جان عزیز
گفته مىشد مدتها پیش کانون زبان عربى براى ساخت واژههاى عربى در مقابل واژههاى بیگانه موسسهای را در قاهره تشکیل داد تا بتواند جایگزینی عربى براى کلمه ساندویچ بسازد که آنها نیز کاغذ ساندویچ را به شاطر و نان ساندویچ را به مشطور و محتواى ساندویچ را به کامخ معادلسازى کرده بودند!
به نظر مى رسد که همین مشکل در مورد وضعیت سیاسى حسنى مبارک رییسجمهور مصر در کنفرانس سران عرب در کویت بوجود آمد. شاطر یا ساندویچ اکنون اقدام غیر منتظره ملک عبدالله، پادشاه عربستان به حساب مىآید که اقدامى مثبت و ناگهانى و بدون هماهنگى با مصریها بوده است. برخى مقامات عرب گفته بودند مواضع جدید ملک عبدالله در واقع نتیجه انتقادها و ایرادهایى بود که امیران جوان عربستانى به آن رسیده بوده و مقرر نمودند که پیام فورى را به ملک عبدالله رسانده و به نظر مىرسد ملک عبدالله بدون آگاهى و اطلاع امیران کهنسال و قدیمى دربار و در راس آنها سعود الفیصل وزیر خارجه عربستان با این تصمیم موافقت کرده و آن را به اجرا درآورد.
همین مقامات عربى تاکید کردند که اختلاف امیران جوان و کهنسال دربار باعث شده که یک نسل اصالتگرا و ملىگرا باشد و نسل دیگر که قدیمیتر است، سیاسیکار و مصلحتاندیش باشد. آنچه که جالب توجه بود اینکه ملک عبدالله این بار به پیشنهاد این جوانان بها داده است و حتى سعود الفیصل را از این اقدام خود مطلع نکرده که وى بتواند تا تاکتیکها و سیاسىکاریها آن را از داخلى تهى سازد و با گفتگو با مصریها بخواهد آثار جانبى و مستقیم این اقدام را کاهش بدهد.
اما مشطور در ساندویچ شدن مصریها از طرف اسرائیل بود. مصرى که نقش کلیدى در محاصره غزه داشت، شب و روز تلاش مىکرد معاهده تسلیم شدن حماس را تحت عنوان طرح آتشبس براى نجات فلسطینیان غزه معرفى کند. مصریها از اقدام اسرائیل در اعلام آتشبس یک طرفه شوکه شدند. اقدامى که براى شرکتکنندگان در دوحه قابل پیشبیتی بود، ولى طرفداران کنفرانس کویت تا روز شنبه آن را نفى مىکردند و بعد از مشخص شدن روند سیاستهاى اسرائیل، به سرعت و با عجله حملات اسرائیل به غزه را محکوم کردند تا بتوانند وضعیت خود را با وضعیت بوجود آمده هماهنگ کنند.
بدون شک مصریها هیچ گاه فکر نمىکردند که اسرائیلىها بین شنبه تا یکشنبه به این صورت دچار فروپاشى شوند، زیرا مصریها مطمئن بودند که اسرائیلىها اهرم فشارى را نزد خود باقى خواهند گذاشت تا بتوانند طرح آتشبس مصر را دوباره در کنفرانس سران عرب در کویت زنده کنند.
ولى فروپاشى سریع اسرائیل و عقبنشینى کامل آنها از باریکه غزه، نه تنها مصریها را شوکه کرد بلکه آنها را تنها و سرگردان رها نمود. اسرائیلىها علاوه بر این اقدام به بازگشائى گذرگاههای داخلى خود با باریکه غزه اقدام نمودند.
اسرائیلىها به این امر اکتفا نکرده و طى پیامى قاهره را مطلع کردند که روز پنجشنبه به قاهره مىآیند تا نحوه بازگرداندن وضعیت طبیعى به غزه و گذرگاه رفح را بدون اینکه سخنى از اقدامات و تدابیر امنیتى و تضمینهاى بینالمللى و اقدامات نظامى منطقهاى بزنند، با یکدیگر بررسى کند.
چه عواملى باعث فروپاشى سریع اسرائیل شد؟ این مقامات عربى شبکه گستردهاى از علل و عوامل را مطرح مىکنند که برخى از آنها سیاسى است و به انتخابات داخلى اسرائیل باز مىگردد. مقامات اسرائیلى تمایل دارند آثار تجاوز را قبل از بهرهبردارى آن توسط نتانیاهو محو کنند. برخى دیگر از این علل و عوامل به ابعاد مختلف روى کار آمدن اوباما باز مىگردد که تمایل دارد آثار غیر طبیعى را از بین ببرد. برخى دیگر به علل و عوامل استفاده اقتصادى باز مىگردد که اسرائیل تمایل دارد از نقدینگى که براى بازسازى غزه سرازیر مىشود، با مشارکت در پروژههاى اقتصادى و تجارى استفاده کند.
بدین صورت است که مصریها در بین شاطر و مشطور قرار گرفته، طرح آتشبس تحمیلى آنها به دور انداخته شده و چهره رییسجمهور آنها شبیه کامخ شد.