ایران در اتحادیه آفریقا

صالح اسکندری
محمود احمدى‌نژاد رئیس جمهورى اسلامى ایران دیروز براى شرکت در اجلاس سران اتحادیه آفریقا وارد فرودگاه بین‌المللى “بانجول” پایتخت گامبیا شد و از سوى “الحاجى یحیى جامه” رئیس جمهور گامبیا مورد استقبال قرار گرفت.
به گزارش خبرگزارى‌هاى مختلف در مسیر فرودگاه بین‌المللى بانجول، محمود احمدى‌نژاد رئیس جمهورى اسلامى ایران مورد استقبال پرشکوه مردم مسلمان شهر بانجول پایتخت گامبیا که در دو طرف مسیر فرودگاه مستقر بودند، قرار گرفت.
برخى از اهالى بانجول نیز در حالى که عکس‌هایى از حضرت امام خمینى و آیت‌الله خامنه‌اى رهبر معظم انقلاب را در دست داشتند، با زبان محلى شور و شعف خود را از سفر رئیس جمهورى اسلامى ایران به گامبیا ابراز مى‌داشتند.
شمارى از اهالى بانجول نیز با دوچرخه‌هاى خود در طول مسیر حرکت کاروان اعزامى جمهورى اسلامى ایران با تکان دادن دست سفر احمدى‌نژاد را خوش آمد مى‌گفتند.
همچنین برخى از مردم نیز در میدان ورودى شهر بانجول با نصب سیستم‌هاى صوتى و پخش سرود‌هاى محلی، در حالى که لباس‌هاى محلى بر تن داشتند با برگزارى جشن و سرور، شادمانى خود را از سفر رئیس جمهورى اسلامى ایران ابراز داشتند.
جدا از اهمیت استراتژیک سفر رئیس جمهورى اسلامى ایران به گامبیا براى شرکت در اجلاس سران اتحادیه آفریقا على‌الخصوص در آستانه برگزارى اجلاس سران هشت کشور صنعتى در سن پترزبورگ، نوع استقبال مردمى از این سفرها منظرى ویژه به آن بخشیده است.
چندى پیش مقام معظم رهبرى صراحتا دولت آمریکا را مورد خطاب قرار دادند و از رئیس جمهور آمریکا خواستند که نوع برخورد مردمى در کشورهاى مختلف هنگام سفر مقامات آمریکایى و ایرانى را با هم مقایسه کند. هیئت‌هاى اعزامى جمهورى اسلامى ایران نه تنها در این دوره بلکه در دوره‌هاى مختلف هرگاه به کشورى سفر کرده‌اند به طور خودجوش از جانب مسلمانان و دوستداران انقلاب در آن کشور مورد استقبال قرار گرفته‌اند. اما سفر مقامات آمریکایى چه قبل و چه بعد از آن با اعتراضات شدید مردمى نسبت به حضور آنها در آن کشور مواجه بوده است.
اگرچه گامبیا در غرب قاره آفریقا و در کنار اقیانوس اطلس قرار دارد اما امواج انقلاب اسلامی، غرب و شرق جغرافیایى نمى‌شناسد. موج دوم انقلاب اسلامى توفنده‌تر از موج اول در حرکت است. خاورمیانه را پشت سر گذاشته آفریقا را تکان داده و حیاط خلوت آمریکا یعنى آمریکاى لاتین را نیز دستخوش تغییر و تحولات جدى کرده است.
اما اجلاس هفتم اتحادیه آفریقا که با موضوع محورى ایجاد انطباق میان نژادها و یکپارچگى منطقه‌اى و ایجاد انطباق اصولى و عقلانى میان جوامع اقتصادى منطقه‌اى و یکپارچگى آنها برگزار مى‌شود مى‌تواند محل مناسبى براى بسط و توسعه روابط جمهورى اسلامى ایران با دول آفریقایى و اتحادیه آفریقا باشد. على‌الخصوص با در نظر گرفتن این نکته که اتحادیه آفریقا از بدو تاسیس، مواضع مثبتى را در قبال برخى از بحران‌هاى جهانى از جمله عراق، فلسطین، ساحل عاج و دارفور سودان اتخاذ کرده است.
اگرچه به اعتقاد برخی، دول آفریقایى و اتحادیه آفریقا بازیگران جدى در عرصه بین‌المللى نیستند اما تمایلات انقلابى مردم قاره آفریقا و علاقه شدید این کشورها به انقلاب اسلامى زمینه‌هاى مناسبى را براى حضور ایران در معادلات این قاره فراهم کرده است. از سویى در دیپلماسى قرن بیست و یکم که تجمیعى میان آرمانگرایى و واقع‌بینى حاصل شده است، آفریقا مى‌تواند محل مناسبى براى اجماع ایده‌آل‌ها و واقعیت‌هاى جمهورى اسلامى ایران باشد.