توافق از مسیر عراق

خبرگزاری آسوشیتدپرس به نقل از علی الدباغ، سخنگوی دولت عراق نوشت: این نشست فقط بر عراق متمرکز بود. وی در پایان نشست نمایندگان ایران و آمریکا به خبرنگاران گفت: میان دو کشور حسن‌نیت، تفاهم و تعهد وجود دارد. همچنین سفیر آمریکا در عراق در پایان گفت‌وگوهای خود با سفیر ایران در بغداد طی کنفرانس خبری اعلام کرد:‌ ما در این گفت‌وگو نیامده بودیم که دلایل اثبات کننده‌ای برای فعالیت ایرانی‌ها در عراق ارایه بدهیم، بلکه ما خود می‌دانیم که ایرانی‌ها در عراق هستند و فعالیت می‌کنند. به گزارش ایسنا به نقل از شبکه تلویزیونی الجزیره، رایان کروکر، سفیر آمریکا در عراق طی کنفرانس کوتاهی پس از پایان نشست چهار ساعته ایران و آمریکا به پرسش برخی از خبرنگاران خارجی پاسخ گفت. وی در پاسخ به سوال خبرنگاری مبنی بر آن ‌که آیا در این دیدار پیامی نسبت به تمایل آمریکا یا خواست آمریکا برای برقراری و عادی‌سازی روابط با ایران ارایه شد و هم‌چنین از ایران به آمریکا، گفت: همان‌طور که می‌دانید از مهمترین نقاط توافق دوجانبه برای برگزاری این گفت‌وگو آن بود که محور اصلی این گفت‌وگو بر مسایل داخلی عراق متمرکز باشد. بنابراین هیچ‌گونه گفت‌وگویی در این زمینه که بتواند گویای ارایه یک پیام باشد انجام نگرفت. کروکر همچنین در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر آن ‌که شما پیش از این گفت‌وگو اعلام کرده بودید که درباره فعالیت‌های ایرانی‌ها در عراق و ورود اسلحه از ایران به عراق گفت‌وگو خواهید کرد، گفت:‌ هدف اصلی ما آن بود که در این زمینه تلاش بیشتری داشته باشیم و در این ارتباط سخن بگوییم اما طرف ایرانی آمادگی این موضوع را نداشت همچنین ما آمده بودیم که بگوییم این‌گونه فعالیت‌ها در عراق از سوی ایران نه‌ت نها برای عراق بلکه برای تمامی منطقه خطرناک است. سفیر آمریکا در بغداد همچنین گفت: ‌به هر حال ما نیامده بودیم که در این گفت‌وگو مدارک و اسناد جهت اثبات فعالیت ایرانی‌ها در عراق ارایه بدهیم زیرا که ما می‌دانیم ایرانی‌ها در عراق هستند و فعال می‌باشند. کروکر تاکید کرد: همان طوری که همه می‌دانند این شایسته نیست که دیپلمات‌ها بخواهند درباره موضوعی به صورت عمیق و گسترده توضیح بدهند و من نیز مبادرت به چنین کاری نمی‌کنم. وی همچنین گفت: ‌دولت عراق در این گفت‌وگوی دوجانبه حضور داشت و این دولت این گفت‌وگوها را رهبری می‌کرد. وی هم‌چنین عنوان داشت: این دیدار چهار ساعته دیدار کاری بوده و توافق گسترده‌ای بر سر سیاست‌گذاری در عراق صورت گرفت. ایران باید رفتارش را تغییر داده و کمک به شبه‌نظامیان، آموزش و تامین بودجه آنها را متوقف کند. در ادامه نماینده ایالات‌متحده در مذاکرات بغداد به خبرنگاران گفت: ‌نماینده جمهوری اسلامی ایران پیشنهاد کرده است تا کمیته سه‌جانبه‌ای با حضور آمریکا، عراق و ایران برای برداشتن گام‌های عملی درباره  امنیت عراق تشکیل شود. وی افزود: این پیشنهاد برای تصمیم‌گیری به واشنگتن ارسال خواهد شد. وی مدعی شد که طرف ایرانی پیشنهاد برگزاری دور دیگری از گفتگوهای مستقیم بین نمایندگان دو کشور را مطرح کرده است. کروکر همچنین مذاکرات بغداد را قابل قبول و موفق ارزیابی کرد. سفیر آمریکا در عراق گفت: ایرانی‌ها در این مذاکرات به حضور نیروهای خارجی در عراق اعتراض داشتند و آنها را اشغالگر نامیدند و خواستار تحویل سریعتر امور امنیتی به نیروهای عراقی شدند. به گفته رایان کروکر هیات ایرانی به جز پیشنهاد تشکیل کمیته سه‌جانبه، موضوع مهمی را در جلسه مطرح نکرد ضمن اینکه پاسخ دقیقی به سوالات مطرح شده ندادند. وی در پاسخ به سوالی درباره سرنوشت دیپلمات‌های ایرانی که بهمن گذشته در شهر اربیل توسط نیروهای آمریکایی بازداشت شدند گفت که در این خصوص بین طرفین صحبتی بعمل نیامد.

دیدگاه ایران

حسن کاظمی‌قمی، سفیر کشورمان در عراق نیز طی سخنانی به بیان دیدگاه‌ها و انتظارات ایران از چنین نشستی پرداخت. متن سخنان وی به شرح زیر است: در آغاز سخن فرصت را مغتنم شمرده و مراتب قدردانی خود را از میزبانی دولت عراق و جناب آقای مالکی که در نظر دارد با دیدگاهی واقع‌بینانه و در چهارچوب همکاری مشترک راه‌‌کارهای مناسب برون رفت از چالش‌های فراروی عراق را بیابد، ابراز می‌دارم و حمایت قاطع و پشتیبانی کامل جمهوری اسلامی ایران را از دولت و ملت عراق در همه زمینه‌های سیاسی، اقتصادی و امنیتی مورد تاکید قرار می‌دهم. جمهوری اسلامی ایران به‌رغم متحمل شدن خسارات فراوان مادی و معنوی در اثر تجاوز رژیم صدام، همواره در کنار مردم و معارضین بوده و از هیچ‌گونه همکاری در راستای احقاق حقوق مردم عراق دریغ نورزیده است. ضمن اینکه بدلیل سیاست‌های غیرانسانی رژیم صدام، بیش از سه دهه میزان حدود دو میلیون پناه جوی عراقی بود. علاوه‌بر خدمات انسانی، به‌دنبال تجاوزات رژیم صدام، جمهوری اسلامی ایران در پی درخواست مبارزان عراقی از مبارزات حق‌طلبانه ملت عراق علیه رژیم فاشیست ضدبشری صدام حمایت کرد. به گزارش ایسنا، بدون تردید حمایت گسترده و بی‌دریغ جمهوری اسلامی ایران از احزاب و گروه‌های مبارز کرد، سنی و شیعه عراقی موجب ادامه حیات سیاسی و استمرار مبارزه آنان علیه رژیم صدام گردید. ضمن اینکه رژیم صدام همواره تلاش می‌کرد تا ضمن سرکوب مبارزین عراقی از گروهک تروریستی شناخته شده منافقین علیه مردم عراق و جمهوری اسلامی ایران بهره‌برداری نماید. کشف گورستان‌های دسته جمعی مملو از اجساد مردم مظلوم عراقی که بخش عمده آن متعلق به اکراد و شیعیان بود از جمله جنایات رژیم صدام به‌شمار می‌رود که در راستای قیام مردمی انتقاضه در سال 1991 میلادی به وقوع پیوست. حرکت و قیام مردمی که در پی تهاجم صدام به کویت و شروع حملات آمریکا و متحدین آن علیه تجاوز صدام آغاز گردید و به سرعت گسترش یافت، لیکن متاسفانه توقف این عملیات توسط آمریکا و متحدین موجب کشتار وسیع مردم عراق اعم از کرد و شیعه (و حتی بخشی از جامعه‌سنی) گردید.

همچنین عملیات انفال در کردستان عراق توسط رژیم که بیانگر نمونه‌هایی از ددمنشی‌های رژیم صدام است و در این دو مقطع جمهوری اسلامی ایران همانند مقاطع دیگر به کمک مبارزین و مردم عراق شتافته و بخش عظیمی از آوارگان (حدود 5/1 میلیون نفر) را در خود جای داد و از انان حمایت و یاری نمود. جامعه جهانی به خوبی واقف است که در طی جنگ تحمیلی رژیم بعث علیه جمهوری اسلامی ایران و هشت سال دفاع مقدس جمهوری اسلامی ایران، رژیم صدام به کرات از سلاح‌های ممنوعه‌ای همچون سلاح‌های میکروبی و شیمیایی علیه ملت ایران استفاده نمود اما جمهوری اسلامی ایران بر مبنای وظیفه دینی و انسانی خود حتی برای یک بار از حق مقابله به مثل استفاده نکرد چراکه آن را مغایر با احکام شرع اسلام و همچنین مصالح و منافع مردم مظلوم عراق می‌دانست. به همین دلیل پس از سقوط صدام، تشکیل شورای حکومتی (مجلس حکم) از مهمترین دستاوردهایی بود که به شدت مورد حمایت جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت.

جمهوری اسلامی ایران معتقد است، امروز هم متاسفانه مردم عراق همچنان مواجه با رنج‌ها و مشقات فراوانی بوده و کمتر ملتی را می‌توان یافت که همانند مردم عراق دچار چنین رنج و محنتی باشند و این در حالی است که عراق کشوری ثروتمند،‌ دارای تاریخ و تمدنی کهن و برخوردار از شخصیت‌های کم‌نظیری می‌باشد که تاثیرگذاری آن در جهان عرب، اسلام و منطقه بسیار مشهود می‌باشد.

هم‌اکنون این ملت فرهیخته با داشتن سرزمینی غنی و بهره‌مند از مواهب خدادادی به دلیل عملکرد نادرست و طولانی مدت آمریکا در تداوم وضعیت عملی اشغال عراق، با مشکلات فراوانی مواجه گردیده است. استمرار فضایی ناامنی، کشتار بی‌گناهان، تخریب کلیه زیربناهای اقتصادی، ‌برق، ‌صنایع و نفت، به‌ دلیل فقدان یک ساختار دفاعی و امنیتی قوی در برابر تجاوزات و اقدامات تخریبی و تروریستی و عدم اختیارات کافی دولت در بکارگیری قوای مسلح و عدم شناخت نیروهای عمل‌کننده بیگانه از فرهنگ و حساسیت‌های دینی و برخی شیوه‌های عملکرد ناصحیح موجب گردیده است تا ضمن ایجاد بدبینی‌های قومی ـ مذهبی، تاثیر طرح‌های امنیتی را در برقراری امنیت تضعیف نماید. ما متعجب هستیم که چرا می‌بایست تجهیزات ارتش و پلیس عراق ضعیف‌تر از گروههای تروریستی باشد و ارتش و پلیس سلاح‌های لازم برای دفاع از خود و ملت را نداشته باشند؟ چگونه ممکن است نیروهای مسلح عراق بتوانند در چنین شرایطی بر گروههای تروریستی که مجهزتر شده‌اند فائق آیند؟ انگیزه عدم تجهیز ارتش و پلیس عراق چیست؟ از سوی دیگر وجود شرکت‌های شخصی امنیتی متعدد که همچون پیمانکاران ساختمانی عمل می‌کنند، وضع امنیتی در عراق را پیچیده و این کشور را در لبه پرتگاه سقوط قرار داده است. این امر موجب شده است تروریست‌ها با خیال راحت مردم عراق را به صورت گروهی به قتل برسانند. جمهوری اسلامی ایران ضمن تاکید بر ضرورت حفظ وحدت ملی و حفظ تمامیت ارضی و حمایت از روند دموکراسی و سیاست ملی عراق و اهمیت همزیستی مسالمت‌آمیز تمامی قومیت‌ها و مذاهب در عراق، بارها آمادگی خود را در کمک به دولت منتخب ملی عراق اعلام نموده است و مجددا بر این آمادگی با توجه به شناخت از مشکلات عراق و تجربه امنیتی طولانی کشورمان تاکید دارد. در چنین شرایط حساسی که عراق با اشغال طولانی و رفتار ناصحیح آنان از یک‌ سو و ناامنی تروریست‌ها از سوی دیگر و همچنین در هم شکستن زیرساخت‌ها و افول وضعیت اقتصادی ملت مواجه است، دولت جمهوری اسلامی ایران برای احقاق حقوق ملت عزیز عراق، هرگونه حمایت از دولت دموکراتیک منتخب عراق به ریاست مالکی را وظیفه خود دانسته و امیدواریم این نشست منجر به سیادت هرچه سریعتر ملت عراق و پایان دادن به ناامنی‌ها و سرعت یافتن روند بازسازی کشور شود.