گروه بینالملل ـ حسن بنانج: رئیسجمهور آمریکا برخلاف آنچه که پیشتر انتظار میرفت در آخرین مرحله از سفر خود به جنوب آسیا، با سخنانش پرویز مشرف را شگفتزده کرد.
جورج بوش پس از دیدار و گفتوگو با رئیسجمهور پاکستان در یک کنفرانس خبری مشترک با وی تصریح کرد که مشرف در آیندهای نزدیک نباید انتظار انعقاد یک قرارداد هستهای نظیر آنچه میان واشینگتن و دهلینو به امضا رسید، داشته باشد. وی در عین حال تاکید کرد که این دو رقیب سنتی در شبهقاره هند نباید با یکدیگر مقایسه شوند. بوش گفت که پرویز مشرف در جریان گفتوگوهایشان از یک برنامه غیرنظامی هستهای سخن به میان آورده است.
به عقیده برخی از کارشناسان این بسیار بعید بود که رئیسجمهور آمریکا انجام هر نوع توافق هستهای را میان واشینگتن و اسلامآباد مورد تائید قرار دهد. به هر حال پاکستان تاکنون در امور هستهای سابقه خوبی نداشته و افرادی مانند «عبدالقدیرخان» که بزرگترین شبکه غیر قانونی تکثیر تسلیحات را اداره میکرد، در این کشور به فعالیت مشغول بودهاند.
اما به هر حال سخن گفتن صریح از عدم تمایل آمریکا به همکاری هستهای با پاکستان و جدا دانستن این کشور از هند، آن هم زمانی که میزبان در کنار مهمان ایستاده است، تعجب بسیاری از جمله مشرف را برانگیخت. برخی معتقدند که رئیس جمهور آمریکا قصد داشته است تا خیال منتقدان قرارداد هستهای با هند را راحت و راه تصویب آن را در کنگره آمریکا همواره کند. پیش از این گفته شده بود که بوش برای تائید قرارداد هستهای در کشورش با مشکل مواجه خواهد شد. زیرا این قرارداد برخی دیگر از کشورها از جمله پاکستان را به توسعه فعالیتهای تسلیحات هستهای ترغیب خواهد کرد.
پیش از اظهارات رئیس جمهور آمریکا در کنفرانس خبری اسلامآباد، مقامات دولت آمریکا گفته بودند که مشرف هیچ شانسی برای دستیابی به یک قرارداد هستهای با واشینگتن ندارد، زیرا این کشور سابقه خوبی در فعالیتهای هستهای نداشته و همچنان مامنی برای تروریستها به حساب میآید.
«خورشید قصوری» وزیر خارجه پاکستان در پاسخ به خبرنگاران محلی که پرسیده بودند آیا اسلامآباد با دستهای خالی از مذاکره با مقامات واشینگتن بیرون آمد، گفت که مشرف از زمانی که پاکستان بیشتر به تامین انرژی نیازمند شده است، همکاریهای هستهای غیر نظامی با آمریکا را در دستور کار قرار داده است. اما به سرانجام رسیدن چنین طرحهایی زمان زیادی میطلبد. قصوری در عین حال تاکید کرد که رئیس جمهور آمریکا به اعطای امتیازی در این زمینه اشاره کرد، اما وی از توضیح بیشتر در مورد آن خودداری کرد.
بوش و مشرف در حالی گفتوگوهای خود را در ایوان صدر در فضایی زیبا ودلانگیز انجام دادند که پایتخت پاکستان از 24 ساعت قبل در میان کنترل شدید امنیتی با حضور گسترده نیروهای ارتش پاکستان به سر میبرد. تدابیر امنیتی برای اولین دیدار یک رئیس جمهور آمریکا پس از 6 سال از کشوری که حیاط خلوت بنلادن به حساب آمده و دو روز پیش از سفر بوش نیز یک بمبگذاری انتحاری را پشت سر گذاشت، به اوج خود رسیده بود. یک حلقه امنیتی در اطراف اسلامآباد ایجاد شده بود و هزاران مامور پلیس و نیروهای شبه ارتشی کل ناحیه مورد بازدید بوش را به شدت محافظت میکردند.
با وجودی که به نظر میرسد بوش در مذاکراتش با مشرف بر عدم توافق هستهای در آیندهای نزدیک تاکید کرده است، اما تلاش کرد که با اظهار جملاتی بر حمایت از همکاریهای اسلامآباد در جنگ علیه تروریسم صحه گذاشته و تا حدی از ناخشنودی مشرف بکاهد.
بوش اظهار داشت که مشرف تصمیم شجاعانهای پس از حملات 11 سپتامبر اتخاذ کرد. رئیسجمهور آمریکا گفت: «ما یک مشارکت استراتژیک در خصوص مسئله جنگ علیه تروریسم داریم، اگر نقصهایی هم وجود دارد، این بخش اجرایی است، ما در حال حرکت به سوی جلو هستیم و موفق میشویم.»
بوش در عین حال به موضوع انتخابات و روند دموکراتیک در پاکستان اشاره کرد و گفت که انتخابات سال آینده در پاکستان باید آزاد و صادقانه باشد. از سوی دیگر مقامات رسمی اعلام کردند، پاکستان و آمریکا در تلاش براینهایی کردن توافقنامه سرمایهگذاری دو جانبه هستند که گام اول در جهت توافقنامه تجارت آزاد است.