ابوالقاسم قاسمزاده
بعد از کنوانسیون حزبی دموکراتها که در آن <اوباما> به طور رسمی نامزد این حزب برای انتخابات ریاست جمهوری اعلام گردید. دیروز در کنوانسیون حزب جمهوری خواهان <مک کین> به عنوان نامزد جمهوریخواهان برای انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معرفی شد.
نظام حکومتی آمریکا دو حزبی و از طریق دو حزب دموکراتها و جمهوریخواهان اداره میشود. با انجام کنوانسیون دو حزب و معرفی رسمی نامزدهای انتخاباتی، مرحله جدید از مبارزات انتخاباتی آغاز میگردد. در این مرحله مواضع دو نامزد حزبی نسبت به عناوین داخلی و خارجی از مشکلات و یا ارائه برنامه هم ریزتر و جزیینگر میگردد و هم جایگاه هر یک از نامزدها و مواضع آنها آشکارتر میشود.
در این مرحله حضور نامزدهای حزبی برای ریاست جمهوری در ایالتهای آمریکا سرعت میگیرد و تقریباً فعالیت همه رسانهها و بخشهای خبررسانی در داخل آمریکا معطوف به اخبار و رویدادهای مبارزات انتخاباتی میگردد تا مردم لحظه به لحظه از اعلام نظر و چگونگی رقابتهای انتخاباتی، اطلاعات کافی به دست آورند.
در این مرحله سندیکاهای گوناگون و گروههای فشار و کمپانیهای در بخشهای مختلف از نظام سرمایهداری آمریکا، از بخش صنایع، نفت و تا خدمات به شدت فعالیت خود را در تایید یا رد هر یک از نامزدها، انتخاب و اقدام میکنند. در فاصله نزدیک به انتخابات میزان آراء و چگونگی چرخش آن تا حدود زیادی روشن میگردد و مراکز رسمی آمارگیری میزان مقبولیت و یا عدم مقبولیت هر یک از نامزدها را رصد و اعلام میکنند.
اگرچه دیروز مک کین در کنوانسیون حزب جمهوریخواهان تلاش کرد تا خود را یک ناجی و اصلاحطلب مستقل نشان دهد و گفت اگر بهعنوان چهل و چهارمین رئیس جمهور آمریکا برگزیده شود، تغییر در همه سطوح مدیریتی و اجرایی را ایجاد خواهد کرد و با توسعه منابع جدید انرژی میلیونها شغل بوجود خواهد آورد. اما بخش مهمی از هر دو کنوانسیون حزبی نمایشی است تا سنت آمریکایی بودن را در هیجان مطلوب بار دیگر زنده سازند. در کنار آن اعلام برنامههای کلی و رئوس وعدههایی که نامزد حزبی میدهد در دستور سخنرانیها و بخصوص سخنرانی نامزد مورد نظر قرار میگیرد.
نقد رقیب، آنهم با جملاتی که بصورت <طنز> مؤدبانه مطرح میگردد از بخشهای دیگری از نمایش حزبی در کنوانسیونهای دو حزب دمکرات و جمهوریخواه است.
اما اینبار هم مککین، سناتور 72 سالهی آمریکایی و هم <اوباما> سناتور سیاه پوست جوان، برای کسب آراء لازم از سوی مردم مشکل دارند. مککین هنوز نمیداند چگونه از سیاست و مدیریت هشت ساله <جرج بوش> سخن بگوید. اگر آن را تأیید کند، چنانکه با جملهایی اینکار را در کنوانسیون حزبی دیروز انجام داد و بلافاصله مورد اعتراض حضار هم حزبی خود قرار گرفت ناچار گفت <بارها با اعضای هر دو حزب کار کردم تا مشکلاتی را که باید حل شوند، حل کنم. من اینگونه حکومت خواهم کرد. من برای کمک به حرکت دوباره این کشور از هر کسی طلب کمک خواهم کرد. من این سابقه را دارم و زخمهای روی صورتم این را ثابت میکنند، سناتور مککین که از سال 1982 میلادی تاکنون عضو کنگرهی آمریکا بوده است، واشنگتن را <شکستخورده> توصیف کرد و گفت <هر دو حزب مسئول این امر هستند>. <اوباما> نیز مشکل دارد، زیرا او را کم تجربه و جوان نسبت به شعارهایی که می دهد، میخوانند.
در مرحله جدید رقابت علاوه بر سخنرانیها در ایالتهای سراسر آمریکا و مصاحبههای رسانهایی، مناظره مستقیم و زنده دو نامزد انتخاباتی برای ریاست جمهوری مطرح است. همچنین معاون اول آنها که از حزب دمکرات، سناتور جوزف بایدن و از جمهوریخواهان خانم سارا پیلین، 44 ساله شهردار شهری کوچک در آلاسکا است، با یکدیگر مناظره خواهند داشت. برنامه مناظره مستقیم را مانند صحنه مسابقات کشتی و یا <رینگ بوکس> میخوانند که در پایان آن، پیروز و شکستخورده مشخص میگردد. آنچه که امروز در آمریکا در چند ماه باقیمانده از انجام انتخابات ریاست جمهوری مشهود است، دلسردی مردم و شکافهای اجتماعی و اقتصادی است. مردم آمریکا در حالیکه هشت سال ریاست جمهوری جرج بوش را فاجعه تاریخی میخوانند از هر دو حزب مأیوس شدهاند و شعار تغییر را باور نمیکنند. همه رسانههای داخلی آمریکا و اغلب سیاستمداران در تلاشند تا چنین فضای سرد را بشکنند و مردم را به صحنه تصمیمگیری بیاورند. تاکنون اگر چه شانس پیروزی <اوباما> بیشتر از <مککین> ارزیابی شده است، اما رقابت این دو نزدیک بهم و در شعارهای آنها نیز در موارد خاصی که مردم آمریکا خواهان تفاوت آنها هستند، تفاوت چندانی دیده نمیشود. اغلب تفاوتها در روش کار است و نه در نقد و ارزیابی بنیادین مشکلات.
آنچه که بیش از هر چیز حزب جمهوریخواه و نامزد رسمی آنها <مککین> را آشفته کرده است و برای <اوباما> و حزب دمکرات سکوی پیروزی خوانده میشود، موضوع شکستهای فاجعهآمیز دولت بوش در سیاست خارجی و روابط بینالملل و در یک کلام، موضوع <جنگ> است. مردم آمریکا هم جان فرزندان خود را در آن از دست دادهاند، هم هزینه مالی کلانی پرداختهاند و هم نفرت مردم جهان را برای خود خریدهاند. <جنگ> خود، بخود به یک عنوان بزرگ انتخاباتی در آمریکا مبدّل شده است.
در این انتخابات سیاست خارجی به میزان سیاست و برنامههای داخلی اهمیت و موضوعیت پیدا کرده است، قدرت مانور <اوباما> در هر دو بخش آسانتر از <مککین> است که حزب او، حزب جمهوریخواه هماکنون در مصدر قدرت است و دارای کارنامه هشتساله از مدیریت و لاجرم، باید پاسخگو آن باشد، حتی اگر آن را نقد منفی کند.بهرحال مرحله جدید از مبارزات انتخاباتی آمریکا، بسیاری از اخبار را تحت الشعاع خود قرار داده و بسیاری از دولتها و حکومت در انتظار نتایج این انتخابات و فرد جدید رئیس جمهور آمریکا هستند تا روابط بینالمللی خود را تنظیم مجدّد کنند.