احزاب شیعى در جایگاه لیدر احزاب عراق

گروه بین‌الملل‌ـ پیش از برگزارى انتخابات شوراهاى عراق بسیارى از ناظران آن را آزمونى جدى براى مالکى و سیاستمداران این کشور خوانده بودند. با این حساسیت، رویداد ۳۱ ژانویه به نقطه عطف سیاسى تبدیل شده است.
اکنون تقریباً ۹۰ درصد آراى انتخابات شوراهاى استانى شمارش شده و تقریباً در تمام استان ها شیعیان پیشتاز شده اند. نتایجى که تاکنون از این انتخابات اعلام شده، نشان مى دهد حزب شیعى الدعوه با رهبرى نورى مالکى تقریباً تمام استان هاى جنوبى را تسخیر کرده است.
این بار نیز حزب الدعوه را در رقابت سخت انتخاباتى دو طیف از مجلس اعلاى عراق و صدریون (دیگر احزاب شیعى عراق) یارى کرده اند. با این حال به نظر مى آید نتیجه انتخابات اخیر، حزب شیعه الدعوه را به پدیده سیاسى عراق تبدیل کرده است. این حزب کار سیاسى و مبارزاتى خود را از ۱۹۵۷ با رهبرى محمدباقر صدر شروع کرد. تعدادى از اعضاى این حزب کسانى بودند که سال ها در ایران، اروپا و برخى کشورهاى غربى زندگى کرده بودند.
اغلب آنان تحصیلات دانشگاهى دارند و پزشک و مهندس هستند، اما پیش از سقوط صدام به لحاظ سیاسى هیچ کدام شهرت کافى نداشتند، اما در طول ۲ سال اخیر رویدادهاى زیادى رخ داد که این حزب را تبدیل به شناخته شده ترین و پرنفوذترین حزب عراق کرد. در این مدت این حزب بویژه در مناطق عشایرى و قبایلى چنان قدرت گرفت که بدون استفاده از نیروى نظامى توانست همه رقباى خود را در این مناطق کنار بزند.
در انتخابات اخیر نیز مالکى توانست با استفاده از این نفوذ تشکیلات الدعوه کاندیداهایى را معرفى کند که از اعتبار بالایى در مناطق خود برخوردار بودند. موفقیت حزب الدعوه و شیعیان عراق در کارزار ۳۱ ژانویه چیزى بود که غربى ها اصلاً تصورش را نمى کردند. به همین دلیل اکنون که نتایج انتخابات به طور قطع حاکى از پیروزى شیعیان است، تلاش دارند خود را در این رویداد سهیم سازند، به همین جهت مدعى شده اند که اگر مالکى توانسته در این انتخابات به پیروزى برسد، به خاطر سلسله عملیات ضد تروریستى امریکا در استان هاى فوق است.
آنها حتى چنین بهانه آورده اند که ۷ استان از ۹ استان جنوبى تحت کنترل نیروهاى ائتلاف بود. اما واقعیت این است که دولت مالکى و طیف شیعیان بر اساس کارنامه اى که در مدیریت بحران مناطق داشتند، رأى اعتماد مردم را گرفتند، به طول مثال از بهار امسال مالکى کنترل استان مهمى چون بصره را در دست داشت و بلافاصله آرامش را به این استان بازگرداند. همین اتفاق در بغداد نیز روى داد و جناح ایاد علاوى تاب مقاومت در برابر حزب الدعوه را نیاورد و میدان رقابت را در پایتخت به جناح مالکى واگذاشت.
در هر صورت آنچه پیداست، حزب الدعوه و متحدان شیعه آن با تسلط بر استان هاى مهم عراق موقعیت خویش را در سلسله مراتب سیاسى این کشور تثبیت کرده اند. انتخابات شوراهاى استانى عراق نه تنها پیش درآمد انتخابات مهم آینده است، بلکه در شکل گیرى ساختار مدیریت سیاسى عراق تأثیر بسزا دارد.
اهمیت شوراها در آن است که کسانى که در این انتخابات پیروز شوند، مى توانند کنترل اقتصادى استان خود را نیز در دست داشته باشند، زیرا مطابق قانون دولت مرکزى موظف است بودجه هر استان را در اختیار شوراها قرار دهد. چنان که براى سال ،۲۰۰۹ ۲‎/۴ میلیارد دلار بودجه براى استان ها تخصیص یافته است. این مبلغ در عراق مبلغى کلان به حساب مى آید.
شوراها موظف خواهند بود این بودجه را صرف کارهاى زیربنایى همچون ساخت و ساز راه ها، بیمارستان ها، مدارس، تصفیه آب و.‎/‎/ کنند. البته این به آن معنا نخواهد بود که هر استان به طور کاملاً خودمختار عمل کند، زیرا در نهایت این دولت مرکزى خواهد بود که بر کارها نظارت خواهد کرد. البته ستون فقرات مدیریت در مرکز و مناطق در اختیار جناح مالکى خواهد بود.
نمایه انتخابات عراق از سال ۲۰۰۳ تاکنون:
۲۰۰۳ : انتخابات شوراى حکومتى
۲۰۰۴ : انتخابات شوراى حکومتى براى تعیین دولت داخلى
آگوست ۲۰۰۴ : انتخابات براى تعیین هیأت قانونگذارى
ژانویه ۲۰۰۵ : اولین انتخابات عمومى براى تعیین هیأت قانونگذاران و شوراهاى استانى
دسامبر ۲۰۰۵ : انتخابات عمومى براى تعیین اولین دولت و پارلمان