بررسی چارچوب ساختار امنیتی جهان

گروه بین‌الملل، آرمین منتظری: جو بایدن معاون باراک اوباما رئیس جمهور امریکا روز گذشته در سخنانی در کنفرانس امنیتی مونیخ اعلام کرد دولت جدید امریکا متعهد شده است از ناتو بخواهد تا از کشورهای عضو این سازمان درخواست کند همکاری های بیشتری درخصوص موضوعات و مسائل مهم امنیتی جهان داشته باشند. بایدن همچنین اعلام کرد دولت باراک اوباما مصمم است طرح سپر دفاع موشکی را که موجب خشم روسیه است، ادامه دهد. بایدن همچنین درخصوص روابط امریکا و روسیه گفت: «ما با روسیه درخصوص هر موضوعی توافق نخواهیم داشت. برای مثال، امریکا استقلال آبخازیا و اوستیای جنوبی را به رسمیت نخواهد شناخت. البته نظر ما همچنان این است که هر کشور خودمختار و مستقلی مختار است تا خودش تصمیم گیری کند و متحدانش را خودش انتخاب کند. بایدن گفت امریکا و روسیه می توانند درخصوص برخی مسائل مخالف باشند اما می توانند همچنان با یکدیگر در راستای تحقق منافع مشترک شان همکاری کنند. جو بایدن در بخش دیگری از سخنان خود از متحدان امریکا خواست زندانیان گوانتانامو را بپذیرند. وی گفت امریکا به کمک کشورهای اروپایی برای بستن زندان گوانتانامو احتیاج دارد. بایدن گفت امریکا مصمم است این زندان را ببندد و اطمینان داد امریکا دیگر بیش از این اقدام به شکنجه نکند. وی همچنین با اشاره به سیستم سپر دفاع ضدموشکی امریکا در شرق اروپا اظهار داشت: استقرار این سیستم تنها در صورتی نهایتاً عملی خواهد شد که به لحاظ تکنیکی قابلیت اجرا داشته و عملی شدن آن مفید باشد. وی گفت: این تصمیم با موافقت کامل با شرکای ما در ناتو و روسیه صورت خواهد پذیرفت. بایدن اعلام کرد: «من از جانب دولت جدید امریکا برای ایجاد رویکرد جدید در سیاست خارجی مان در سراسر جهان به اروپا آمده ام که این رویکرد به همه کشورهای دنیا خواهد رسید.» بایدن گفت: «امریکا به دنبال یاد گرفتن و شنیدن است تا بتواند از این طریق در صلح و سعادت همه کشورها سهیم باشد. البته این امر نگرانی ها و خطرهای بسیاری به دنبال خواهد داشت.»
دبیرکل ناتو روز گذشته در کنفرانس امنیتی مونیخ از بی میلی برخی از کشورهای اروپایی نظیر فرانسه و آلمان برای پاسخ ندادن به درخواست امریکا برای اعزام نیروی بیشتر به افغانستان انتقاد کرد. آنگلامرکل صدراعظم آلمان در سخنانی در این کنفرانس از طرح باراک اوباما برای حمایت نظامی بیشتر از عملیات های ناتو در افغانستان دفاع کرد اما هیچ تعهدی در خصوص اعزام نیروی بیشتر به افغانستان نداد. نیکلاسارکوزی رئیس جمهور فرانسه نیز در تمامی دیدارهایش با رهبران جهان در حاشیه کنفرانس مونیخ هیچ اشاره یی به موضوع افغانستان نکرد.
به گزارش آسوشیتدپرس، یاپ دوهوپ شفر دبیرکل ناتو از کشورهای اروپایی خواست نیروهای بیشتری به افغانستان اعزام کنند. او به صحبت هایش با مرکل و سارکوزی و توافق شان برای افزایش نقش اروپا در افغانستان اشاره کرد و گفت این ایده خوبی است اما هزینه هایی دارد که باید پرداخت شود. شفر گفت: «وقتی می شنوم امریکا برنامه هایی برای توجه بیشتر به موضوع افغانستان دارد اما کشورهای اروپایی دست به هیچ اقدامی نمی زنند، بسیار نگران می شوم.» آلمان اعلام کرده است نمی تواند بیش از این به افغانستان نیرو اعزام کند. آلمان در حال حاضر چهار هزار و 500 نیرو در مناطق آرام شمال افغانستان دارد. آلمان در عوض اعلام کرده است توجه بیشتر در افغانستان باید به ساخت و سازها و بازسازی زیرساخت های مدنی معطوف شود.
از سوی دیگر پارلمان فرانسه نیز در ماه سپتامبر سال گذشته قانونی را تصویب کرد که براساس آن فرانسه باید سه هزار و 300 نیروی خود را در افغانستان نگه دارد. اما در این قانون هیچ اشاره یی به افزایش احتمالی این نیروها نشده است. دیروز در بخش دیگری از کنفرانس امنیتی مونیخ هنری کیسینجر مشاور امنیت ملی و وزیر امور خارجه امریکا در دولت های ریچارد نیکسون و جرالد فورد طی سخنانی خواستار کاهش سلاح های هسته یی در سراسر جهان شد. کیسینجر گفت بحران های لاینحل فعلی باعث پافشاری کشورهای شرور و تقویت مواضع آنها برای دستیابی به سلاح های هسته یی شده است. کیسینجر همچنین ضمن دفاع از پیشنهاد روسیه مبنی بر ساخت سیستم دفاعی مشترک آن را خلاقانه و طرحی استراتژیک توصیف کرد و گفت می توان این برنامه را آزمایش کرد. وزیر امور خارجه اسبق امریکا همچنین افزود: روسیه و امریکا از تمام امکانات خود استفاده کردند تا وابستگی خود به تسلیحات هسته یی را کاهش دهند. آنها ظرف 15 سال گذشته مشغول این کار بوده اند. اکنون نیز زمان مناسبی است تا طرح کاهش بیشتر زرادخانه های هسته یی مطرح شود. همچنین لازم است امنیت تجهیزات هسته یی روسیه و امریکا نیز افزایش یابد. وی از رئیس جمهور جدید امریکا خواست مذاکرات با مسکو درباره سپر دفاع موشکی امریکا در شرق اروپا و نیز طرح روسیه برای ایجاد سیستم دفاعی مشترک را از سر بگیرد. هنری کیسینجر همچنین از امریکا و روسیه خواست مذاکرات خود را در مورد قرارداد START-1 و محدود کردن سلاح های هسته یی استراتژیک آغاز کنند.
از سوی دیگر دیمیتری روگوزین سفیر روسیه در ناتو نیز بر این عقیده است که مساله کاهش سلاح های هسته یی تنها در ارتباط با سیستم سپر موشکی امریکا در شرق اروپا حل خواهد شد. روگوزین اعلام کرد این مساله قابل تحمل نیست که کاهش زرادخانه ها را پیشنهاد دهیم و به طور همزمان تاسیسات دفاعی خود را در نزدیکی مرزهای روسیه مستقر کنیم. چهل و پنجمین کنفرانس امنیتی مونیخ در حالی روز جمعه شروع به کار کرد که بحث های اولیه این کنفرانس حول محور خلع سلاح هسته یی بود. فرانک والتر اشتاین مایر وزیر امور خارجه آ لمان نیز در سخنرانی شروع به کار نشست مونیخ اعضای حاضر را به اتخاذ سیاست جدیدی در زمینه امنیت و خلع سلاح هسته یی دعوت کرد. اشتاین مایر در مراسم افتتاحیه کنفرانس گفت: رئیس جمهوری جدید در امریکا که موضعی جدیدی در زمینه سیاست های مربوط به خلع سلاح هسته یی و سیاست های امنیتی ارائه می دهد، روی کار آمده است. اشتاین مایر خطاب به 300 سیاستمدار و دیپلمات و کارشناس از حدود 50 کشور گفت: اجازه دهید کار خود را در چارچوب ساختار امنیتی جدیدی شروع کنیم. اشتاین مایر با اشاره به دوران جنگ سرد گفت: الگوی جنگ سرد باید شکسته شود و در سال 2009 باید گشایشی در این زمینه حاصل شود و روسیه نیز باید نقش و تاثیرگذاری مهمی در ساختار امنیتی جدید اروپا داشته باشد.
سرگئی ایوانف معاون نخست وزیر روسیه نیز در روز شروع به کار این نشست هشدار داد: در دورانی که در شرایط بحران اقتصادی به سر می بریم، جایی برای رقابت تسلیحاتی باقی نمی ماند. در کنفرانس امنیتی مونیخ سیاستمداران برجسته یی چون جو بایدن معاون وزیر امور خارجه امریکا، آنگلامرکل صدر اعظم آلمان و نیکلاسارکوزی رئیس جمهور فرانسه نیز حضور دارند. علاوه بر این، حضور بایدن در مونیخ می تواند نشانه یی از امیدواری برای اروپاییان به همراه داشته باشد که می توانند به تغییر سیاست در امریکا امیدوار باشند. جو بایدن روز گذشته با سرگئی ایوانف معاون نخست وزیر روسیه دیدار و گفت وگو کرد. علاوه بر این دیدارهایی نیز بین بایدن با آنگلامرکل، نیکلاسارکوزی، دونالد تاسک و دیوید میلیبند پیش بینی شده است.