاشیه رانده شدن قرار دارد، مدنظر قرار داده‌اند. هر دوی این دلایل احتمالا دلایل خوبی برای برگزاری این نشست سران به نظر می‌رسند اما اگر دقیق‌تر به قضیه بنگریم، اروپایی‌ها در لیسبون با دو رهبر آفریقایی که با مردم کشور خود به طرز غیرمعمولی با خشونت رفتار می‌کنند، محترمانه سر یک میز خواهند نشست.

رابرت موگابه کشور آباد و پر رونق زیمبابوه را به یک کشور فقیر تبدیل کرده و برای حضور مادام‌العمر در قدرت از خشونت استفاده می‌کند. همچنین رهبر دیگر آفریقایی که با مردم کشورش خشونت‌آمیز برخورد می‌کند، عمر‌البشیر، رئیس‌جمهور سودان است که دولت وی در سالهای اخیر ناظر کشتار حدود 300 هزار تن و آوارگی چند میلیون نفر بوده و به جلوگیری از استقرار نیروهای حافظ صلح بین‌المللی تأثیرگذار در دارفور ادامه می‌دهد.» در انتهای این گزارش آمده است: «پس از نشست لیسبون اروپا به امور پیچیده خود در آفریقا به شکلی معمولی و از طریق یک شبکه روابط دو جانبه ادامه خواهد داد. اما اگر اتحادیه اروپا قصد دارد در خصوص خشونت‌های موگابه و بشیر به یک نقطه نظر جمعی برسد، مطمئنا باید با یک صدا سخن بگوید. دعوت از چنین افرادی به یک نشست راه رسیدن به این امر نیست. کافیست این مسأله از مردم نگران و گرسنه زیمبابوه و دارفور پرسیده شود.»