خیزش آرام مدودف در روسیه

«هنگامى که ولادیمیر پوتین به عنوان رئیس کمیته روابط خارجى سن‌پترزبورگ در اوایل دهه ۱۹۹۰ با تنها آبروریزى عمومى شغل سیاسى‌اش مواجه شد، گروه کوچکى از وکلا سریعا به دفاع از وى پرداختند.»
به گزارش ایسنا روزنامه فایننشال تایمز با چاپ گزارشى کامل به چگونگى رسیدن دیمیترى مدودف به جایگاه ریاست جمهورى در روسیه اشاره کرده است. در این گزارش آمده است: «چهره جوان آن تیم دفاعى (گروه کوچکى از وکلا) دیمیترى مدودف ۲۴ ساله بود که به مشورت دادن به کمیته پوتین درباره بعضى از حساس‌ترین موضوعاتش مى‌پرداخت. اعضاى این تیم دفاعى با همکارى یکدیگر به دفع اتهامات پارلمان سن‌پترزبورگ مبنى بر این که پوتین بیش از ۱۰۰ میلیون دلار (۵۰ میلیون یورو، ۶۶ میلیون پوند) از سهم صادرات نفت و فلزهاى کمیاب و همین‌طور معاملات پایاپاى را بین شرکت‌هاى دوست خود تقسیم کرده است، پرداختند. والرى موسین، استاد سابق حقوق مدودف و یکى دیگر از مشاوران حقوقى کمیته روابط خارجى شهر سن‌پترزبورگ به ریاست ولادیمیر ولادیمیروویچ عنوان مى‌کند که دقیقا به یاد نمى‌آورد که چه مشاوره‌هایى به پوتین داده است. اما تحقیقاتى که آن معاملات را بررسى مى‌کرد و خواستار خلع پوتین از قدرت (مقام خود در آن زمان) شده بود، تقریبا نادیده انگاشته شد و حتى نتایج آن نیز از سوابق پارلمان سن‌پترزبورگ پاک شده است.
پوتین نیز در آن زمان اتهامات مبنى بر انجام اعمال خلاف قانون را تکذیب کرد. موسین مى‌گوید که مدودف عمدتا در مورد به ثبت رساندن سرمایه‌گذارى‌هاى مشترک خارجى که شهردارى سن‌پترزبورگ در آن‌ها شرکت داشته است، به پوتین مشورت داد. اما این کار بعدا به خاطر مشکلات بالقوه تجارى‌اش انجام نشد.» در ادامه این گزارش این‌گونه آمده است: «یک کارمند ارشد بانک که از نزدیک با هر دو، پوتین و مدودف، کار کرده است، مى‌گوید: صاین (مشکلات تجارى به ثبت رساندن سرمایه‌گذارى‌هاى مشترک خارجى) حساس‌ترین موضوع بود. این کاملا گویاى این نکته است که مورد اعتمادترین فرد پوتین یک افسر کا.گ.ب نیست بلکه وکیلش است.
این کارمند ارشد بانک با اظهار این مطلب که افراد همیشه با وکیلان خود صادق‌تر هستند، مى‌گوید: کارى که او (مدودف) به عنوان مشاور حقوقى براى آن افراد (پوتین و کمیته‌اش) کرد، رابطه‌اش را با پوتین استحکام بخشید.
هم‌اکنون مدودف به عنوان دوست وفادار و دست‌پرورده ۱۷ سال تلاش پوتین درصدد است تا جانشین پوتین در پست ریاست جمهورى شود و در تضمین تداوم بخشیدن به رژیم پوتین همانند یک حلقه اتصال حیاتى عمل کند. این همان چیزى است که اکثریت روس‌ها که اعتبار پوتین را به خاطر ایجاد و حفظ هشت سال بهبود متوالى اقتصادى و بازگرداندن روسیه به عرصه جهانى مى‌دانند، در دومین انتقال قدرت از زمان فروپاشى اتحاد جماهیر سوسیالیستى شوروى خواهان آن هستند. تداوم‌بخشى به سیاست‌هاى پوتین همچنین چیزى است که گروه جدید کارگزاران قدرت که بیشترشان اعضاى سابق کمیته روابط خارجى به ریاست پوتین در سن‌پترزبورگ هستند، نیز است؛ کسانى که در پى یافتن راهى براى حفاظت از دارایى‌هاى بسیار ارزشمند اقتصاد روسیه هستند.
آنها با بدست آوردن مناصبى در شرکت‌هایى از جمله روس نفت و گازپروم که توانسته‌اند در قرارداد‌هاى جنجال‌برانگیز قسمت‌هاى بسیار بزرگى از بخش انرژى روسیه را به تصاحب خود درآورند، در حال انجام این مأموریت هستند.»
فایننشال تایمز مى‌افزاید: «پوتین که در سن ۵۵ سالگى ۱۳ سال مى‌شود که استاد مدودف بوده است، با انتصاب به پست نخست‌وزیرى در آینده، پستى که خود او اخیرا آن را قدرت اصلى اجرایى کشور توصیف کرده است، قدرت زیاد خود را حفظ خواهد کرد و معلوم نیست که آیا مدودف که همکارانش وى را عمدتا به محافظه‌کارى و پشتکارش در اجراى دستورات دیگران مى‌شناسند، فقط یک آدم بى‌اهمیت در برابر پوتین قدرتمند باقى خواهد ماند و یا متعاقبا در پى پیش گرفتن راه مستقل خود خواهد رفت. مدودف در پى نشان دادن خود به عنوان یک فرد حامى غرب و لیبرال بوده است و در همین راستا وعده داده مالیات‌ها و کاغذ بازى را کاهش دهد، رسانه‌ها را آزاد گذارد و استقلال سیستم قضایى را تقویت کند. اما سابقه وى به عنوان ارشدترین فرد پوتین، رئیس‌جمهورى که بسیارى از این آزادى‌ها را محدود کرده است، باعث ایجاد شک و تردید در مورد وعده‌هایش شده است. مدودف هرگز به طور علنى سیاست‌هایى را که باعث به حاشیه رانده شدن اپوزیسیون و ممانعت از شرکت بعضى از احزاب در انتخابات شده است، زیر سؤال نبرده است. در عوض مدودف از این اقدامات حمایت کرده است. در همین حال دولت توانسته است کنترل خود را بر کانال‌هاى تلویزیونى این کشور بیشتر کند. با توجه به پیشینه مدودف بعید به نظر مى‌رسد که وى راهى مستقل را برگزیند.»
فایننشال تایمز مى‌نویسد: «گفته مى‌شود که پوتین و مدودف براى نخستین بار هم دیگر را زمانى ملاقات کردند که مدودف در مبارزه انتخاباتى آناتولى آلکساندراویچ سابچاک، یکى دیگر از استادان سابق حقوق وى، فعالیت مى‌کرد.
سابچاک پس از فروپاشى اتحاد شوروى از دانشجویان کارشناسى ارشد خود دعوت کرد تا به عنوان مشاورانش در زمانى که شهردار سن‌پترزبورگ شده بود، کار کنند. در ادامه مى‌خوانیم: «هنگامى که پوتین مدودف را در پایان سال ۱۹۹۹ به عنوان معاون رئیس دفتر و سه سال بعد به عنوان رئیس دفتر به کرملین دعوت کرد، این دست پرورده پوتین زندگى بى‌سر و صدایى را گذراند.
وى همچنین به سمت ریاست گازپروم منصوب شد و نقشى پشت پرده در کمک به خلاص شدن این شرکت انحصارى دولتى گاز از دست مدیران اجرایى که متهم به اختلاس میلیارد‌ها دلار از آن شده بودند، ایفا کرد. یک مدیر اجرایى که در آن زمان با وى کار مى‌کرد، مى‌گوید: او زمانى مدیریت گازپروم را به دست گرفت که مدیران آن به قوانین و مقررات اعتنایى نمى‌کردند. تصور مردم از او فردى خجالتى و کم رو است اما اگر او بداند که از حمایت رئیسش برخوردار است، مى‌تواند فردى جدى و خشن باشد. در واقع وى دستورات محوله از سوى پوتین را که به گفته اطرافیان پوتین تمام دستورات بزرگ را در گازپروم مى‌گرفت از جمله دستور قطع گاز به اوکراین در ژانویه سال ۲۰۰۶ به خاطر ایجاد بن‌بست در رسیدن به یک قیمت مورد توافق دو طرف، پیاده مى‌کرد. یکى از افراد خودى کرملین عنوان مى‌کند که مدودف خودش را با اجراى قوانین جزیى و تشریفات ادارى مشغول مى‌کرد.
وى مقامات کرملین را منع کرده بود که پیش از دریافت مجوز از دفتر مطبوعات کرملین با خبرنگاران مصاحبه کنند. یکى از مقامات کرملین که با مدودف کار مى‌کرد، مى‌گوید: او کسى است که همیشه فرم از محتوا برایش مهم‌تر بوده است. هنگامى که مدودف در سال ۲۰۰۵ به سمت معاون اول نخست‌وزیر در نظارت بر روى پروژه‌هاى ملى به منظور تقویت شرایط اجتماعى منصوب شد، از وى به عنوان جانشین احتمالى پوتین یاد مى‌شد. اما هنگامى که پوتین در فوریه سال ۲۰۰۷ سرگئى ایوانف، افسر جنگ‌طلب سابق کا.گ.ب و وزیر دفاعش را به عنوان معاون اول دیگر نخست‌وزیر منصوب کرد، به نظر آمد که موقعیت مدودف تحلیل رفته است.
بعد از این که پوتین جانشین بعدى خود را اعلام نکرد، تنش در میان نخبگان حاکم روسیه افزایش یافت. اعضاى وابسته به کرملین عنوان مى‌کنند هنگامى که پوتین مدودف را در رقابت با ایوانف قرار داد، بعضى از گروه‌هاى افراطى کرملین تلاش کردند تا وى را متقاعد کنند تا در قانون اساسى دست ببرد و براى سومین بار متوالى نیز رئیس‌جمهور روسیه باقى بماند. ویکتور چرکسف، یک مقام ارشد اداره امنیت فدرال، در نامه‌اى سرگشاده هشدار داد که این در گیرى داخلى عاملى تهدیدکننده براى انسجام پلیس مخفى حاکم است.
یک معاون وزیر امور مالى و دارایى نیز در این زمان به اتهام اختلاس از منابع مالى عمومى دستگیر شد؛ اقدامى که ضربه‌اى علیه جناح لیبرال‌تر تلقى مى‌شد. یکى از اعضاى وابسته به کرملین مى‌گوید: تمام منافع گروه پوتین با جانشینى مدودف تأمین خواهد شد. درگیرى داخلى زیادى بین آنها وجود داشت، اما هنگام اعلام خبر جانشینى مدودف تمام این غائله‌ها پایان یافت. آن کارمند ارشد بانک در مورد مدودف مى‌گوید: پوتین باید به عنوان نخست وزیر در قدرت بماند و داور نهایى باشد زیرا بدون حضور او گروه‌هاى افراطى مدودف را زنده زنده خواهند خورد.» در ادامه ذکر شده است: «هنوز بعضى معتقدند که مدودف نهایتا شگفتى خواهد آفرید و راهى مستقل از استاد خود در پیش خواهد گرفت. آلکساندر ولوشین، رئیس مکار سابق مدودف به عنوان رئیس دفتر کرملین، در اواخر سال ۲۰۰۶ به منظور معرفى مدودف به عنوان یک فرد با قابلیت تبدیل شدن به یک رئیس‌جمهور لیبرال که غرب نیز از آن خوشش خواهد آمد، به واشنگتن سفر کرد.