هاشمى مى‌آید

محمد پهلوانی
هاشمى رفسنجانی، نامى آشنا و قرین با انقلاب اسلامى ایران است. از شروع نهضت 15 خرداد با جانفشانى روحانیت تا اوج مبارزات سالهاى 57- 56، شوراى انقلاب، استقرار نظام، دفاع مقدس، ماجراى قائم مقام رهبری، پذیرش قطعنامه، انتخاب رهبری، دوران سازندگى و ... نام هاشمى جزء لاینفک تاریخ، حوادث و روزشمار انقلاب است. در هر برهه بنابر اقتضائات و مصالح انقلاب و نظام، هاشمى رفسنجانى بر اساس تحلیل شرایط که حاصل تیزبینى و هوشیارى او است بنابر وظیفه و تکلیف الهى و انقلابى خود، مسئولیت‌هاى مهم و طاقت‌فرسایى را پذیرفت و منشا آثار مثبت فراوانى گردید. یکى از شرایط حساس و حیاتى براى هر نظام سیاسی، اوضاع پیرامونى و تبعات ناشى از انتخابات‌هاى آن کشور است که از اهمیت ویژه‌اى برخوردار است. هرگاه در این شرایط، جمهورى اسلامى نیازمند نیروى مجاهد و مکتبى توانمند و تاثیرگذار بود، هاشمى بدون توجه به هجمه‌ها و ناملایمات آمد.
انتخابات اولین دوره مجلس شوراى اسلامى در خاطر ملت باقى است، انتخاباتى که در شرایط بحرانى و نابسامان پس از انقلاب برگزار شد. آن روزگار که لیبرال‌ها، کمونیست‌ها، منافقین و... تلاش مى‌کردند تا در آرمان حساس نظام نفوذ کنند.
هاشمى و دیگر شاگردان و یاران صدیق امام جهت تقویت نیروهاى مکتبى در صحنه حضور پیدا کردند و مورد اقبال ملت واقع شدند و به فضل الهى توانستند کشور را از فتنه‌هاى لیبرال‌ها، منافقین و بنى‌صدر حفظ کنند.
مرحله بعد، انتخابات ریاست جمهورى پس از رحلت حضرت امام (ره) بود. در آن شرایط حساس و بحرانى که سلسله جنبان انقلاب اسلامى رهسپار دیار باقى بود، جنگ تحمیلى تمام شده بود، ویرانى‌هاى عظیم دامن‌گیر اقتصاد و توسعه کشور شده بود، روابط بین‌الملل ایران بر اثر خوى استکبارى حاکم بر جهان شرایط دهشتناکى را سپرى مى‌کرد و... با آنکه مصلحت‌اندیشى و عافیت‌طلبى و عقل معیشت، حکم به عدم حضور شخصیت برجسته‌اى چونان هاشمى مى‌داد ولى هاشمى و دیگر شاگردان و یاران صدیق امام (ره) از “همان روزهاى اولیه انقلاب” ⁽¹⁾ با تحلیل منطقى و تجربى مى دانستند پذیرفتن مسئولیت هاى بزرگ مخصوصا اجرایى در چنین شرایطى ، خواهى نخواهى سقوط اعتبارشان را به همراه دارد، اما براى حفظ مصالح و منافع نظام، انقلاب و ملت، هاشمى آمد...
مرحله بعد، انتخابات ششمین دوره مجلس شوراى اسلامى بود. هاشمى به رغم هجمه‌هاى سازمان‌یافته، گسترده و ناجوانمردانه برخى افراطیون مدعى اصلاحات به عرصه انتخابات آمد و تا آخر ایستادگى کرد و با آنکه از قدرت و نفوذ بالایى براى ایجاد تحرکات مختلف به نفع خود برخوردار بود، بدون اعتنا به قضاوت‌هاى ظاهرى و ابتدایى جریانات و گروه‌ها براى حفظ وحدت و منافع انقلاب با شجاعت انصراف داد.
انتخابات نهمین دوره ریاست جمهورى نیز از آن مراحل بود. در این دوره، هاشمى بنا بر مصالح خاصى در صحنه حضور یافت که خود منشا تحولات گسترده‌اى در شکل‌گیرى و تداوم جریانات سیاسى شد. اما نکته حایز اهمیت آن است که نتایج حاصله از انتخابات سال 84، شرایطى را پیش روى حامیان سنتى هاشمى و طرفداران مصلحتى امروزین هاشمى قرار داده است تا در استراتژى انتخاباتى خود چنین ترسیم کنند که هاشمی، شاگرد و یار دیرین امام، انقلاب و رهبر معظم، براى انتخابات خبرگان رهبرى حضور نمى‌یابد. موید این مدعا اظهارات ذیل است.
آقاى غلامعلى دهقان سخنگوى حزب اعتدال و توسعه: “شواهد نشان از آن دارد که هاشمى رفسنجانى در انتخابات مجلس خبرگان شرکت نخواهد کرد... حامیان هاشمى نگران هدایت سازمان‌یافته آراء در انتخابات هستند”. ⁽²⁾
آقاى عطریانفر عضو حزب کارگزاران سازندگی: “[هاشمی] تنها در صورت دریافت تضمین نسبت به سلامت حاضر به شرکت در آن [خبرگان رهبری] خواهد بود”. ⁽³⁾
آقاى محسن ترکاشوند عضو سازمان مجاهدین انقلاب: “برخورد صورت گرفته شده با هاشمى رفسنجانى و برهم زدن جلسه سخنرانى او و پس از آن، ساده گذشتن از این قضیه، این پیام را براى هاشمى دارد که در انتخابات شرکت نکند”. ⁽⁴⁾
اگرچه استراتژى طرفداران مصلحتى هاشمى و برخى فعالان سیاسی، ترسیم فضاى ابهام‌آمیز است، اما شواهد حاکى از آن است که انتخابات آتى خبرگان رهبرى از مراحلى است که هاشمى با تدبیر و تیزبینى کم‌نظیرش، حضور خواهد یافت. نگارنده، بنابر ادله‌اى که بدان اشاره خواهد شد معتقد است این بار نیز هاشمى خواهد آمد.
الف- مسئولیت‌پذیرى و تکلیف محوری
یکى از اشتراکات شاگردان و یاران صدیق حضرت امام (ره) آن است که در راه دفاع از اسلام و اعتلاى نظام اسلامى از هیچ کوششى امتناع نمى‌ورزند و در این راه مقدس هرگونه مشقت، تهمت و افتراء را به جان خریدارند. آنگاه که طنین خمینى کبیر (ره) براى سرنگونى طاغوت عالمگیر شده بود، بسیارى به خاطر عدم اعتقاد و ایمان راسخ به تحقق وعده الهى و رعایت مصالح فردى و دنیوى سکوت پیشه کردند و بعضا تز سازش با حکومت را نجوا کردند.
اما شاگردان و یاران خمینى کبیر (ره) بر مبناى تفکر اصیل اسلامى که “ما مامور به انجام وظیفه هستیم” در راه آرمان والاى مقتداى خویش استوار ایستادند. از جمله شهید مظلوم بهشتی، بسیارى از تهمت‌ها را به جان خرید ولى در راه انجام وظیفه ذره‌اى کوتاه نیامد و در این وادى آنچنان مظلومانه زیست که به شهادت رهبر انقلاب در مقابل شهادتش ناچیز بود.
هاشمى نیز چنین بوده است. وى در نامه 25/11/1359 خود به محضر حضرت امام (ره( )5) پس از ذکر حوادث ناگوار و ناملایمات، مى‌نویسند: “البته اگر مصلحت مى‌دانید که مقام رهبرى در همین موضع باشد و سربازان خیر و شر، جریانات را تحمل کنند، ما از جان و دل حاضر به پذیرش این مصلحت هستیم” که حاکى از عمق ارادت وى به امام و انقلاب و کاشف از مسئولیت‌پذیرى و تکلیف محورى ایشان است. یقینا هاشمى به تکلیف و مسئولیت حساس خویش واقف است و به ثمرات و عوارض حضور و عدم حضور خود در خبرگان رهبرى به خوبى آگاه است.
ب- مصالح نظام و انقلاب
شجره طیبه “ولایت فقیه”، ودیعه الهى و یادگار ارزنده امام (ره) است. وظایف خطیر رهبرى اقتضاء مى‌کند مجلس خبرگان رهبرى که وظیفه تعیین رهبر و نظارت بر عملکرد او را دارد متشکل از شخصیت‌هاى برجسته‌اى باشد که گفتار، عملکرد و نظرات آنها راهگشا و حجت است. به فضل الهی، خبرگان رهبرى تاکنون از حضور فقهاى بزرگوار بهره‌مند بوده است. حضور هاشمى در میان این فقهاى عظیم‌الشان، بى‌شبهه، مورد نیاز است. چرا که هاشمی، با توجه به سوابقش از شاگردى امام (ره)، تا سوابق اجرایى و مسئولیت‌هاى خطیر، به مصالح نظام و انقلاب، آشنایى مصداقى و نزدیک دارد. این تجربه و بینش منحصر به فرد، اقتضا مى‌کند هاشمى با پشتوانه عظیم اجرایی، اطلاعاتى و تاثیرگذارش در مجلس خبرگان رهبری، حضورى جدى و فعال داشته باشد.
ج- شناخت شرایط
حاکمیت دولتى مکتبی، اصولگرا و با جسارت، در معادلات بین‌المللی، تحرک و رشد همه جانبه کشور، موفقیت‌هاى چشمگیر هسته‌اى و علمی، زمین‌گیرشدن و خسارت‌هاى جبران‌ناپذیر استکبار جهانى در منطقه، شکست مفتضحانه اسرائیل و پیروزى غرورآفرین حزب‌الله، شرایطى را پدید آورده است تا استکبار جهانی، بیش از پیش، در پى تضعیف و براندازى نظام اسلامى برآید. از طرف دیگر برخى عناصر نابخرد داخلى نیز مترصدند تا با تضعیف خبرگان رهبری، مبانى و پایه‌هاى نظام را سست نمایند. عدم حضور هاشمى در انتخابات خبرگان رهبری، ممکن است به شکاف نیروهاى داخلى و تقویت کسانى که تز تضعیف خبرگان رهبرى را تعقیب مى‌کنند بینجامد.