نمایندگان پنج عضو دایم شورای امنیت سازمان ملل و آلمان امروز در حالی در کنفرانسی تلفنی درباره برنامه هستهیی ایران صحبت میکنند که به رغم همه مخالفتها با ارسال سوخت هستهیی بوشهر به ایران، یک روز از ارسال سوخت به این نیروگاه میگذرد. این رویداد واکنشهای مختلفی را به دنبال داشته است.
به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) تام کیسی، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا به خبرنگاران در واشنگتن گفت: نمایندگان 1+5 صبح سهشنبه در کنفرانس تلفنی با یکدیگر مذاکره خواهند کرد.
بنا به گزارش خبرگزاری فرانسه، وی افزود: اطمینان دارم فرصتی خواهیم داشت تا درباره عناصر قطعنامه بعدی مذاکره کنیم.
به گزارش پرس.تی.وی، کیسی گفت که واشنگتن با نیروگاه هستهیی بوشهر مخالفتی ندارد و افزود که قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل تاسیسات بوشهر را از تحریمهای مربوط به فعالیتهای هستهیی ایران استثنا کرده است.
مدیران سیاسی وزارت امور خارجه آمریکا، فرانسه، انگلیس، آلمان، روسیه و چین در 11 دسامبر به مدت 90 دقیقه در کنفرانسی تلفنی با یکدیگر گفتوگو کردند اما قادر نشدند در خصوص تحریمهای جدید علیه ایران توافق کنند.
جورج بوش نیز مدعی شد، ارسال سوخت هستهیی از روسیه به ایران بر لزوم اعمال فشار هر چه بیشتر علیه برنامه هستهیی ایران تاکید میکند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه جورج بوش، رییس جمهور آمریکا روز دوشنبه در اولین اظهاراتش پس از ارسال سوخت به ایران مدعی شد: ایران تهدیدی برای صلح بوده، ایران تهدیدی برای صلح است و اگر ما برنامه غنیسازی اورانیوم آنها را متوقف نکنیم تهدیدی برای صلح خواهد بود.
بوش با اشاره به ارسال سوخت به ایران گفت: اگر روسها قصد انجام چنین کاری را دارند – که من از آن حمایت میکنم – پس ایرانیها نیازی ندارند چگونگی غنیسازی را فرا بگیرند. اگر ایرانیها میپذیرند که اورانیوم برای نیروگاه برق هستهیی غیرنظامی است پس هیچ نیازی ندارند چگونگی غنیسازی را یاد بگیرند.
وی ادامه داد: آنها در حال حاضر به سوی مسیر انزوا و تحریمهای اقتصادی پیش میروند. ما دو قطعنامه را در سازمان ملل تصویب کردهایم و کاندولیزا رایس بر روی سومین قطعنامه کار میکند
بوش مدعی شد که یافتههای گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا نشان میدهد که ایران تهدیدی برای صلح است؛ زیرا اگر کسی برنامه تسلیحاتی داشته است چطور میتوان گفت آنها فردا این کار را از سر نخواهند گرفت؟ با توجه به آنها که کوشیدهاند برنامهشان را پیشتر پنهان کنند چطور متوجه چنین چیزی خواهیم شد؟
وی بار دیگر تکرار کرد: آنها یک توضیح را به جهان بدهکارند.
بنا به گزارش خبرگزاری فرانسه، مقامات آمریکایی مدعیاند که واشنگتن با ارسال سوخت به نیروگاه بوشهر مخالفتی نداشته است و روسها متعهد شدهاند که این روند تحت نظارت آژانس بینالمللی انرژی اتمی انجام بگیرد.
دانا پرینو، سخنگوی ارشد کاخ سفید این نظارت را "گامی خوب" خواند اما هشدار داد که "نگرانی ما نسبت به ایران همچنان بسیار زیاد است همانطور که نگرانی متحدین ما زیادست".
پرینو با اشاره به مذاکرات بینالمللی که با هدف پایان دادن به تلاشهای غنیسازی اورانیوم درایران انجام میگیرد گفت: ارایه سوخت از جانب روسیه به بوشهر بخشی از مذاکرات از روز اول بوده است. بنابراین ما با آن مخالفتی نداریم.
وی در ادامه جوسازیهایش نسبت به برنامههای موشک بالستیک ایران و گزارش اخیر جامعه اطلاعاتی آمریکا اشاره کرد و نسبت به رفع فشار بینالمللی علیه جمهوری اسلامی هشدار داد.
پرینو با متهم کردن ایران به دنبال کردن برنامه هستهیی نظامی گفت: آنها به غنیسازی اورانیوم ادامه میدهند. سلاح های بالستیک را آزمایش میکنند و برای جامعه بینالمللی به روشنی توضیح ندادهاند که با برنامه پنهان تسلیحات هستهییشان چه می کردند و اینکه آیا آن را دوباره آغاز کردهاند یا خیر؟ آیا قابلیت انجام این کار را دارند یا خیر؟ بنابراین اکنون زمان آن است که فشار را افزایش دهیم.
در عین حال گوردون براون، نخست وزیر انگلیس نیز امنیت در ایران، کوزوو، برمه، اصلاحات اقتصادی و تغییرات آبوهوا را از چالشهای مهم اتحادیه اروپا خواند.
به گزارش خبرگزاری شینهوا، براون روز دوشنبه در بیانیهای در برابر مجلس عوام انگلیس در خصوص چالشهایی که در برابر اتحادیه اروپا قرار دارد، گفت: اصلاحاتی که اروپا باید انجام دهد تا در چالشهایی که با آن روبرو هستیم فائق شویم عبارتند از بیکاری، امنیت انرژی، تغییر آبوهوا و مسایل امنیتی به ویژه در کوزوو، ایران و برمه که ما باید با همکاری یکدیگر با آن روبرو شویم.
براون افزود: اروپا اکنون در حال حرکت به سوی دستور کار جدیدی است که بر تغییراتی متمرکز باشد که برای پاسخگویی به چالشهای مطرح مورد نیاز است.
شینهوا افزود: با توجه به پیشرفت ناکافی حاصل شده در مذاکرات با ایران بر سر برنامه هستهیی این کشور براون تاکید کرد که اتحادیه اروپا به دنبال قطعنامه جدید سازمان ملل که حاوی تحریمهای سختتری علیه تهران است خواهد بود.
نخست وزیر انگلیس گفت: همانطور که بارها به روشنی گفتهام ایران همچنان الزامات بینالمللیاش را نقض میکند. وزیران امور خارجه سه کشور اروپایی به همراه سه کشور (آمریکا، روسیه و چین) در ماه سپتامبر توافق کردند که اگر نتایج مثبتی از مذاکرات خاویر سولانا، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی و ایران حاصل نشود ما تحریمهای سختتری را در سازمان ملل اعمال خواهیم کرد.
وی ادامه داد: آخرین ارزیابی 3+3 این است که پیشرفت کافی حاصل نشده است.
نخست وزیر انگلیس گفت: شورای اروپایی از ایران می خواهد پاسخهای کامل، روشن و معتبری به آژانس بینالمللی انرژی اتمی ارایه دهد و همه سوالات مربوط به فعالیتهای هستهییاش را حل کند.
تونی بلر، نخست وزیر سابق انگلیس نیز که اکنون نماینده کمیته چهارجانبه در خاورمیانه است در پاسخ به این سوال روزنامه فایننشیال تایمز که آیا با انتشار گزارش جامعه اطلاعاتی آمریکا مساله فضای خارجی مربوط به مساله ایران تغییر کرده است یا خیر؟ گفت: این نکته خوبی است، فکر نمیکنم این فضا واقعا تغییر کرده باشد زیرا اول اینکه فکر می کنم با وجود یک گزارش همچنان احتیاطهایی نسبت به اینکه ایران قصد انجام چه کاری را دارد وجود دارد و دوم اینکه وجه دیگر این مساله که به آن توجه نشده است این است که بسیاری در جهان عرب به دنبال حرکت در عرصه جدید اقتصادی و سیاسی هستند.
وی افزود: وقتی زمان زیادی را در آنجا صرف کنید متوجه میشوید اینها کشورها و اقتصادهایی هستند که میخواهند این مساله اکنون حل شود. آنها دیگر نمیخواهند با آن بازی شود و میخواهند این مساله حل شود زیرا کارهای بسیاری برای انجام دادن دارند.
بلر در پاسخ به این سوال که آیا این مساله مشکلتر از چیزی است که فکر میکردید گفت: این به همان اندازه که فکر میکردم مشکل است اما سختتر از آن نیست، زیرا فکر میکنم این مساله کاملا قابل حل است. اگر واقعا بخواهند چنین کاری انجام شود این کار قابل انجام است. فقط به انرژی تمرکز و جدیت بیشتری نیاز دارد.
آویگدور لیبرمن، وزیر امور استراتژیک رژیم صهیونیستی نیز در واکنش به ارسال سوخت هستهیی نیروگاه بوشهر به ایران مدعی شد: پافشاری ایران بر غنیسازی به رغم ارسال سوخت از روسیه ثابت می کند که ایران به دنبال بمب اتمی است.
وی در برابر پارلمان این رژیم ادعا کرد: تردیدی نیست وقتی که آنها (ایران) حتی پس از دریافت سوخت هستهیی از بوشهر به غنیسازی اورانیوم ادامه می دهند این به معنای آن است که این کار با هدف تولید انرژی صلح آمیز و صنعت هستهیی انجام نمیگیرد.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، این مقام صهیونیست که مسوول هماهنگی تلاش های رژیم متبوعش در مقابله با برنامه هستهیی ایران است، افزود: هیچ توجیهی برای غنیسازی اورانیوم به غیر از اراده برای دستیابی به صلاح هستهیی وجود ندارد.
در این راستا مجله علمی مهندسی هستهیی در گزارشی درباره برنامه هستهیی ایران تاکید کرد که توسل به تحریم به عنوان راهی برای ارعاب ایران اقدام مناسبی نیست، چرا که ایران در 27 سال گذشته به خوبی آموخته است چگونه میتواند از عهده آن برآید. به علاوه گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی و نهادهای اطلاعاتی آمریکا دربارهی برنامه هستهیی ایران نشان میدهد آن طور که غرب ادعا کرده، این برنامه تهدیدی برای امنیت بینالمللی نیست.
خبرگزاری رویتر نیز در گزارشی به نقل از ولادیمیر اورلف، تحلیلگر امنیتی و رییس یک مرکز مطالعات استراتژیک در روسیه نوشت: تغییر رفتار مسکو در قبال بوشهر به دلیل شفافیت بیشتر ایران در ارتباط با بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی حاصل شد.
وی افزود که گزارش اطلاعاتی آمریکا که اخیرا منتشر شد و میگوید ایران به دنبال سلاح هستهیی نیست نیز فاکتوری برای این رفتار مسکو بوده است.
اورلف ادامه داد: هیچ واقعیتی وجود ندارد که ثابت کند ایران بر روی برنامه تسلیحات هستهیی کار میکند. آژانس، روسیه و نه حتی آمریکا هیچ کدام چنین واقعیاتی را در اختیار ندارند.
به گزارش رویتر، روسیه که پیش بینی میکرد این اقدام طوفانی دیپلماتیک را به راه اندازد روز دوشنبه تاکید کرد که تهران اطمینان داده است این سوخت که به بوشهر ارسال میشود برای هیچ هدف دیگری مورد استفاده قرار نخواهد گرفت.
همچنین به گزارش آسوشیتدپرس برخی تحلیلگران میگویند: تمایل روسیه برای حل مشاجره بر سر بوشهر به گزارش جدید جامعه اطلاعاتی آمریکا که تلاشهای واشنگتن برای جلب حمایت بین المللی از موضعش علیه ایران را پیچیده کرده است نیز ارتباط پیدا میکند.
یک تحلیلگر سیاسی گفت: این اقدام پس از گزارش آژانسهای اطلاعاتی آمریکا بسیار با معنا است.
وی ادامه داد: انتقال سوخت هستهیی به ایران از سوی روسیه به معنای آن است که مسکو به ماهیت صلح آمیز برنامه هستهیی ایران اعتماد کامل دارد.
برخی از دیگر تحلیلگران تاثیر برآورد اطلاعات ملی آمریکا را کم اهمیت دانسته و می گویند ارسال سوخت پیش از انتشار این گزارش برنامه ریزی شده بود.
آنتون خلوپکوف، کارشناس منع اشاعه در مسکو گفت: گزارش آمریکا عاملترین کننده نبود. تصمیم برای انجام این کار پیش از اعلام این گزارش اتخاذ شده بود.