کارنامه سیاه بوش

محمد ربیعی
جرج بوش در حالی کاخ سفید را ترک می‌کند که تلخی‌ها و ناکامی‌های زیادی را برای آمریکا در عرصه بین‌الملل و افکار عمومی ‌به ثبت رسانده‌ است به گونه‌ای که زمینه افول سلطه آمریکا را فراهم کرده است.
جرج بوش در کارنامه دوره هشت ساله خود در عرصه‌های مختلف اقتصادی و سیاست خارجی نمره خوبی کسب نکرده است و در کشورهای عراق، افغانستان، لبنان، فلسطین و خاورمیانه، آسیای مرکزی و قفقاز، مشکلات فراوانی را بجا گذاشته است و جز احساس تنفر از چهره آمریکا تصویری دیگر در ذهن مردم این مناطق نیست.
ریاست جمهوری بوش چند ماهی قبل از حملات یازدهم سپتامبر 2001 آغاز شد و با بدترین بحران مالی از سال 1929 تاکنون و در سایه ترس از رکود اقتصادی و بیکاری به پایان می‌رسد. بوش در این دوره دو جنگ در افغانستان و عراق را آغاز کرده که هنوز به پایان نرسیده است.
رئیس‌جمهور آمریکا همچنین مسئولیت شکست دستگاه دولتی در مقابله با توفان کاترینا را که یکی از خطرناکترین حوادث طبیعی تاریخ آمریکا به شمار می‌آید، را بر دوش می‌کشد.
از زمان حملات 11 سپتامبر تاکنون بوش از بالاترین میزان محبوبیت که در آغاز به ثبت رسانده بود به پائین‌ترین نقطه سقوط کرده است.
وی در طول دوران ریاست جمهوری خود ضرورت حمایت از آمریکا را بهانه قرار داد تا به ادعای خود متهمین به تروریسم را در زندان گوانتانامو زندانی و آنها را شکنجه کند همچنین به همین بهانه به جاسوسی و استراق سمع از آمریکایی‌ها اقدام کرد.
بوش در دوران ریاست جمهوری‌اش برای کسب تائید کسانی که وی را به نادانی و جهل متهم می‌کردند و برای تکذیب کسانی که پیروزی‌اش را بخاطر شهرت پدرش می‌دانستند، تلاش کرد.
وی در نوامبر 2007 اعلام کرد که من معتقدم جهان از من به عنوان مرد مقابله با مشکلات سخت یاد خواهد کرد.
وی براساس سناریویی قبلی که اندیشمندان آمریکایی در سال‌های بعد از فروپاشی شوروی که دشمنی برای آمریکا در صحنه بین‌الملل وجود نداشت و به دنبال فرصتی برای متهم کردن گروهی بودند، همچنین بر اساس شعارهایی مانند اشاعه فرهنگ دموکراسی و آزادی بیان، حقوق بشر و پیروزی در جنگ ایدئولوژیک قرن 21 از حمله به عراق دفاع و ادعا کرد صدام حسین رئیس‌جمهور سابق عراق سلاح کشتار جمعی در اختیار دارد و در ادامه این ادعا به ارتباط صدام حسین با سازمان القاعده اشاره کرد که هیچ اساسی نداشت.
وی اعلام کرده بود حمله به عراق در ادامه مفهوم جدید جنگ پیشگیرانه صورت گرفته است اما رسوایی زندان ابوغریب و به راه افتادن جنگ داخلی در عراق اشتباه بوش را نشان داد.
تصمیم بوش برای سرنگونی صدام حسین موج نارضایتی و تنفر هم پیمانان تاریخی آمریکا در منطقه را برانگیخت و بخش بزرگی از جهان اسلام را خشمگین کرد.
اوضاع عراق به جایی رسیده است که امروزه نه تنها بر تعداد مخالفین آمریکا در عرصه نظام بین‌الملل افزوده شده است، بلکه بوش نیز در بازدید از مرکز مبارزه با تروریسم بار دیگر تأکید کرد سیاست‌های آمریکا در قبال مبارزه با تروریسم شکست خورد و هنوز هم تروریسم باقی مانده و ما را تهدید می‌کند.
خداحافظی بوش از کاخ سفید در حالی صورت می‌گیرد که روز به روز بر رسوایی‌های دوران هشت ساله وی افزوده می‌شود.
زندان گوانتانامو که به شکنجه‌گاه مخوف معروف است و مخالفت دیده‌بان حقوق بشر و سازمان‌‌های بین‌المللی با آمریکا و عدم امکان همراهی با سیاست‌های آنها، آغاز انتفاضه کفش در کشورهای مختلف و حمایت‌های گسترده مردمی ‌از خروج آنها از عراق، نگرانی جامعه بین‌الملل از افزایش کشت مواد مخدر در افغانستان و تسلط 72 درصدی طالبان بر حاکمیت این کشور، ناکامی‌عملکرد آمریکا در طرح اتهام محور شرارت، عدم تاثیر سیاست آمریکا در صدور قطعنامه‌ها و تحریم ایران، تغییر موازنه قوا در جهان و تغییر هژمونی بسیط آمریکا، قدرت گرفتن اتحادیه اروپا پس از 11 سپتامبر و ایجاد هژمونی بسیط و چندجانبه گرایی در نظام بین‌الملل، حمایت جانبدارانه آمریکا از گرجستان در جنگ با روسیه تیره شدن روابط آنها با روسیه، ناموفق بودن سپر دفاع موشکی آمریکا در اروپا و تحریک روسیه، گسترش ناموفق ناتو به شرق و تلفات آنها در پاکستان و افغانستان، بحران اقتصادی و مالی آمریکا و غرب و افزایش چندین برابری رکود اقتصادی و بیکاری در این کشورها برخی از ناکامی‌ها و تلخی‌های دوران ریاست جمهوری جرج بوش است.
بسیاری از کارشناسان معتقدند سلطه آمریکا در قرن 21 رو به افول است و قدرت‌های جدیدی جایگزین این کشور می‌شوند.
خبرگزاری‌ها گزارش داده‌اند که بوش گفت که دوست دارد در تاریخ بعنوان «رئیس‌جمهور نجات دهنده» که برای 50 میلیون نفر در عراق و افغانستان آزادی به ارمغان آورد، باقی بماند و به عنوان مبارز راه صلح نامش ثبت شود!
در این حال، نظرسنجی که از سوی مرکز آمریکایی «پیو» انجام گرفته است در آمریکا نشان داد 73 درصد مردم این کشور از رفت جرج بوش از کاخ سفید خرسندند.
نتایج نظرسنجی همچنین نشان داد که تنها 20 درصد مردم آمریکا از ریاست جمهوری بوش رضایت دارند.