سایه برژنف در سوء قصد به پاپ

سهیلا قاسمی: رهبران شوروی سابق در سوء قصد به جان پاپ ژان پل دوم در مه سال 1981 دست داشته‌اند. در گزارش مقدماتی یک کمیسیون تحقیق پارلمان ایتالیا که روی آرشیوهای یک مامور سابق کاگ‌ب – که در آغاز دهه 90 به غرب رسیده – تحقیق می‌کند آمده است: «روس‌ها این دستور را به سرویس‌های مخفی ارتش داده‌اند تا تمام تلاش‌های لازم را برای ارتکاب جنایتی منحصر به فرد صورت دهند، جنایتی که در دوران مدرنیته بی‌مانند باشد.» سناتور پائولو گوزانتی ریاست این کمیسیون تحقیق را که بر روی آرشیوهای واسیلی میتروخین کار می‌کند بر عهده دارد و می‌گوید که برنامه‌ریزی این کار توسط کمونیست‌های روس به رهبری لئونید بر ژنف صورت گرفته است و دلیل آن نیز حمایت پاپ از جنبش‌های لهستانی و به ویژه جنبش آزادیخواهی همبستگی بوده است.
طبق اظهارات گوزانتی، مرد شماره یک شوروی سابق نیز سوء قصد را از نزدیک و از خود میدان سن پیتر هدایت کرده است. این گزارش که طی چند روز آینده به طور کامل منتشر خواهد شد به این نکته که اشاره می‌کند که سرویس‌های اطلاعاتی ارتش شوروی موسوم به GRU اجرای این عملیات را به عهده گرفته و به نوعی تقسیم وظیفه کره است. کمیسیون میتروخین که در اصل بر روی فعالیت‌های سرویس‌های مخفی کمونیستی طی جنگ سرد و در ایتالیا تحقیق می‌کند به این نتیجه رسیده که GRU ، سرویس‌های مخفی بلغاری را برای رد گم کردن مورد استفاده قرار داده است. در واقع یک گروه بلغاری و در پس آن سرویس اطلاعاتی ارتش سرخ عاملی اصلی ترور پاپ بوده اند . این استدلال، حضور سرگئی علی آنتونوف تبعه بلغار و مدیر بالکان ایر – در رم و در میدان سن پیتر را توجیه می‌کند. آنتونوف اواخر سال 1982 با افشاگری‌های محمد علی آقجا – کسی که به پاپ تیراندازی کره بود- دستگیر شد اما به علت عدم وجود دلایل کافی در سال 1986 آزاد شد. سه عکس موجود در آرشیوهای میتروخین که اکتبر گذشته به کمبسیون منتقل شده بود این مسئله را ثابت می‌کند. گوزانتی که نماینده حزب فورتزا ایتالیا در پارلمان است می‌گوید که تحقیقات صورت گرفته نشان می‌دهند بی‌تردید یکی از شخصیت‌های این عکس‌ها که به پاپ زل زده است خود آنتونوف است. اکثریت راستگرا و اقلیت چپگرای کمیسیون همگی این مسئله را تایید کرده‌اند.
سرگئی آنتونوف پیش از این حضور در صحن واتیکان در زمان سوءقصد را منکر شده بود. علی آقجا تبعه ترک که هم اکنون 48 سال دارد و پاپ را چهار بار در میدان سن پیتر واتیکان هدف گلوله قرار داده در ابتدا مدعی بود که به دستور بشیر سلنگ عضو مافیا و مرتبط با سرویس‌های مخفی بلغار پاپ را هدف قرار داه است. آقجا در جریان پرونده ترور پاپ بارها و بارها روایت‌های مختلفی از آغاز کار و اهداف خود ارائه داد و به این دلیل این پرونده نا تمام همواره به شکل معمایی پیچیده باقی ماند. البته از مدت‌ها پیش شایعه احتمال ارتباط او با ماموران مخفی بلغاری و از طریق آن با کاگ ب مطرح بود.گوزانتی معتقد است گزارش او این امکان را به دستگاه قضایی ایتالیا خواهد داد تا پرونده نا تمام ترور پاپ را دوباره از سر بگیرد. او می‌گوید: « نمی توان آنتونوف را برای دومین بار به پای میز محاکمه کشید اما باید انجام این سوء قصد توسط GRU را اثبات کرد. چرا که آقاجا نمی توانسته به تنهایی چنین کاری کند. حتی پاپ مرحوم نیز اظهار داشته بود که توسط یک قاتل کاملاً حرفه ای هدف قرار گرفته است.»