توافق هسته‌ای هند و آمریکا مرگ NPT

آمریکا و هند در روزهای پایانی سال گذشته یک توافقنامه هسته‌ای امضا کردند. این توافقنامه که توسط جرج‌بوش (پسر) رئیس‌جمهوری آمریکا و مان‌موهان سینگ نخست‌وزیر هند به امضا رسید به 25 سال فعالیت پنهانی و غیرقانونی هندوستان، رسمیت جهانی بخشید و این کشور را رسماً وارد کلوپ قدرت‌های هسته‌ای نمود. این در حالی است که هندی‌ها از ابتدای فعالیت هسته‌ای خود تاکنون از پذیرفتن عضویت در NPT  امتناع کرده و به کرار دست به آزمایش هسته‌ای زده بودند.

براساس بندهایی از این قرارداد، دهلی‌نو می‌تواند در مقابل آنکه اجازه دهد بازرسی‌های بین‌المللی از تاسیسات هسته‌ای غیرنظامی این کشور انجام شود، به فناوری هسته‌ای پیشرفته‌تر آمریکایی‌ها دست پیدا کنند. طبق این توافق همچنین هند موافقت کرده تاسیسات هسته‌ای متعارف و نظامی خود را از یکدیگر تفکیک کرده و 14 راکتور از 23 راکتور خود را تحت نظر بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار دهد.«موهان سینگ» که پس از امضای این قرارداد از سوی برخی احزاب و نمایندگان کنگره کشورش مورد حمله و انتقاد شدید قرار گرفته بود، اظهار داشت: این توافقنامه برنامه تسلیحاتی هسته‌ای هند را مورد مخاطره قرار نخواهد داد. وی تصریح کرد هند حدود 65 درصد از راکتورهای غیرنظامی هسته‌ای را تحت بازرسی آژانس قرار خواهد داد اما در مورد برنامه‌های آزمایشی راکتورهای نظامی و تسلیحاتی خود اجازه بازرسی نخواهد داد.

امضای توافق هسته‌ای هند و آمریکا با واکنش‌های متفاوتی در سطح جهان روبرو شد. موسسه آمریکای صلح کارانگی با طرح این نگرانی که این توافقنامه قانونمند کردن معاهده منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای را ناکام گذاشته و اصول آژانس را زیر پا می‌گذارد، نوشت: خواست آمریکا برای همکاری هسته‌ای با هند، قوانین و عرف‌های منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای را تضعیف می‌کند و تبعیضی آشکار میان کشورهای جهان در استفاده از دانش هسته‌ای قائل شده است.

یادآور می‌شود علاه بر هند، رژیم صهیونیستی، پاکستان و کره شمالی نیز تاکنون از امضای معاهدهNPT خودداری کرده و در حال توسعه تسلیحاتی هسته‌ای خود هستند.

در این باره ژنرال «وسلی کلارک» که گفته می‌شود نامزد دمکرات‌ها برای انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا در سال 2008 است، می‌نویسد: در حالیکه آمریکا و اروپا خواستار توقف برنامه هسته‌ای تهران هستند، بوش با امضای قرارداد هسته‌ای با هند که دارای تسلیحات اتمی بوده و «ان پی تی» را نیز امضا نکرده، این پیمان بین‌المللی را به تمسخر گرفته است.

هفته‌نامه انگلیسی اکونومیست نیز تناقض در رفتار آمریکا در قبال کشورهای دارای فعالیت هسته‌ای را به باد انتقاد گرفت و نوشت: قوانین آژانس انرژی اتمی و همچنین پیمان NPT هر گونه همکاری با کشورهایی که مراکز هسته‌ای خود را تحت نظر بازرسان بین‌المللی قرار نداده‌اند و یا انفجار آزمایشی هسته‌ای داشته‌اند را ممنوع می‌کند اما قرارداد هسته‌ای آمریکا- هند زمانی امضا شد که هند هر دوی این شرایط را داشت.

این نشریه انگلیسی می‌افزاید: آمریکا با تعهد به تامین سوخت‌های راکتورهای موجود قوانین آژانس بین‌المللی انرژی هسته‌ای و اصول مربوط به منع گسترش سلاح هسته‌ای را نقض کرده است.

در همین حال، موهان سینگ به منتقدان خود گفته است تعهداتی که آمریکا و هند بر اساس این توافقنامه خواهند داشت، بصورت متقابل خواهد بود. وی تاکید کرد تنها هنگامی که آمریکا تعهدات خود را در مقابل هند کامل کند، دهلی نو به این تعهدات عمل خواهد کرد.

این در حالی است که روزنامه آمریکایی یو.اس.تودی نوشت: ورود هند به کلوپ قدرت‌های هسته‌ای موجبات مرگ تدریجی معاهده منع گسترش سلاح هسته‌ای را فراهم خواهد آورد.

به نوشته این روزنامه، معامله با هند رخنه‌های بزرگ معاهده NPT را نمایان کرد و نشان داد که کاربرد این معاهده بین‌المللی در عصر تروریسم بسر آمده است و اگر این طور باشد این توافق، استانداردهای آزمایشی جدیدی را به وجود خواهد آورد.