نهضت خمینی؛ احیاى ارزشهاى حسینی

صفى‌‌الله ملکی/ کارشناس ارشد امور فرهنگی
انقلاب اسلامى که به حق مردمى‌ترین انقلاب دنیاى معاصر نام گرفته، با تاسى به مکتب عاشورا و حماسه حسینی،‌ عزت و آزادى وحق‌گرایى را سرلوحه اهداف و آرمانهاى خود قرار داده است. ملت مسلمان به تبعیت از امام حسین(ع) که به حق معمار عزت و آزادگى در طول تاریخ بشر بوده با الهام از سنت لایتغیر الهى مبنى بر پیروزى نهایى حق بر باطل، به مبارزه علیه استبداد و فساد و ظلم طاغوتى خاندان ستمگر پهلوى برخاست و در برابر حیرت و وحشت سراسر جهانیان، انقلاب را به ثمر نشاند و نظام جمهورى اسلامى را به عنوان یک تجربه نوین در برابر نظام‌هاى سیاسى - اجتماعى به نمایش گذاشت. بدون شک رویداد انقلاب اسلامى ایران،‌ بزرگترین تحول در تاریخ سیاسى جهان محسوب مى‌شود. براى اثبات این ادعا کافیست تا به ریشه‌یابى آن بپردازیم که متاثر از روحیه شهادت طلبى امام حسین(ع) و یاران باوفاى او در مبارزه با ظلم و ستم یزیدیان بوده است.
تلاش براى احیاى ارزشهاى اسلامى برگ برنده‌اى است که همواره انقلاب اسلامى را پیشقراول هرگونه حرکت در این راه قرار داده است.
لذا همانگونه که انقلاب اسلامى متاثر از قیام حسینى است تا زمانى که مسلمانا به هر سبک و سیاقى در آن راه تلاش کنند بى‌تاثیر و بى‌نیاز از ارزشهاى انقلاب اسلامى نخواهد بود. انقلاب اسلامى ایران،‌ اسلام را به عنوان پدیده پویا و نو با ترسیم جمهوریت و اسلامیت وارد تعاملات نظام بین‌الملل ساخت. درخاورمیانه و حتى فراتر از آن انقلاب اسلامى با توسل به حسین(ع) و ترویج فرهنگ عاشورا و شهادت به عنوان معیارى بر اثبات هویت فراموش شده جوامع مسلمان و نظامى که در شرایط خلا قدرت جهانى خود را مطرح کرده است نمود پیدا کرد و قدرتهاى جهانى به خصوص استکبار جهانى را در علم و فرهنگ اسلامی، انسانى به مبارزه طلبیده است.
انقلاب بزرگ ایران اسلامى ملهم از شریعت ناب محمدی(ص) و تاسى به قیام خونین حسینى و به رهبرى امام خمینی(ره) نور امیدى و شعله هدایتى بر جهان پابرهنگان بود. محرومین و مستضعفان که در حیات حکومتى طاغوتى در دستیابى به اهداف و آرمانهاى خود ناامیدشده بود ارزشها و اهداف انقلاب اسلامى را اهداف خود پنداشته و براى تحقق آن تلاش نمودند.
جنگ تحمیلى هشت ساله با همه سختى‌ها - دشواریها و تلخى‌ها از آن جهت که احیاگر ارزشهاى اسلامى و تحقق شعار “هیهات من الذله” بود حلاوت‌ها و شیرینى‌ها داشت و درس ایستادگى و مقاومت در مقابل تهدیدها و ظلم و ستم‌ها را آموخت.
اگر نبود روحیه شهادت طلبی،‌ نه سقوط رژیم شاهنشاهى مقدور بود و نه دفاع در مقابل صدام و بعثیان. انقلاب توسط بسیجیان جان برکف و مردم شجاع و آگاه انقلاب اسلامى ایران در سایه یک رهبرى مقتدر و هوشمند با تاسى به قیام حسین(ع) توانست از سه شاخصه بسیج مردمی، ایدئولوژى و ارزشهاى اسلامى برخوردار شده و ظرفیت‌ها وتوانایى‌ها موجود را به فعلیت درآورد.
تاکید بر آزادی،‌ استقلال و جمهورى اسلامى مهمترین عاملى بود که ارزشهاى اسلامى را در سطح گسترده، فراگیر کرد و براساس آن رهبرى انقلاب توانست بسیج اجتماعى را تحقق بخشیده و هدایت کند.
حضرت امام(ره) نهضت انقلابى و ضد طاغوتى خود را به پیروى از قیام خونین امام حسین(ع) و برپایه تجربه تاریخى و عبرت آموزى از نقاط ضعف و قوت قیام‌هاى شیعیان در طول تاریخ خصوصا مبارزات عالمان شیعى در سده‌‌هاى اخیر استوار کرد. امام(ره) در بسیارى از پیام‌ها و سخنرانى‌هاى خود از حماسه‌ها و دلاورى‌هاى امام حسین(ع) و یارانش یاد مى‌کرد.
با تطبیق شرایط زمانى انقلاب امام حسین(ع) و انقلاب اسلامى و یافتن زمینه‌هاى مشترک از حیث ظلم و ستم و بیدادگرى حکام زمانه و فسق و فجورى که اطرافیان ایشان انجام مى‌دادند مى‌توان به درک بهتر انگیزه و علل پیدایش انقلاب پى‌برد. انگیزه قیام امام حسین(ع) امر به معروف و نهى از منکر و مبارزه با مفاسد وسیع و نابسامانى‌هاى ضد اسلامى و ضد انسانى حکومت یزیدى بود.
انقلاب اسلامى ماهیتا با نهضت عاشورا یکى است چرا که در نهضت عاشورا امام حسین(ع) عدم تبعیت و سازش با حکومت یزید را داشت و در انقلاب اسلامى نیز امام خمینی(ره) و توده مردم همین عکس‌العمل را در مقابل رژیم شاه داشتند و هرگونه تقاضاى سازش را رد کردند.
پیروزى انقلاب اسلامى و استقرار حاکمیت دین در جمهورى اسلامی، داشتن روحیه عزت و دورى از ذلت و امر به معروف و نهى از منکر را که از روحیات امام حسین(ع) بود محقق ساخت و رهبرى دینى را در جهان بشریت با تمام ابعاد و معیارها و مشخصاتى که در احادیث ائمه معصومین(علیهم‌السلام) در شان و رسالت فقیه بیان شده است احیاء نمود و ولایت فقیه منشا مشروعیت الهى و دینى نظام اسلامى گردید تا اجراى تمام سیاست‌هاى کلى نظام منطبق بر معیارهاى اسلامى باشد. همچنین امام خمینی(ره) انقلاب اسلامى را برخاسته از حماسه عاشورا دانسته و مى‌فرمایند “انقلاب اسلامى ایران پرتوى از عاشورا و انقلاب عظیم الهى آن است” (صحیفه نور ج 18 ص 12)
انقلاب اسلامى علاوه بر احیاى ارزشهاى اسلامى یک وحدت و انسجام اجتماعى را در بین اقوام و قبائل ایرانى از جمله ترک، فارس،‌ عرب،‌ بلوچ و کرد بوجود آورد. انقلاب اسلامى متاثر از قیام امام حسین(ع) علاوه بر الهام بخشى در مبارزه با ظلم و ستم و دفاع از آزادگى و جوان مردى و ثبات قدم در حفظ دین و انجام فرائض آن، عقلانیت، معرفت دینی، و منطق قرآنى و فرهنگ حسینى و عاشورایى را در جامعه با پیروزى و پیام انقلاب اسلامى گسترش داد.
عزت طلبى و آزادگى دو شعار. بزرگ عاشوراى حسینى و انقلاب خمینى در حفظ ارزشهاى اسلامى و احیاى آن در جامعه مى‌باشد. که هم اکنون ملت بزرگ و شجاع ایران آن را دارند و بدان افتخار مى‌کنند.