هنوز تعدادی علامت سوال باقی است البرادعی ادامه داد: ما تا زمانیکه شما با آنچه ما نیاز داریم در رابطه با دسترسی لازم به افراد و اماکن پیش نیایید نمیتوانیم بگوییم برنامهی شما مشروع است. آن گاه میتوان گفت ایران مشکلی ندارد. اما این یک بخش مشکل است. بخش دیگر مسالهی اعتماد میان ایران و غرب است که تا نیم قرن گذشته بر میگردد. از زمان 1953 و زمانیکه دولت ملی منتخب ایران به وسیلهی سازمان سیا برکنار کند و نیز بحران گروگانگیری، بنابراین بیاعتمادی بسیاری میان ایران و آمریکا وجود دارد. ایران از ایدهی تایم اوت استقبال کند مدیرکل آژانس همچنین نگرانی اصلی را این مساله خواند که آیا ایران باید فنآوری غنیسازی را در اختیار داشته باشد یا خیر و تاکید کرد: ایران میگوید ما به دنبال استقلال و خودکفایی هستیم و تمایل داریم سوخت خودمان را داشته باشیم زیرا تحت تحریم هستیم. وی ابراز امیدواری کرد که ایران از ایدهی تایم اوت استقبال کند و افزود: آنها امروز به (سوخت) نیاز ندارند. تنها راکتوری که به زودی در ایران فعال میشود همه سوختش را از روسیه میگیرد. بحث آنها این است که به دانش و فنآوری نیاز دارند، البته که این طور است، اما لازم نیست آن را همین امروز داشته باشند. به تعامل با ایران نیاز است وی ادامه داد: به تعامل با ایران نیاز است. باید اطمینان داشت که اعتماد از طریق تحریمها به تنهایی ایجاد نمیشود. باید با آنها حرف زد. باید همهی گلایههای را روی میز گذاشت و زمانی که واقعا دربارهی مسالهی هستهیی گفتوگو میشود، این فقط بخشی از معمای خاورمیانه است. عراق، افغانستان، لبنان، مسالهی اسراییل، حقوق بشر و امنیت منطقه نیز مطرح است. ایران بازیگری مهم در منطقه است مدیرکل آژانس گفت: ایران خواهان آن است که بازیگری مهم در منطقه باشد و آنها این طور هستند و غرب بیم دارد که ایران ممکن است نقشی را که باید در منطقه ایفا کند، گسترش دهد. تحریم به تنهایی راه به جایی نمیبرد وی با تاکید بر انجام مذاکرات برای حل مسالهی هستهیی ایران گفت: هر چه سریعتر به مذاکره پرداخته شود، برای همه بهتر خواهد بود زیرا من فکر نمیکنم تحریم به تنهایی راه به جایی ببرد. البرادعی با تاکید گفت: تحریم به تنهایی راه حل مساله نیست. وی در بخش دیگری از سخنانش گفت: هیچکس به آنها نمیگوید از حقشان دست بردارند. همهی آنچه جامعهی جهانی از آنها میخواهد این است که برای چند ماه تایم اوت داشته باشد و به مذاکره بپردازند. البرادعی یک بار دیگر بر سر میز نشستن ایران و آمریکا دربارهی مسالهی هستهیی را خواستار شده و گفت: باور دارم اگر ایران و آمریکا را بر سر میز مذاکره بنشانید، مسایل بسیار سریع پیش میرود. ایرانیها به تعامل آمریکا نیاز دارند و آمریکا به تعامل ایران نیاز دارد. این دیپلمات مصری در پاسخ به این سوال که برای اینکه آمریکا بر سر میز بنشیند چه باید کرد و از غرب میخواهید که چه اقداماتی را انجام دهد گفت: از غرب میخواهم به ایران اطمینان دهد که به دنبال منع این کشور از حقش نیست. آنها باید این مساله را روشن کنند. صحبت از توسل به زور نگرانم میکند دلیلی برای صحبت از توسل به زور نیست وی به اشاره به اینکه با کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه آمریکا دیدار داشته است گفت: او به روشنی گفت که در صورت تعلیق در ایران) آمریکا کاملا حاضر است دربارهی مسالهی هستهیی و هر مساله دیگری وارد تعامل شود. البرادعی با تاکید بر مخالفتش با توسل به زور علیه تهران گفت: وقتی از توسل به زور صحبت میشود در حالیکه قطعا امروز هیچ دلیلی برای توسل به زور وجود دارد، من را بسیار نگران میکند، منظورم این است که همه توافق دارند ایران امروز سلاح هستهیی ندارد. وی در ادامه به ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا اشاره کرد که میگویند ایران سه تا هشت سال با تولید بمب فاصله دارد و گفت: آیا لازم است هر روز صبح بشنویم که میگویند بگذارید فردا ایران را بمباران کنیم. البرادعی گفت: وقتی از راه حل نظامی و زورآزمایی صحبت میشود، آن دسته که خواستار مذاکره در ایران هستند دچار بیم میشوند. طرفداران مذاکره با ایران تقویت شوند آمریکا طوری صحبت میکند گویی آزاد است قانون را به دست گیرد وی افزود: من تمایل دارم آنهایی که رفتن بر سر میز مذاکره را دوست دارند تقویت شوند. البرادعی تاکید کرد با صحبت دربارهی توسل به زور ما به یک قرن به عقب بر میگردیم. از سال 1945 بعد از جنگ جهانی دوم تصمیم گرفته شد به دنبال راه حل دیپلماتیک و صلح آمیز مناقشه تلاش شود. وی افزود: اما اکنون طوری دربارهی توسل به زور صحبت میشود که گویی همه آزادند قانون را در دست بگیرند و این یک فاجعه خواهد بود. منظورم آمریکاست. وی ادامه داد: نباید از توسل به زور صحبت شود تا زمانیکه این اقدام آخرین دستاویز باشد و همهی دیگر امکانات امتحان شده باشد و ما امروز در مورد ایران از چنین مرحله بسیار بسیار دور هستیم. به گزارش ایسنا، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت که فشار و مشوقها دو ابزار دیپلماسی هستند و به کار بردن فشار به تنهایی مانند فشار در دیگ زودپز باعث انفجار میشود. البرادعی در پاسخ به این سوال که آیا نشانهای وجود دارد که ایرانیها قصد معامله داشته باشند گفت: فکر می کنم در برخی تمایل به رابطهی معمول و مرتب با آمریکا وجود دارد. ایران با جهان عرب کاملا متفاوت است. در جهان عرب مردم از برخی سیاستهای آمریکا خشمگین هستند و دولتها دوست هستند و در واقع در ایران طور دیگری است. البرادعی گفت: ایران یک تمدن قدیمی 2500 ساله است و آنها مردمی مغرورند. وی افزود: ایران با جهان عرب که در آن یک فرد قدرتمند میتواند تصمیمگیری کند متفاوت است. مراکز قدرت بسیاری وجود دارد. البرادعی گفت: وقتی ایرانیها مذاکره میکنند میدانند چه میخواهند آنها استراتژی بسیار خوبی دارند که معمولا آن را به کار میبندند. ایران احساس میکند کشوری قدرتمند در منطقه خاورمیانه است و آنها همین طور هستند. وی گفت که از ایرانیها در مذاکرات شنیده است که تمایل دارند آمریکا به آنها به عنوان یک قدرت منطقهای به طور کامل احترام بگذارد. البرادعی افزود که لازم است با آنها دربارهی تضمین امنیتی، اینکه به آنها حمله نخواهد شد و هیچ تحریمی بر آنها اعمال نخواهد شد، به فنآوری دسترسی خواهند داشت و توافق تجاری میان آمریکا، اروپا و ایران مذاکره شود. وی افزود: آنها میخواهند به عنوان بازیگری مهم در مذاکرات دربارهی مسایل امنیتی منطقه، چه عراق باشد و چه فلسطین یا لبنان به رسمیت شناخته شوند. مذاکره آمریکا با ایران تهران را بازیگر سیاسی اصلی در خاورمیانه میکند البرادعی گفت: اگر مذاکره میان آمریکا و ایران آغاز شود ایران میتواند بازیگر سیاسی اصلی در خاورمیانه باشد. وی در عین حال گفت: آغاز مذاکره میان آمریکا و ایران راه حلی برد – برد است و هر چه سریعتر این کار انجام شود برای کل جهان و به ویژه خاورمیانه که امروز بدترین از وضع کنونی را نمیتواند داشته باشد، بهتر خواهد بود. دانش غنی سازی با داشتن بمب متفاوت است اسبهایتان را تا زمانیکه بر سر میز مذاکره بنشینیم نگهدارید مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بار دیگر تاکید کرد که دانش غنی سازی با داشتن بمب متفاوت است و افزود: هم چنان به ایرانیها میگویم قابلیتتان را گسترش ندهید. شما دانش چگونگی غنیسازی را دارید. فقط آن را نگه دارید. در حال حاضر اسبهایتان را تا زمانیکه بر سر میز مذاکره بنشینیم نگهدارید و سپس کل حق شما بخشی از این ساختار جهانی امنیت منطقهای خواهد بود. آمریکا باید سلاحهای هستهییاش را کنار گذارد وی در عین حال گفت که سیستم کنترل تسلیحات مبتنی بر آن است که آنهایی که سلاح هستهیی ندارند نباید آن را به دست آورند و کشورهای دارندهی سلاح باید در جهت خلع سلاح حرکت کنند. به گزارش ایسنا، مدیرکل آژانس تاکید کرد: اما 37 سال است که حرکتی را در این زمینه شاهد نبودهایم. روسیه، آمریکا و همه دارندگان سلاح در صورتیکه بگویند در این مسیر حرکت نمیکنند صلاحیت اخلاقی قویتری خواهند داشت. ما به تکیه بر سلاح هستهیی نیازی نداریم فکر میکنم اگر چنین شود فضایی ایجاد میشود که امیدوارم در طول عمرم شاهد آن باشم. استاندارد دوگانه معروف باید برطرف شود وی افزود: من همچنان مانند یک آتش نشان کار میکنم. آتش در یکجا خاموش میکنم، اما در جایی دیگر آتش سوزی میشود. منظورم این است که استاندارد دوگانه معروف باید برطرف شود. البرادعی در پاسخ به این سوال که ایران چه چیزی را باید روشن سازد گفت: ما باید بتوانیم بگوییم همهی آنچه که امروز در ایران رخ میدهد تحت بازرسی آژانس است و هیچ برنامهی نظامی موازی یا فعالیتهایی اعلام نشده وجود ندارد. هیچ مدرکی دال بر نظامی بودن برنامهی هستهیی ایران وجود ندارد وی ادامه داد: ما تاکنون شاهد هیچ مدرک ملموسی دال بر اینکه یک برنامهی نظامی موازی وجود دارد شاهد نبودهایم، اما من در موقعیتی نیستم که بگویم به قدر کافی رضایت خاطر دارم و میتوانم تضمین بدهم که همهی روندها اعلام شده است. من میگویم ایران امروز یک خطر روشن و حاضر نیست اما نمیتوانم اطمینان دهم کارهایی که ایران انجام میدهد کاملا روشن است. ما جایی میان این دو هستیم. البرادعی ادامه داد: هر چه یک کشور شفافتر باشد، من میتوانم تضمین بیشتری بدهم. یک مساله مشکل اعتماد غرب به ایران است مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: من باید گزارشی ارایه کنم و امیدوارم قادر باشم گزارش مثبتی بدهم مبنی بر اینکه آنها مسایل را توضیح دادهاند، اما موضوع این است که آیا به قدرکافی شفاف بودهاند؟ آیا به قدر کافی همکاری کردهاند؟ اگر اینطور باشد قطعا به نفعشان خواهد بود اما این بخشی از مشکل را حل خواهد کرد مبنی بر اینکه ایران امروز مشکلی ندارد. ما همچنان بخش دیگری را داریم مبنی بر اینکه آیا به نیات ایران در آینده اعتماد داریم؟ این مشکل مهمی است که آنها و غرب دارند. مدیرکل آژانس با ذکر اینکه ایران دانش غنی سازی را دارد گفت: آنها 16 ماه است که سانتریفیوژها را به حرکت در آوردهاند اما اینکه آیا این دانش به معنای داشتن سلاح است؟ قطعا این طور نیست. و برای تبدیل این دانش به یک سلاح زمان زیادی لازم است. باید اورانیوم 90 درصد غنی سازی شود یعنی باید ظرفیت صنعتی برای انجام آن کار را داشت. به گزارش ایسنا، وی گفت: ایرانیها میفهمند که باید یک راه حل جامع وجود داشته باشد. این چیزی است که همیشه میگویند آنها میدانند که مسالهی هستهیی بخش اصلی مشکل است. اما هم چنین تمایل دارند در نهایت معاملهای داشته باشند که آنها را به عنوان قدرت منطقهای به رسمیت بشناسد و به ایران اجازه دهد عضو جامعهی فنآوری باشد و به این فنآوری و تجارت دسترسی داشته باشد. وی در بخش دیگر از سخنانش گفت که ایرانیها به او گفتهاند اگر مذاکره با آمریکا آغاز شود تمایل دارند دربارهی عراق، لبنان و فلسطین مذاکره کنند. آنها گفتهاند که حاضرند دربارهی همهی مسایل مذاکره کننده و نقش مثبتی را ایفا کنند. فقط توصیه میکنم؛ تصمیم گیرنده نیستم مدیرکل آژانس گفت: ایران به تعامل با غرب نیاز دارند، غرب نیاز دارد که ایران بازیگر مثبتی در خاورمیانه باشد و باور شخص من این است که اگر مذاکره آغاز شود به سرعت به سوی مسیری مثبت خواهد رفت. البرادعی گفت: من مسوولیت دارم اطمینان حاصل کنم که ما همهی راههای ممکن برای حل مسایل با ابزارهای مسالمت آمیز را دنبال میکنیم. من فقط توصیه میکنم و تصمیم گیرنده نیستم. اما بسیار روشن گفتهام فقط به عنوان یک فرد فنی نمینشینم و فقط دوربینها را نصب نمیکنم. در پشت صحنه بسیار موثرتر از چیزی که علنی میگویم هستم وی در پاسخ به این سوال که هر طرفی فکر میکند شما برای طرف دیگر کار میکنید گفت: آنها متوجه نیستند که 50 درصد کار من پشت صحنه است. آنچه من پشت صحنه انجام میدهم بسیار موثرتر از چیزی است که علنی میگویم. من علنی صحبت میکنم و بیانیه میدهم درخواست میکنم، سعی میکنم متقاعد کنم. اعمال فشار میکنم. اما کار بسیار مهم من پشت صحنه و زمانی است که رو در رو مینشینم و میتوانم دقیق با آنها صحبت کنم. نقش یک پاپ سکولار را بازی میکنم وی در پاسخ به این سوال گفته شده شما نقش خود را مانند یک پاپ سکولار میدانید که اطمینان حاصل میکند مردم یکدیگر را نمیکشند، گفت: فکر میکنم درست است. پاپ سکولار به معنای آن است که من باید به مردم اصول مبنایشان را یادآوری کنم. من باید به کشورهای دارندهی سلاح یادآوری کنم که متعهد به خلع سلاح هستند. باید به همه یادآوری کنم که متعهد به حل مسایل از طریق دیپلماتیک هستند. باید یادآوری کنم که روند بازرسی کار میکند بنابراین نیاز به رفتن و بمباران کردن نیست مانند کاری که اسراییل در سوریه انجام داد. به گزارش ایسنا، وی در ادامه تاکید کرد که در خصوص این حمله هیچ اطلاعاتی از هیچ کسی دریافت نکردهام. البرادعی با تاکید بر اینکه دانش هستهیی را نمیتوان بمباران کرد گفت: با انجام چنین کاری در ایران همه از جمله اصلاح طلبان در حمایت از دولت بسیج میشوند چرا که نمیخواهند کشورشان تحقیر شود. وی گفت: اگر به زور متوسل شوید آنها در مسیر تولید سلاح قرار میگیرند. به همین دلیل است که میگویم نباید از توسل به زور حرف زد. اجازه دهید بر حال متمرکز شویم و اعتماد سازی کنیم البرادعی گفت: همه میدانند که تحت منشور سازمان ملل در برخی شرایط میتوان به زور متوسل شد اما در مورد ایران خطر نیات آینده مطرح است و اجازه دهید بر حال متمرکز شویم و اعتماد سازی کنیم که از نظر من راه رسیدن به راه حل پایدار است.
وی افزود: مشکل ما بازسازی 20 سال فعالیت پنهان، تحقیق و آزمایش است و در حال انجام این کار هستیم و در درک دامنه و ماهیت این برنامه کار بسیاری انجام دادهایم اما هنوز تعدادی علامت سوال باقی است و بنابراین من همچنان میگویم که نمیتوانم به شما نمرهی قبولی بدهم.