وقت گوش پیچاندن!

در حالی که اعتراض اکثریت اصلاح‌طلبان و گروهی از اصولگرایان به روند شمارش آرا، وارد مراحل جدیدی شده و دغدغه مشترک، آنها را به همزبانی نیز رسانده است، رییس‌جمهور روز گذشته در ستاد انتخابات کشور حاضر شد و از عملکرد این ستاد ـ که توسط مشاور ارشد رئیس‌جمهور اداره می‌شود ـ دفاع کرد. از میان سخنان روز گذشته احمدی‌نژاد دو نکته قابل توجه بود: ‌نخست تأکید بر اینکه «‌در این انتخابات هیچ تنش و فشاری از سوی دولت به فضای سیاسی کشور وارد نشد.» قاعدتاً پاسخ به این بخش از اظهارات رئیس‌جمهور به عهده نمایندگان اصولگرای مجلس است که بارها اعتراض خود را به کاندیداتوری دبیر هیأت دولت اعلام و حتی یکی از آنها کناره‌گیری این کاندیدا را شرط برگزاری انتخابات «بدون حرف و حدیث» ‌دانست.

اما در اظهارات رئیس‌جمهور نکته دیگری وجود داشت که با ابراز نگرانی‌های بسیاری از اصلاح‌طلبان و اصولگرایان، ارتباط مستقیم داشت. احمدی‌نژاد اعتراضات نسبت به تأخیر در اعلام نتایج انتخابات را رد کرد و گفت: ‌«در دوره دوم شوراها، شمارش آرا چهار روز طول کشید و در دوره اول 10 روز طول کشید.»⁽¹⁾

آنچه بر زبان رئیس‌جمهور جاری شد، دقیقاً نکاتی بود که در مصاحبه ثمره هاشمی مشاور ارشد رئیس‌جمهور با شبکه خبر سیمای جمهورری اسلامی نیز بیان شد و لذا به نظر می‌رسد منبع خبری رییس جمهور، ‌ثمره هاشمی و یا کارشناسان زیردست او بوده‌اند. ادعای «شمارش آرا دوره دوم شوراها در یک دوره چهار روزه» و فاصله 10 روزه برگزاری انتخابات دوره اول شوراها با اعلام نتایج آن، در حالی بیان می‌شود که دلایل محکمی بر عدم صحت این ادعاها وجود دارد. روزنامه رسالت روز دوشنبه دوازدهم اسفند ماه 1381 در صفحه دوم اسامی راه‌یافتگان به شورای دوم تهران را با تیتر «نتایج قطعی انتخابات شورای شهر تهران اعلام شد» به اطلاع مردم رساند. البته این نکته بدیهی نیاز به یادآوری ندارد که آنچه در روزنامه صبح دوشنبه دوازدهم اسفندماه به چاپ رسیده، در ساعات اولیه یکشنبه شب در اختیار رسانه‌ها قرار گرفته است. به عبارت دیگر کمتر از دو روز پس از اتمام رأی‌گیری، نتیجه قطعی انتخابات توسط وزارت کشور اعلام شده بود. البته در این مورد مدرک دیگری نیز وجود دارد. روزنامه کیهان روز یکشنبه یازدهم اسفندماه 1381 در صفحه نخست خود تصاویر 15 عضو منتخب شورای شهر تهران را به چاپ رساند. در ذیل این تصاویر نیز این جملات به چشم می‌خورد: «براساس نتایج شمارش 2795 صندوق از حدود 2900 صندوق مستقر در شهر تهران تا ساعت 9:30 امروز مهندس چمران، دکتر شیبانی و... نفرات اول تا پانزدهم را تشکیل می‌دهند» این خبر نشان می‌داد که کمتر از 36 ساعت پس از برگزاری انتخابات، بیش از 95 درصد صندوق‌ها شمارش و نتایج آن در اختیار رسانه‌ها قرار گرفته است. همین روزنامه، یک روز قبل یعنی کمتر از 24 ساعت بعد از اتمام انتخابات، نتایج آرا استخراج شده از حدود نصف صندوق‌های رأی را به نقل از «‌فرماندار اصلاح‌طلب تهران» اعلام کرد که تفاوتی با نتیجه نهایی انتخابات نداشت. از مجموع اطلاعات فوق ـ که تماماً از روزنامه‌های نزدیک به دولت فعلی استخراج شده است ـ مشخص می‌شود که اولاً طولانی شدن شمارش آرا به مدت چهار روز، به هیچ‌وجه صحت ندارد و نتیجه قطعی انتخابات کمتر از 48 ساعت بعد از پایان رأی‌گیری در اختیار رسانه‌ها قرار گرفته است. ثانیاً برخلاف دوره فعلی که تا 48 ساعت بعد از پایان انتخابات، ‌هیچ‌گونه آماری در اختیار مردم قرار نگرفت، در دوره قبلی از ساعت 11 صبح روز بعد از انتخابات ـ 13 ساعت پس از پایان رأی‌گیری ـ آمارهای قابل اتکایی از آرای موجود در صندوق‌ها به اطلاع مردم رسیده است.⁽²⁾

البته ادعاهای مطرح شده در مورد انتخابات دوره اول شوراها نیز دقیق نمی‌باشد. روزنامه سلام روز دوشنبه دهم اسفندماه 1377 آمار اولیه شمارش آرای منتخبان دوره اول شوراها را به اطلاع مردم رساند. این اطلاعات که یکشنبه‌شب ـ نهم اسفندماه ـ یعنی کمتر از 48 ساعت بعد از اتمام رأی‌گیری در اختیار رسانه‌ها قرار گرفت شامل تعداد آرای نفرات اول ـ عبدالله نوری ـ تا بیستم ـ محمود احمدی‌نژاد ـ در 123 صندوق بود. پس از آن نیز همه روزه آمار استخراج شده به صورت تدریجی به اطلاع مردم می‌رسید. مثلاً چند ساعت بعد از خبر چاپ شده در روزنامه سلام، روزنامه کیهان ـ که در آن زمان بعد از ظهرها به چاپ می‌رسید ـ نتایج استخراج شده از 180 صندوق را به نقل از مدیرکل انتخابات وزارت کشور اعلام کرد، ‌به موجب این خبر که در روزنامه کیهان دوشنبه 10 اسفندماه 77 منتشر شد، ‌عبدالله نوری دارای رتبه اول منتخبان تهران و محمود احمدی‌نژاد در رتبه بیست و یکم این لیست قرار داشت.

باتوجه به موارد فوق، می‌توان با اطمینان گفت که دست‌اندرکاران انتخابات، برای توجیه تأخیر خود در اعلام نتایج آرا ـ مقدماتی یا نهایی ـ اطلاعات غیردقیقی در اختیار رئیس‌جمهور گذاشته‌اند و بدون توجه به اینکه با این بی‌سلیقگی،‌ اعتماد مردم به رئیس‌جمهور خویش را کاهش می‌دهند، وجهه و جایگاه رئیس‌جمهور را برای کاهش حملات علیه خود، خرج کرده‌اند.

آنچه در این یادداشت آمد نشان می‌دهد که اطلاعات ارائه شده توسط برخی مسئولان ستاد انتخابات، با حقایقی که در روزنامه‌های اصولگرا و محافظه‌کار نیز ثبت شده است، ‌فاصله قابل توجه دارد. اکنون باید منتظر اقدام رئیس‌جمهور نشست که آیا براساس وعده‌های مکرر خود، با ارائه‌کنند‌گان اطلاعات غیردقیق، برخورد مناسب صورت خواهد داد یا نه؟ برخورد قاطع رئیس‌جمهور ـ حداقل از نوع گوش پیچاندن ـ با ارائه‌کنندگان آمار و اطلاعات غیردقیق نه تنها پایبندی کامل او به وعده‌ها و شعارها را ثابت می‌نماید بلکه نگرانی مشترک اصلاح‌طلبان و اصولگرایان در خصوص روند شمارش آرا ـ و تغییر رویه غیرموجه نسبت به دوره‌های گذشته ـ را نیز مرتفع خواهد کرد.

آقای رئیس‌جمهور حتماً به جناح‌های مختلف حق خواهند داد که نسبت به اقدامات اجرایی و آمارهای ارائه شده توسط برخی از دست‌اندرکاران انتخابات با دیده تردید نگاه کنند. چون همین افراد، حتی در ارائه اطلاعات به عالی‌ترین مقام کشور دقت کافی به عمل نیاورده‌اند، ‌به طوری که رئیس‌جمهور کشور در مصاحبه عمومی خود با استناد به همین اطلاعات، زمان شمارش آرا در انتخابات دوره‌های اول و دوم شوراها را به ترتیب ده و چهار روز بعد از برگزاری انتخابات اعلام کرده است در حالی که اطلاعات ثبت شده در روزنامه‌های مختلف ـ از جمله دو روزنامه نزدیک به دولت فعلی ـ از حقایقی متفاوت حکایت دارد.