ایران مرکز ثقل خاورمیانه است
اشاره:
سناتور «چاک هیگل» از حزب جمهوریخواه آمریکا در یک تحلیل رسمی از اوضاع کنونی و خطرناک خاورمیانه، نقش ایران را در هدایت آن سازنده و تاثیرگذار، اعلام و به دولتمردان آمریکایی توصیه کرد تا زمانیکه به منافع ایران در منطقه و جهان توجه نشود، ثبات در خاورمیانه ایجاد نخواهد شد. وی که در نشست شورای روابط عمومی یهودیان آمریکا، سخن میگفت به کاخ سفید تصریح کرد که جایگاه ایران را باید به عنوان مرکز ثقل خاورمیانه به رسمیت بشناسند و این، روابط آتی آمریکا و ایران است که ساختار آینده و پویایی خاورمیانه را تضمین میکند. بدین ترتیب دولت بوش لازم است ضمن کنار گذاشتن تهدید نظامی علیه ایران، سریعاً اقداماتی جدی را برای از بین بردن دیوار بیاعتمادی میان دو کشور به اجرا بگذارد و جهت برقراری روابط دیپلماتیک با تهران براساس منافع دو طرف، از کشورهای اروپایی پیروی کند.
امروز میخواهم در رابطه با موضوعی صحبت کنم که ذهن بسیاری از مردم آمریکا و جهان را مشغول کرده و آن رابطه آمریکا با خاورمیانه و بویژه با ایران است. این سناتور جمهوریخواه افزود: این رابطه مرکز برخی از مهمترین چالشهای راهبردی آمریکا است که امروزه یا در آینده، امنیت انرژی، رابطه آمریکا با جهان اسلام و آینده خاورمیانه را تحت تاثیر قرار میدهد.
هیگل گفت: خاورمیانه از هر زمان دیگری در تاریخ خطرناکتر و قابل احتراقتر است. درگیریهای اسرائیل و فلسطین، تفاوتهای مذهبی و نژادی، بنیادگرایان تندروی اسلامی، تروریسم، ناامیدی و جنگ عراق همه از عوامل آن هستند. نیروها و حوادث خاورمیانه را نمیتوان به راحتی طبقهبندی کرد.
تاریخ خاورمیانه لایههای پیچیدهای را روی هم ایجاد کرده است. شفافیت در خاورمیانه خیلی کم است این واقعیتی است که قابل انکار نیست و نمیتوان آن را به کنار زد. بیاهمیت کردن این واقعیت، خطر انتخاب نادرست را گسترش میدهد، انتخاب نادرستی مانند پاسخ به این سئوال که «کدام بدتر است ایران مسلح به تسلیحات هستهای یا جنگ با ایران؟»
سناتور جمهوریخواه تصریح کرد: اینها تنها انتخابهایی نیستند که در رابطه با خاورمیانه و ایران داریم. ابتکارهای دیپلماتیک، دستورالعملهای سازمان ملل، همکاریهای منطقهای، چارچوبهای امنیتی و امتیازهای اقتصادی همه مجموعهای از اقدامهای احتمالی بینالمللی است که باید بکار گرفته شوند تا به چالش خاورمیانه رسیدگی شود. وی گفت: اگر اجازه دهیم در دام جهانی که بر اساس فرضیات نادرست و قضاوتهای غلط خود درست کردهایم گرفتار شویم قادر به حفظ و پیشرفت منافع آمریکا نخواهیم بود، این قضاوتهای نادرست منجر به اشتباههای خطرناک میشود.
هیگل افزود: آمریکا باید با خاورمیانه برخوردی داشته باشد که بر اساس فهم درست از پیچیدگی اوضاع منطقه باشد. سیاستهای راهبردی ما باید به منطقه نگاه کند و ایران، عراق، سوریه، درگیری اسرائیل و فلسطین، تندروهای خشن مسلمان، دسترسی به انرژی و اصلاحطلبی سیاسی در معادله سیاست فراگیر گنجانده شوند. این سناتور جمهوریخواه گفت: تمرکز آمریکا بر خاورمیانه باید فراگیر، مداوم و در سطح بالاترین مقامات کشورهای درگیر باشد و این نیاز به پیگیری منظم و جدید دارد که از دولت بوش ندیدهایم. به همین دلیل من پیشنهاد انتصاب یک فرستاده ویژه رئیسجمهور به منطقه را دادم که هر روز به روند صلح خاورمیانه نظارت کند و حمایت همه گروههای درگیر را جلب کند.
سناتور هیگل در جمع یهودیان آمریکا تاکید کرد، در خاورمیانه قرن بیست و یکم، ایران کلید مرکز ثقل آن است، ایران یک قدرت منطقهای مهم است و آمریکا نمیتواند این واقعیت را تغییر دهد.
این سناتور جمهوریخواه تصریح کرد: راهبرد آمریکا در قرن بیست و یکم برای سیاستهای منطقهای خاورمیانه، باید نقش ایران را برای 25 سال آینده در نظر بگیرد. وی افزود : قبول این حقیقت به معنای آن نیست که رفتار خطرناک، بیثباتکننده و تهدیدآمیز ایران را در منطقه نبینیم. تهران باید در برابر این اعمالش جوابگو باشد. این اقدامات ایران قسمتی از تصویر پیچیده از کشوری است که سه هزار سال تاریخ دارد و با ساختار سیاسی مبهم و پیچیده اداره میشود و در منطقهای از جهان قرار دارد که از نظر راهبردی ـ جغرافیایی بیثبات است.
هیگل گفت: ایران با آمریکا در مورد افغانستان همکاری کرده و به افغانها کمک کرده تا دولت جدید خود را پس از طالبان تاسیس کنند. ایران شدیدا در غرب افغانستان سرمایهگذاری میکند تا بازسازی انجام شود. به گفته این سناتور جمهوریخواه، در مورد افغانستان، آمریکا و ایران منافع مشترک داشتند و طالبان و تندروهای اسلامگرا را شکست دادند، تولید تریاک و ورود آن را به ایران متوقف کردند از این منافع مشترک اقداماتی سر میگیرد که به سمت هدف مشترک کار انجام میشود. وی اظهارداشت: این مسئله، کمک ایران به آمریکا یا تقویت آمریکا در آسیای مرکزی نبود، بلکه اقدامی واضح و کاملا به نفع منافع ایران بود.
هیگل گفت که «ایران تک قدرتی نیست. مراکز مختلف قدرت در ایران رقابت میکنند رئیسجمهور و مجلس انتخاب میشوند و شورای عالی دارد که توسط آیتالله خامنهای رهبری میشود. او فرمانده کل قوا و تصمیم نهایی در مورد نیروهای نظامی و سیاست خارجی ایران با او است».
این سناتور جمهوریخواه افزود: دو سوم جمعیت ایران زیر 30 سال هستند. ایران تغییر نسلی را میبیند که آینده ایران و طرز فکر آنها نسبت به آمریکا ظرف دهههای آینده را تعیین خواهد کرد. وی اظهار داشت: ،جوانان ایران که از اینترنت استفاده میکنند بیشتر میشوند و نسبت به آمریکا و غرب نظر مثبت دارند و ما نباید این نسل طرفدار آمریکا را از خود برانیم آنها امید ایران هستند.
هیگل اذعان کرد: فهم ما از ایران محدود و ناقص است، روابط دیپلماتیک با ایران نزدیک به سه دهه است که قطع شده است. تماسهای دیپلماتیک ما در همه سطوح شدیدا محدود شده و ما تماس نظامی سازنده نداریم. ارتباطات اقتصادی اساسا قطع شده و بیاعتمادی عمیق بین هر دو طرف بر سر مقاصد و انگیزههای طرفین وجود دارد. و بطور خیلی ساده میگویم که آمریکا و ایران یکدیگر را نمیشناسند و وقتی که دو کشور با هم تماس ندارند، سوءتفاهم بر اساس قضاوتهای نادرست و تصمیم گیریهای خطرناک ایجاد میشود.
وی افزود: آمریکا باید اقداماتش در رابطه با ایران را با دقت بسیار سبک سنگین کند. در فضایی تار و مضطرب، لفاظیها و حرکتهای نظامی بیپروا برای نشان دادن قدرت، میتواند طور دیگری تفسیر شود و نشان از آمادگی برای حمله نظامی باشد. این اقدامها، خطر درگیری را بر اساس حسابهای نادرست بیشتر میکند.
هیگل گفت: تضادهایی بین ما با ایران وجود دارد ولی با رد مذاکره با ایران احتمال وقایع غیرقابل پیشبینی را در زمینه سیاسی جغرافیایی بیشتر میکنیم. عدم قبول نفوذ ایران توسط ما نفوذ ایران را کاهش نمیدهد بلکه آن را افزایش میدهد. مذاکره با ایران فرصتهایی را برای تشخیص منافع مشترک ایجاد میکند که این خود قدرت آمریکا را نشان میدهد و مخالفتهای واضح را هم مطرح میکند.
دیپلماسی ابزار ضروری در امور جهانی است که احتمال درگیری را کاهش میدهد و قدرت را بیشتر میکند.
سناتور هیگل گفت: کنفرانس منطقهای که قرار است اواخر اسفندماه به رهبری عراق انجام شود، فرصتی برای آمریکا است که با ایران مذاکره کند و دستور کار این مذاکرات باید تمامی موارد مورد موافقت و مخالفت را شامل باشد و تا زمانی که به منافع ایران، منطقه و جهان توجه نشود ثبات در خاورمیانه ایجاد نمیشود.
این سناتور آمریکایی اظهارداشت: آمریکا باید سیاست عاقلانه جهت تغییر تنشهای عمیق خاورمیانه به سمت راهحل اتخاذ کند،... تصمیم ما برای فرستادن ناو هواپیمابر و نیروهای آمریکایی به خلیج فارس باید همراه با تعهد معتبر و روشن ما برای مذاکره دیپلماتیک با ایران باشد. علاوه بر آن آمریکا باید چارچوب یک راهحل فراگیر و راهبردی در خاورمیانه را با استفاده از تمامی نفوذ خود و متحدینش دنبال کند.
وی تصریح کرد: واشنگتن باید آماده اقدام شجاعانه باشد تا از فرصت استفاده کند و روابط ما با ایران را تغییر دهد. این رابطه نباید تنها بین دولتها باشد بلکه باید در آن راههای جدیدی برای تماس با مردم ایران ایجاد شود.
هیگل گفت: واشنگتن باید محتاط و عاقل باشد تا همان راه مخربی را که در رابطه با عراق در پیش گرفت برای ایران تکرار نکند. ما بخاطر اطلاعات نادرست، فرضیات غلط و مقاصد سئوالبرانگیز در عراق با مشکل مواجه شدیم. بنابراین آمریکا باید راهبرد منطقهای تازهای در مواجهه با ایران در نظر بگیرد و از متحدین ما در منطقه، قدرت نظامی و اقتصادی کمک بگیرد.
این سناتور جمهوریخواه اظهارداشت: همانطور که گزارش سال 2006 بیکر ـ همیلتون در مورد عراق نشان داد آمریکا باید با ایران و سوریه مذاکرات مستقیم داشته باشد تا بتواند تعهد آنها را برای سیاستهای سازنده در عراق و سایر مسائل منطقهای بدست بیاورد.
قسمتی از این ابتکار میتواند ایجاد یک کنسولگری در تهران باشد. چرا که تمامی ملتهای اروپا و بیشتر متحدین ما در خاورمیانه و آسیا با ایران روابط دیپلماتیک دارند. بدون راهبرد عاقلانه ما خطر درگیری با ایران را ایجاد میکنیم.
هیگل گفت: نیروی نظامی آمریکا به تنهایی نمیتواند ثبات و امنیت در خاورمیانه ایجاد کند. این حقیقت روابط بینالملل را «رونالد ریگان» بخوبی فهمیده بود. «ظرف هشت سال ریاست جمهوری وی آمریکا و شوروی به جنگ سرد مشغول بودند. این جنگ قدرت نظامی، اقتصادی، دیپلماتیک، سیاسی و متحدین ما را بکار گرفته بود ولی جنگ هستهای انجام نشد و هیچ گلولهای بین آمریکا و شوروی شلیک نشد... نیکسون هم از چین دیدار کرد...»
این سناتور آمریکایی گفت: آمریکا باید سیاستی در رابطه با ایران، عراق و خاورمیانه داشته باشد که مردم آمریکا آن را درک، اعتماد و حمایت کنند.
مردم آمریکا عمیقا از سیاست ما در خاورمیانه نگران هستند. مردم آمریکا انتظار و شایسته راهبردی هستند که راهحل ایجاد کند. درگیری نظامی با ایران درگیری را در خاورمیانه و جمعیت مسلمانان جهان شعلهور میکند و منافع امنیتی، سیاسی، اقتصادی و راهبردی آمریکا را فلج میکند. معتقد نیستم که مردم آمریکا چنین عاقبتی را برای امنیت، ثبات و پرباری اقتصادی خود بخواهند.
هیگل گفت: افزایش تنشها با ایران، هرج و مرج در عراق، ادامه درگیری اسرائیل و فلسطین، بحران خاورمیانه را عمیقتر میکند. سیاستهای آمریکا باید به منطقه کمک کند تا از بحران بیرون بیاید، مردم آمریکا خطر فعلی و آینده را درک میکنند. اگر ما توانایی نفوذ بر نتایجی که در خاورمیانه ایجاد میشوند را از دست بدهیم، عواقب آن برای آمریکا و جهان خیلی شدید خواهد بود. خطر تامین انرژی... رشد تندروهای اسلامگرا... افزایش خطر برای اسرائیل و گسترش فعالیتهای هستهای، خطرش بیشتر میشود.
هیگل تاکید کرد ما در مرحله دگرگونی تاریخ هستیم. چالشهایی که در قرن بیست و یکم دیده میشود نیاز به رهبری در آمریکا دارد که قابل اعتماد و محترم باشد نه این که ترسناک باشد یا از او دوری بجویند. و باید یادآوری کنم که آمریکا نمیتواند تنها قدرت نظامی باشد... اگر شکست بخوریم نسل بعدی، ایران را و سراسر جهان را از دست دادهایم و این منجر به جهانی خطرناکتر از آنچه تاکنون داشتهایم میشود.
این سناتور جمهوریخواه اظهارات خود را با این جمله به پایان برد که «برای قرن بیست و یکم، روابط ایران و آمریکا، ساختار و پویایی خاورمیانه را معین میکند و باید سخن و عمل ما عاقلانه باشد».
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
