پیام مانور نظامی برای ایران

بهروز جاودانی
هنگامی که موضوع مذاکرات هسته ای با غرب، دوران داغ و حساس خود را در بهار سال جاری پشت سرمیگذاشت، آمریکا، فرانسه، پرتغال و ترکیه، درششم خرداد ماه، مانور هوایی و دریایی در آب های ترکیه برگزار کردند که 34 دولت غربی و عربی و نیز اسراییل به عنوان ناظر درآن شرکت داشتند. همان روزها اعلام شد که این مانور، نوعی اخطار به ایران است که بدون توجه به پیام های غرب، همچنان به برنامه های هسته ای خود ادامه می داد. مبنا و ریشه اجرایی این مانور، به پیمان و معاهده ای برمیگشت که در سال2003، جورج بوش، رئیس جمهور آمریکا اعلام کرده بود، معاهده ای که به موجب آن، کشورهای عضو ، موظفند از وصول مواد اتمی و یا هر گونه لوازم و امکانات سلاح کشتار جمعی به کشورهای در مظان اتهام جلوگیری کنند. همین امردست مایه نخستین مانور نظامی بزرگ در آب های ترکیه شد که از قضا، از سال 1996به هم پیمانی اسرائیل در عملیات نظامی درآمده بود.
مانور نظامی مشترک آمریکا به این مانور فوق محدود نشد و سه ماه بعد نیز دوباره مانوری با همین وسعت انجام شد که باز هم همان اهداف سابق در آن لحاظ شده بود. با گذشت چند ماه از این مانورهای نظامی، آمریکا امروز در نزدیکی مرزهای جنوبی ایران در آب های خلیج فارس با همان بهانه و اهداف، مانوری با نام"لبه آشکار"برگزار می کند و با آن که آمریکایی‌ها مدعی اند که زمان این مانور با آغاز مذاکرات پنج عضو دایمی شورای امنیت پیرامون طرح تحریم ایران در سازمان ملل، بسیار سوال برانگیز است. 25کشور در این مانورنظامی مشارکت داشته و کشورهای قطر، امارات متحده عربی، کویت، کره جنوبی، ژاپن و روسیه به عنوان ناظر در آن حضور دارند.
این در حالی که در مانور ، بحرین به عنوان کشور میزبان نیروهای عمل کننده مشارکت دارد. این مانور همچون مانور نظامی آمریکا در ترکیه به معاهده پیشنهادی جورج بوش در سال 2003 معطوف شده است، حال آنکه کنفرانس بین المللی دموکراسی های جدید، برنامه چهار روزه خود را در قطر آغاز کرده است؛کنفرانسی که هیاتی از اسرائیل در آن مشارکت دارند. همه این امور، نشان می دهد که تحولات مهمی در همسایگی کشورمان در حال وقوع است که نمی توان از آن به سادگی گذشت.
آمریکا اکنون در منطقه خلیج فارس، چک های سفید خود را به حساب کشورهای عربی منطقه بیرون کشیده است، از همین رو ، نگرانی کارشناسان عربی بدون دلیل نیست که می گویند بحران های دایر بین آمریکا و ایران در موضوع که بیش از یک سال است در سیاست خارجی آمریکا به صورت فعال پیگیری می شود. آمریکا در این روزها به شدت با بحران های فزاینده ای روبروست؛بحرا ن هایی که شوکت و اقتدار رئیس جمهور آمریکا به عنوان منجی امنیتی، آمریکا را به خطر انداخته است. چندی پیش جورج بوش، مجبور شد تا بپذیرد آنچه در عراق در حال رخ دادن است ، به بحران ویتنام بی تفاوت نیست.
در ماه گذشته، 104 نظامی آمریکایی در عراق کشته شدند که رکوردی از زمان اشغال عراق به دست نیروهای آمریکایی تلقی می شود؛امری که باعث شد آمریکا به رویکرد جدیدی برای حل موضوع نا امنی در عراق پی ببرد. همین امر سبب شد تا استراژدی تعین جدول زمانی خروج نیروهای آمریکایی از عراق که از سوی مقامات عراقی پیگیری می شد، به استراژدی جدول زمانی در اختیارگیری امور امنیتی عراق توسط عراقی‌ها از سوی آمریکایی‌ها ، تبدیل شود.
همه این امور، جمهوریخواهان آمریکا را در وضعیتی بسیار خطرناک قرار داده است، به گونه ای که برخی کارشناسان آمریکایی ، انتخابات کنگره آمریکا را که در 16آبان ماه جاری برگزار می شود. به انتخابات تصفیه جمهوریخواهان از کنگره تعبیر کرده اند، این در حالی است که جورج بوش که تا حد یک اصولگرای مسیحی آمریکایی خود را به افکار عمومی این کشور معرفی کرده است، از سکوی قهرمانی در حال سقوط است و همین موضوع ، باعث می شود که وی برای بازیابی قدرت و شکوه از دست رفته ، به دنبال عرصه جدید تاخت و تاز باشد. دنیای قهرمانی جورج بوش، با اعلام نخستین تجربه اتمی کره شمالی باز هم فروریخت و در حالی که از هر گونه مانور نظامی علیه این کشور به دلیل مجهز نبودن کره شمالی به موشک های اتمی عاجز بود، مجبور شد به قطعنامه تحریم اتمی و محاصره دریایی این کشور بسنده کند، اما اکنون به نظر می رسد مقامات کاخ سفید که حتی از اجرای مانور نظامی در سواحل کره شمالی عاجز بودند، این باربخت سیاسی خود را در سواحل جنوبی ایران در خلیج فارس آزمایش می کنند.
اکنون همه نگاه های افکار عمومی آمریکا از کره شمالی به ایران برگشته است، حال آن که ایران، نه تنها هیچ تخطی از نظارات های خود را نیز تحت نظارت این آژانس قرار داده است، اما همه تحولات نشان می دهد که آمریکا به رغم آن که هنوز هیچ تصمیم بین المللی درباره ایران گرفته نشده، در مسیر مورد علاقه خود گام بر می دارد و پیش از هر کاری ، ایران را به واکنش های نظامی تهدید می کند، مانور نظامی امروز آمریکا که به حساب کشورهای منطقه شکل گرفته است، بدون هیچ شکی ، اخطار جدی به ایران درباره استمرار برنامه های هسته ای به شمار می رود.
اکنون دو گام جدی پیش روی ایران هست؛یکی اداره جدیدی برای استمرار دیپلماسی با کشورهای عربی حوزه خلیج فارس در زمینه تبیین سیاست های هسته ای ایران و در صورت امکان ، کمک و همکاری در زمینه تکنولوژی هسته ای برای اهداف صلح جویانه و دیگری، پیگیری دقیق فعالیت های نظامی آمریکا، که به معنای واقعی، تهدیدی علیه امنیت ملی ایران به شمار می رود.