آقای سخنگو پس از یک سال از دولت می‌گوید

* یکی از سؤالاتی که در عرصه اقتصاد مطرح است مدل اقتصادی است که دولت از آن پیروی می کند. این را از آن جهت سؤال می کنم که تصمیم های اقتصادی دولت در همین مدت کوتاه یک ساله گاهی با انتقاد هردو جریان اصلی اقتصاد در ایران، مواجه می شود، آیا این به آن معناست که دولت راه سوم و جدیدی را در پیش گرفته است؟
**- معتقدم که این بحث باید در یک حوزه کارشناسی اقتصادی مورد بررسی قرار گیرد و جواب را هم باید از آنجا گرفت. این را از آن جهت مطرح کردم که الگوی اقتصادی دولت نهم نه تنها با دو الگوی اقتصادی مطرح در کشورمان همسویی ندارد بلکه از الگوهایی مانند بانک جهانی و سرمایه داری هم پیروی نمی کند و یا به تعبیر دیگر الگوی اقتصادی ما نه الگوی کاملا رها شده اقتصادی است، نه الگوی بانک جهانی، نه الگوی سرمایه داری و نه الگوی اقتصاد دولتی است بلکه دولت به دنبال عدالت است و مشارکت عموم مردم در آن به عنوان یکی از اصول پذیرفته شده است و در حوزه اقتصاد از آن تعریف جامعی شده است.
دولت هرگز نمی خواهد و نمی تواند به دنبال این باشد که بخش خصوصی در اختیار عده معدودی گذاشته شود که چون پول و قدرت دارند می توانند بخش خصوصی را اداره کنند، بلکه به جد معتقد است که باید فرصت مشارکت عموم مردم را فراگیر کرد به طوری که انحصار در اقتصاد را در هر لباسی بد می داند. چرا که انحصار هم از نوع دولتی اش بد است و هم نوع خصوصی آن یعنی همان چیزی که امام خمینی(ره) می فرمودند: نه الگوی نظام سرمایه داری و نه سوسیالیستی.
* مکانیزمی که در دولت برای این رویکرد تعریف شده چیست؟
** - مثلا ما معتقدیم بنگاه های زودبازده فرصت اشغال را فراگیر می کند یعنی به جای اینکه افراد یا دولت یک کارخانه بسیار بزرگ داشته باشند، که اگر افراد چنین قدرتی داشته باشند خود به خود تبدیل به یک دولت می شوند- بیاییم آن ها را به ده ها کارخانه کوچک و بنگاه و یا موسسه اقتصادی تبدیل کنیم که طبعاً در این ارتباط نه تنها اشتغازایی خواهد شد بلکه با این روش می توان توازن دخالت سرمایه در قدرت سیاسی را به طور عادلانه تعریف و به نحوی از سایه افکنی سرمایه بر قدرت سیاسی جلوگیری کرد.
* یعنی فکر می کنید که اهداف اقتصادی دولت با عملکردش منطبق هست؟
** - قطعاً ما برای خودمان حرکت متعارف، نه تعریف می کنیم و نه قبول می کنیم. یعنی ما مخالف آن هستیم که آرمان و اعتقادمان یک جور باشد ولی یک جور دیگر رفتار کنیم. ما تلاش می کنیم که این ها را به هم نزدیک کنیم اما اینکه مقصود این باشد که به نتیجه رسیده ایم معتقدیم که فعلا زود است چرا که کارهای کلان آثاری دارد که نمی تواند فوری نتیجه بدهد، اما اینکه در بخش هایی نشانه های رضایتمندی احساس می شود، بله، ما هم به آن معتقدیم و همین که تلاش می شود فشار بر طبقات ضعیف کمتر شود، همه رشد اقتصادی را احساس بکنند و دیگر اینکه همه بتوانند سهمی در آن رشد داشته باشند نقاط رضایتمندی است که نوید نتیجه بخش بودن طرح هایی را می دهد که دولت در روزهای ابتدایی کارش با تعبیر «آوردن درآمد ناشی از نفت بر سر سفره ها» مطرح کرده بود.
* تا چه اندازه طرح ها بویژه طرح های اقتصادی دولت کارشناسی می شود؟ مواردی وجود دارد که با توجه به تبعاتش در جامعه نشان می دهد که خیلی هم کارشناسی شده نبوده، فکر نمی کنید تست کردن بازار به این شکل نظام اقتصادی کشور را برهم می ریزد و نوعی ریسک خطرناک باشد؟
**- مثلا چه مواردی؟
* مثلا، در یک برهه زمانی حقوق کارگرها را بالا بردید و سپس وقتی متوجه شدید که این طرح به جای تقویت، موقعیت کارگرها را به خطر انداخته فوراً سطح حقوق را پائین آوردید و یا در ماجرای افزایش تعرفه گوشی تلفن همراه اعلام کردید که اگر از این افزایش تعرفه سوءاستفاده شود به طرح سابق برمی گردید، چه توضیحی درباره این دو مورد دارید؟
** - دستگاه هایی که تصمیم گیری اقتصادی می کنند، دستگاه هایی هستند که برای این کار به وجود آمده اند مثلا در صنعت مخابرات ما قوی ترین کارشناسان وزارتخانه ها را داریم یعنی عالی ترین متخصص ها در آنجا جمع هستند، به طوری که تصمیمات و نظرها در آنجا پخته می شوند، شکل می گیرند و پس از عبور از کمیسیون های دولت که در آنجا هم مجموعه ای از کارشناسان زیرک حضور دارند وارد عرصه اجرا می شود. پس این طور نیست که مثلا تصمیمات مربوط به وزارت بازرگانی را معاونت پارلمانی اتخاذ کند. و حال آنکه برخی تصمیم گیری ها از قبیل افزایش حقوق کارگرها برخی مواقع مبنای اصولی و منطقی هم دارد.من از شما سؤال می کنم که آیا به هر قیمتی جایز است که کارگران را در زیر خط فقر مطلق نگهداریم؟ چه توجیهی برای این مسئله می توان مطرح کرد؟ آیا این استثمار نیروی کار نیست؟
مگر می توان در شرایط امروز با حقوق 150 هزار تومان یا 180 هزارتومان زندگی کرد؟ و حال آنکه پس از افزایش از سوی دولت حقوق ها به این حد رسیده است. به نظر دولت ما باید هر شرایطی را تحمل بکنیم و به نحوی آن را کنترل کنیم ولی از این مسئله که باید حقوق کارگران افزایش یابد نگذریم.
* منتقدین معتقد بودند که این افزایش، فضای بازار را برهم می ریزد.
** - مگر چه قدر نیروی کار در بازار تولید وجود دارد که افزایش حقوق آن ها می تواند آن هم یک دفعه فضای بازار را بر هم بریزد؟ این در حالی است که دولت انرژی را با قیمت بسیار پائین و با یارانه عرضه می کند و خدمات دولتی را هم با همان نرخ ثابت توزیع می کند.بنابراین ما فکر می کنیم ایجاد اینگونه فضای سنگین و التهاب علیه تصمیمات دولتی که همواره تلاش برای بهبود وضعیت معیشتی طیف ضعیف جامعه می کند منطقی و عقلایی نیست و وقتی از اینگونه حرکات گله مند می شویم بعضی ها فکر می کنند که دولت تحمل نقد ندارد و حال آنکه برای یک کار اقتصادی و هر کاری فرهنگ سازی، اطلاع رسانی، حمایت های منطقی، منصفانه و معقول نقش کلیدی دارد.
*- آقای الهام! صحبت از تحمل کردید، مخالفین دولت معتقدند که دولت تحمل نقد ندارد و یکی از مثال هایی هم که آن ها مطرح می کنند همین نامه 50نفر اقتصاددان است، فکر نمی کنید که شایسته آن بود که به جای سیاسی اعلام کردن نامه طیفی از نخبگان اقتصادی حامی دولت به طور استدلالی به این نامه پاسخ می دادند؟
** - اینکه گفته می شود دولت نهم تحمل نقد ندارد قبول ندارم و دلایل زیادی هم برای آن دارم.
عموماً رسانه های ما نقاد دولت هستند و این مسئله ای است که در دوره های گذشته هم تجربه شده است و به همین خاطر هم بود که آقای خاتمی تا آمد یک گروه رسانه زنجیره ای حامی دولت اش را به وجود آورد که اصلاً تحمل مخالفت با گفتمان اصلاحات را نه تنها نداشتند بلکه منتقدین را به بدترین شکل از میدان به درمی کردند. یک فضای سنگین اختناق فکری و پیچیده ایجاد کردند به طوری که اگر یک کسی می خواست برخلاف این فضا حرف بزند برایش یک انتحار سیاسی فرهنگی مهیا می شد، یک روشی از اختناق رسانه ای، منتها با استفاده از این روش می توانستند با پنبه سرببرند. اما با این حال اگر گله ها و اعتراضات آقای خاتمی و دوستانش را در همان دور اول ریاست جمهوری اش مرور کنید خواهید دید که بخش هایی از این دوره صرف تخطئه مخالفین و منتقدین شد. این چیزی است که از باورهای بنده است و اگر بنشینیم و ریز آن را بررسی کنیم، اثبات پذیر است.
اما دولت نهم که با خودش هیچ رسانه ای را هم نیاورده بود از روز اول با مخالفت روبه رو بود به طوری که با یک رفتار خشنی از مسائل انتخاباتی به سوی دفتر دولت بدرقه شد و با همان میزان بدخلقی، کار با دولت آغاز شد. مثلاً میزان انرژی که دولت برای گرفتن رأی اعتماد صرف کرد در هیچ دولتی سابقه نداشته است اما دولت در این مدت چه برخوردی با رسانه ها و افراد و عموماً منتقدین خود داشته است، اگر این تحمل نیست پس چیست؟
* درباره نامه 50اقتصاددان چه توضیحی دارید؟
** - در مورد نامه هم همین بود. در این که عقبه این نامه سیاسی بود شکی در آن نیست. شما وقتی یک دفعه می بینید یک سری متصدیان اقتصادی دولت پیشین- نمی گویم همه- در کمتر از 8ماه از عمر دولت جدید با یک تهاجم تند و سخت و در یک فضای سنگین مطبوعاتی به میدان می آیند، همه سیاست های اقتصادی دولت را زیر سؤال می برند، به بی برنامگی متهم اش می کنند و آن را به سخره می گیرند، در محک اولیه چه طور ارزیابی می کنید؟ اینک یک مرکز تحقیقاتی و کارشناسی درباره فرایندهای اقتصادی دولت تحلیل ارائه بدهند و آن را به نقد بکشند یک امر طبیعی است و تا به حال نیز متداول بوده و هست اما بیانیه دادن و نامه سرگشاده نوشتن و پشت بند آن رسانه ها را به کمک گرفتن، این ها همه کار سیاسی و ابزار سیاسی است.
* به همین خاطر پاسخ ندادید؟
** - اتفاقاً بی پاسخ نماند. با اینکه علمی نبود، وزیر اقتصاد پاسخ داد و گروه های اقتصادی و سازمان مدیریت هم پاسخ های خودشان را ارائه کردند. ولی آنچه من را به تعجب واداشته بود مشاهده نام کسانی در میان آن ها بود که در عرصه اقتصاد، گفتمانشان عدالت محوری را ترویج می کرد اما من در این نامه این ها را در یک فضای لیبرالی می دیدم.
* ما فکر می کنیم که تورم بایستی نسبت به سبد هزینه های خانواده و در مورد میزان اهمیت مایحتاج روزمره مردم از قبیل گوشت، شیر، مرغ، نان و از قبیل کالاهای ضروری و مشترک همه مردم محاسبه شود چرا که مردم آن قدر که به لبنات احتیاج دارند به آهن و سیمان احتیاج ندارند، اگر این نظر را قبول داشته باشید برخی کارشناسان معتقدند تورم بالای 10درصد است که رئیس جمهور بر آن تأکید می کند، تا نظر شما چه باشد؟
** - آمار و ارقامی که آقای احمدی نژاد درباره تورم به مردم ارائه می دهد از خودش نیست. رقم 10درصدی را بانک مرکزی محاسبه کرده و مجلس هم به آن استناد کرده و می کند.ریاست بانک مرکزی هم منتخب دولت نیست، نه امروز و نه دیروز... حتی رئیس آن هم عوض نشده است و آقای دکتر شیبانی کسی است که عمرش را در بانک مرکزی گذاشته و یک چهره اقتصادی است و حاضر نیست هر چیزی بر اعتبار امروز و آکادمیک خود ترجیح دهد. ایشان رقم 10درصدی تورم را نه تنها به دولت بلکه در مجلس و جاهای دیگر هم اعلام کرده است. وانگهی اگر از نظر منتقدین آمار بانک مرکزی غلط است، پس آقایان این را هم باید بپذیرند که در طول دولت های گذشته که مبنای تعیین رشد اقتصادی یا تعیین تورم و تشخیص همه شاخصه های مالی که در کشور وجود داشته و بانک مرکزی آن را اعلام کرده، غلط بوده و تنها مربوط به این دولت نیست.
* چرا دولت جدید خود را از اطلاع رسانی به مردم درباره مفاسد اقتصادی در دوره دولت گذشته محروم کرده است و حال آنکه سکوت در این رابطه جناح مقابل را به صرافت می اندازد که مفاسد اقتصادی و سوءمدیریت گذشته خود را با استفاده از ابزارهای تبلیغاتی که در اختیار دارد به گردن دولت فعلی بیندازد؟
** - من تحلیل شما را قبول دارم. باید اطلاع رسانی در این باره بیشتر شود و بیش از اطلاع رسانی باید پی گیری جدی تر برای برگرداندن اموال خارج شده از بیت المال به خزانه صورت گیرد و در این رابطه مسئولان دستگاه ها موظفند پی گیری این موضوع از طریق قضایی و قانونی را به عنوان یکی از وظایف در دستور کار خود قرار دهند. این تکلیف است و آقای احمدی نژاد هم بارها بر آن تصریح کرده و از مدیران خود خواسته است، منتها مردم در عین حال که این تشنگی و توقع را از دولت دارند، انتظار دیگری هم از دولت دارند و آن کارکردن است و ما نمی خواهیم به خاطر رسیدگی به عملکرد دولت های گذشته از کارکردن خود باز بمانیم. ضمن اینکه دولت در هر جایی که به مواردی از این تخلفات برخورد کند که در حوزه دولت باشد، هم از آن جلوگیری می کند، هم تلاش برای برگرداندن آن به بیت المال و هم با خاطیان برخورد می کند و فکر می کنم همین مقدار تلاش تاکنون تاثیر خوبی بر سلامت مالی دولت فعلی گذاشته است.
* اصلاح طلبان معتقدند، حرکت های اصلاحی در دوره 8ساله ریاست جمهوری شان به بذرهایی می ماند که اکنون سر از خاک برآورده است، منتها توفان ها و تندبادهای فعلی ممکن است حاصل زحماتشان را به باد دهد. نظر شما درباره چنین ادعایی چیست؟
** - بگذارید آنها دلشان را به این خوش کنند که حاصل کارشان به محصول نشسته است، اما چیزی که به محصول نشسته باشد و بذری که سر از خاک برآورده باشد و در اعماق زمین ریشه داشته باشد هیچ توفانی نمی تواند آن را از بین ببرد. بنابراین چنین ادعایی با تناقض همراه است. اما کدام توفان؟ اگر منظور توفان اجتماعی باشد که تمام بذرهای ضدفرهنگی دوره اصلاحات را از ریشه کند، که این توفان هم به شما می گوید، این اصلاحات ناکارآمد بوده و در واقع اصلاحاتی بود که توفان اجتماعی علیه خودش به وجود آورد. و خود دلیل توفان شدند علیه خودشان.
* مکانیسم تصمیم سازی در دولت جدید چگونه است و تصمیمات چقدر کارشناسی می شود و چه کارشناسانی روی آن نظر می دهند. پاسخ شما به اتهام مشورت با یک جمع محدود و منزوی کردن بقیه نخبگان چیست؟
** - تصمیم گیری در دولت بر مبنای تفکر و گفتمانی است که دولت براساس آن انتخاب شده است و ریشه در انقلاب اسلامی دارد.هم اکنون دولت با مبانی و تئوری روشنی کار می کند.
در بخش اجرایی هم دولت کمیسیون هایی دارد که شامل کارشناسان وزارتخانه ها می شوند، از لحاظ کمیت بسیار متعدد و از لحاظ سلایق متنوعند به طوری که رئیس جمهور هم به معنایی شاید اصلا همه آنها را نشناسد و حتی یک وزیر هم ممکن است در اعماق وزارتخانه اش همه کارشناسان خود را نشناسد اما این ترکیب بر مبنای دموکراسی در تصمیم سازی و تصمیم گیری بخشی از ساختار اداری کشور مشارکت می کنند و از طرف دیگر دانشگاهیان و نخبگان دانشگاهی هم محصولاتشان را به این بدنه کارشناسی دولت تزریق می کنند و بدین ترتیب خوراک تصمیم سازی را می پزند و سپس ماحصل این تلاش ها را وارد سیستم اداری کشور می کنند.
* یعنی الان شما هیچ مشکلی با نخبگان جامعه ندارید؟
** - اگر منظورتان در چارچوب سؤال قبلی باشد، پاسخ شما نخیر است، اما اگر منظور از نخبگان طیفی در قالب حزب و گروه باشد، باید گفت که این دولت به کرات اعلام کرده که برآمده از حزب و گروهی نیست و متعهد به حزبی هم نیست و به نظر من شایسته نیست که نخبگی را در گروه یا حزبی خلاصه کرد.
* به دلیل وجود موانع و مشکلات ساختاری در سیستم کهنه نظام اداری، برنامه های دولت به سادگی و با سرعت قابل اجرا نیست. در این رابطه چرا سیستم نظارتی دولت ساکت است؟ و چرا باید همیشه آقای احمدی نژاد این نقش را بازی کند آن هم فقط در مواقعی که در جریان قرار می گیرد؟
**- این معضل همانطور که خودتان هم در سوالتان بر آن تاکید داشتید ناشی از سیستم کهنه نظام بوروکراسی دولت است که محصول یک فرایند طولانی است، اگرچه ممکن است نقاط قوت کاری هم داشته باشد ولی آنچه مانع کند شدن کارها می شود تنها وجود این نظام اداری نیست بلکه مشکل دیگر ما تعدد و تراکم سیستم نظارتی هم هست که باید حل شود.
* اگر مایل باشید مثال روشنی در این رابطه مطرح می کنم، بعد پاسخ شما را می شنویم؟
** - بله، اگر مثال بزنید، شاید بهتر بتوان آن را پاسخ داد.
* مثال من مربوط می شود به دیدار اخیر رئیس جمهور با استانداران سراسر کشور و گله مندی احمدی نژاد از عملکرد برخی استانداران که در اجرایی کردن مصوبات سفرهای استانی کوتاهی کرده اند، ولی در آخر جلسه معلوم می شود که مشکل اصلی از معاونت برنامه ریزی رئیس جمهور و عدم تخصیص به موقع بودجه های مربوط به این سفرها بوده، به طوری که این معاونت در آن جلسه از سوی رئیس جمهور اخطار می گیرد. اینجا دیگر نمی توان نارسایی ها را گردن نظام بوروکراسی به ارث رسیده از قبل دانست چرا که مسئله داخلی است.
** - همانطور که عرض کردم، بخشی از این موضوع هم برمی گردد به همان مشکلی که در سیستم بوروکراسی کشور وجود دارد اگرچه در این میان باید اذعان داشت که یک مقداری کندکاری هم در یک جاهایی ممکن است وجود داشته باشد که در هر جا و هر زمان توسط سیستم بازرسی و نظارتی کشف شود حتماً برای رفع آن تلاش می شود.
* آقای الهام! به نظر می رسد که دولت در سفرهای استانی بسیار موفق بوده و شاید اولین دولتی هم هست که به جای لم دادن بر روی صندلی های راحت به طور مستقیم به آغوش مردم می رود، ولی برخی نمایندگان مجلس معتقدند که ضرورتی بر چنین سفرهایی نیست و اگر آقای احمدی نژاد 2 ساعت پای صحبت نمایندگان استان ها بنشیند می تواند تمامی مشکلات و مسائل مردمی را دریافت کرده و پس از کار کارشناسی آن را به اجرا درآورد، چه توضیحی در این باره دارید؟
** - این توصیه و پیشنهاد به این معناست که ما مردم را به معنای 70 میلیون نفر از نظرمان حذف بکنیم و فکر بکنیم که طرفمان فقط 290 نفر نماینده مجلس است و حال آنکه اگر بنا بود مسائل مردم به این طریق حل شود پس نباید در این بیست و چند سال مشکلی در این حوزه ها وجود می داشت. دولت در توجه به نمایندگان و نظرات آن ها درباره حوزه های انتخابیه شان هرگز چیزی کم نگذاشته است و اتفاقاً به نظر می رسد که نمایندگان ازاین که با این سفرهای استانی، فرصت های بسیار خوبی برای ارتباط مستقیم آن ها با موکلینشان فراهم می شود، باید شاکر باشند.
* آیا دولت در جلسات قبل از آغاز هر سفر استانی نظرات کارشناسی نمایندگان مجلس را هم می طلبد؟
** - دقیقاً همین طور است. در تهران در جلسات متعدد کارشناسی حضور می یابند و حتی مطالبات بسیار سنگینی هم مطرح می کنند. همین نمایندگان در جلسات استانی دولت هم شرکت می کنند و آنجا نیز پیشنهادات تازه خود رامطرح می کنند به طوری که برخی مواقع این پیشنهادها به خاطر اهمیتش به کار کارشناسی بیشتری نیاز پیدا می کند. به طور کلی به نظر من نمایندگان مجلس در دولت جدید حداقل به خاطر سفرهای استانی هم که شده حضور بیشتری در جلسات دولت و مشارکت در برنامه های دولت دارند.
* بعد از پایان یافتن برنامه سفرهای استانی آیا سفرها ازنو آغاز خواهد شد یا اینکه سفرها متوقف و به توقعات، مصوبات و نامه های مردم استان ها پاسخ اجرایی داده خواهد شد؟
** - سفرها دنبال خواهد شد اما با تفاوت هایی. در این رابطه نظر رئیس جمهور این بوده که یک بار همه استان ها مرور شود، برنامه ریزی ها مشخص شده و اعتبارات تخصیص یابد تا برود برای اجرا و بعد از آن بناست که همین روال تکرار شود. اما با این تفاوت که اولا در دور بعدی سفرها میزان اجرای مصوبات پی گیری خواهد شد و سپس نظارت بر اجرا صورت می گیرد و دیگر اینکه تفاوت ها ارزیابی می شود. یعنی اینکه باید ببینیم، که از این سفر تا سفر بعدی در استان مربوطه چه تغییراتی حاصل شده است.
* یعنی با این حساب دور بعدی سفرها، سفر پاسخگویی است؟
** - به معنایی باید گفت، بله. چون منطق می گوید باید تفاوت هایی بین این دو سفر در استان ها ایجاد و برنامه های مصوب عملی شده باشد، و در واقع سفر بعدی از یک نظر سفر پاسخگویی و به یک معنا سفر نظارتی است با این تفاوت که شخص رئیس جمهور رئیس آن است.
* «پاسخ را بانگاه مثبت تهیه کرده ایم»، این جمله ای است که آقای لاریجانی درباره محتوای پاسخ ایران به بسته پیشنهادی 1+5 گفته است. با توجه به اینکه سر و ته بسته پیشنهادی اروپا در واقع تحمیل تعلیق غنی سازی به ایران بود، پس این جمله آقای لاریجانی به چه معنایی است؟
** - در جریان بررسی این بسته یک بحثی وجود داشته و دارد و آن این است که ما در برابر بسته پیشنهادی غرب موضع منفی نگیریم، با این رویکرد که بالاخره در پاسخ به این بسته ما پیشنهادات و خواسته هایی داریم و از آن طرف هم اروپایی ها در این بسته حرف هایی زده اند که مثبت است و مثلاً اعلام کرده اند که حقوق هسته ای ما را قبول دارند بنابراین ما در پاسخ به این بسته فارغ از خواسته های منفی اروپایی ها اعلام کرده ایم که حاضریم پیشنهادات شما را با نگاه مثبت و در پشت میز مذاکره بررسی کنیم که معنایش کار کارشناسی و نگاه بدون پیش ذهنیت و پیش فرض برای نفی آن است که این با پذیرش درخواست تعلیق غنی ساز ی تفاوت دارد.
* برخی محافل سیاسی معتقدند که از مدتی پیش تحریم ها علیه ایران آغاز شده است و مثلاً در روابط اقتصادی با برخی کشورها بعضی قراردادها کنسل شده است، آیا این خبر را تأیید می کنید؟
** - اینکه قراردادی لغو شده باشد، تأیید نمی کنم ولی بحث تحریم ها و فشارهای اقتصادی علیه ایران همیشه بوده و هیچ وقت هم متوقف نشده بود که الآن آغاز شود و افزون بر این که کشور ما نسبت به سال های اول انقلاب و زمان جنگ از لحاظ اقتصادی قوی تر و حامیان ما هم در دنیا افزایش یافته است و در مقابل آمریکا در عرصه بین المللی ضعیف و حامیانش کم شده است و دیگر در جایگاه قبلی اش قرار ندارد وحال آنکه جمهوری اسلامی ایران در همین دوره یک ساله دولت نهم در عرصه جهانی و بین المللی قدرتمندتر، توانمندتر و تأثیرگذارتر شده است.
* آقای الهام! چند سال دارید؟
** - 47سال
* چند کیلو هستید؟
** - نمی دانم باید خودم را وزن کنم.
* معمولاً با چند لقمه غذا سیر می شوید؟
** -از خانمم بایدبپرسید.
* مگر خانمتان در منزل مسئول شمارش لقمه ها هستند؟
** - ایشان ازبس که حسرت غذاخوردن من را دارد، لذا لقمه های من را می شمارد، چون به سختی غذا می خورم.
* بالاخره چند لقمه شد؟
** - خانمم می گوید باهفت، هشت و نهایتاً با 10لقمه معده من پر می شود.
* رابطه بین ظرفیت معده با ظرفیت خواسته های انسانی چگونه است که یکی شهرام جزایری ازآب درمی آید و یکی هم به گونه ای می شود که حتی اشاره به بیت المال لرزه بر اندامش می اندازد؟
** - مشکل همین است. مشکل شکم هایی است که هرگز سیر نمی شوند، ازبس که می خورند و شکم هایی که هرگز سیر نمی شوند ازبس که نمی خورند.
* شاید انسان ظرفیت خوردن غذای زیاد نداشته باشد ولی باز شهرام جزایری به وجود می آید، فکر می کنید علت از کجاست؟
** - زیادت خواهی انسان محدودیت ندارد، بنابراین این انسان است که باید خودش را مهار کند.
* یعنی شما فکر می کنید که شهرام جزایری بااختیار خودش شهرام جزایری شد و کسی و کسانی در جامعه و بدنه سیستم کمکش نکردند؟
** - درست است. اصل سوم قانون اساسی همین را می گوید و دولت وظیفه دارد که شرایط تعالی انسان را طوری فراهم کند که چنین افرادی فرصت رشد نداشته باشند، اما متأسفانه تاکنون این وظیفه مغفول مانده و دولت جدید یکی از برنامه هایش همین است، که جلوی فساد را بگیرد، جلوی سقوط انسان ها را بگیرد و شرایط را برای تعالی انسان ها فراهم کند و اگر دولتی اینگونه عمل نکند او هم به همان نسبت که شهرام جزایری ها مؤاخذه خواهند شد، پاسخگو خواهد بود.
* تحصیلاتتان در چه سطحی است؟
**- بی سواد هستم.
* مدرک بی سوادیتان چیست؟
**-دکتری.
* داماد کدام خانواده هستید؟
**- موضوعیت ندارد.
* یعنی چه؟
**- یعنی اینکه، وقتی من داماد شدم در حاکمیت نبودم و خانواده ای هم که من داماد آن شدم شاخصه اش علم بود نه قدرت و از نظر قدرت در حاشیه بود.
* آقای الهام! آیا قبول دارید که در دوره سخنگویی تان تاکنون چند بار «سوتی» داده اید؟ یا اصلاً اعتقادی به آن ندارید؟
** - سوتی دادن که اعتقاد نمی خواهد. آدم سوتی می دهد، اشتباه هم می کند.
* می توانید چند نمونه از سوتی هایتان را نام ببرید؟
** - الآن نمی توانم بگویم.
* پس قبول دارید که یکی از مشخصه های دولت آقای احمدی نژاد «نگفتن» است؟
** - نخیر، برائت است. شاید مطلبی را اشتباه گفته ام و یا نباید می گفتم و یا نادرست گفته باشم ولی هیچ وقت به این معنی «سوتی» نداده ام که «دروغ» گفته باشم.
* یک بار در جلسه هفتگی با خبرنگار گفتید که دولت، دولت بدون رسانه است و حال آنکه وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی معتقد است که اکثر خبرگزاری ها دولتی هستند.
** - بله درست است. اما از آنجا که همین خبرگزاری های موردنظر نان دولت را می خورند و کارگزار غیردولت هستند پس نتیجه می گیریم که هم ادعای من درست است و هم اظهارات وزیر.
* در چه صورتی و چقدر می گیرید تا از سخنگویی کنار بروید؟
** - به جد می گویم که یک چیزی هم می دهم و کنار می روم.
* اخیراً شنیده ایم که قرار است بزودی تحولاتی در پست سخنگویی صورت بگیرد.
** - اگر شنیده هاست، ازنظر من خیلی خیر است و اگر خیر است انشاءالله که درست باشد.
* یعنی این قدر در این مسئولیت ناراحت هستید؟
** - کلا مسئولیت حکومتی خیلی سخت است و کار لذت بخشی نیست و من هم که در روحیه ام معلمی است این سختی دوچندان می شود.
* اگر به جای سخنگویی مسئولیت معاونت پارلمانی دولت را برعهده تان بگذارند می پذیرید؟
** - نخیر، چون نمی توانم.
* چند سر عائله هستید؟
** - چهار سر.
* منزل شخصی است یا مستأجر هستید؟
** - شخصی است و قبل از مسئولیت دولتی خریده ام.
* وقتی شب به منزل می روید، چند خودروی شخصی در پارکینگ خانه تان پارک می شود؟
** - فقط یک خودرو. پیکان مدل 63 که خانواده ام از آن استفاده می کند و خودم هم چون فاصله خانه ام تا محل کار زیاد نیست حتی از خودرو اداره هم کمتر استفاده می کنم.
* حقوقتان را از کجا دریافت می کنید؟
** - از دانشگاه. البته اخیراً حکم تمام وقت برایم زده اند و مأموریتم به دولت را پذیرفته اند.
* حتماً خانمتان هم شاغل هستند.
** - نخیر، خانه دار هستند.
* پس مطالبی که از ایشان می خوانیم برای نشریه خاصی نیست و برای دلشان می نویسند؟
** - بله
* ولی گفته می شود که یکی از سایت های خبری تحت نظر ایشان اداره می شود.
** - صحت ندارد.
* دریافتی شما چقدر است؟
** - لازم است که بگویم؟
* نخیر ضرورتی ندارد، اما سؤالم را طور دیگری مطرح می کنم. حقوقی که شما الآن دریافت می کنید باتوجه به درصدی که آقای احمدی نژاد برای تورم اعلام کرده است جوابگوی نیازهای خانواده هست؟
** - دو فرزند دانشجو دارم که در دانشگاه دولتی تحصیل می کنند، بچه هایم را هرگز در مدرسه غیرانتفاعی نگذاشته ام و سطح زندگی را هم همیشه با مدیریت اقتصادی خانمم و در یک سطح زندگی کاملاً تعریف شده تنظیم کرده ام و فعلاً مشکلی ندارم.
* با این حقوق اقساط بانکی و غیربانکی هم می پردازید؟
** - درحال حاضر، نخیر. چون تلاش کرده ام تا هیچ وقت هزینه مازاد بر هزینه درآمدم تغییر نکند، یعنی هیچ وقت هوس نکرده ام که ماشین پیکانم را پژو بکنم و یا حتی تبدیل به پراید بکنم و یا خانه ام را از این محلی که هست به محله دیگری انتقال دهم.
* شاید ازنظر شما پیکان بهتر از پژو باشد.
** - بله، برای من پیکان بهتر است. شاید برای من در تابستان گرم تهران داشتن پیکان بدون کولر بهتر از پژو با کولر باشد.
* آقای الهام! شما سریال های تلویزیونی را تا چه حد تعقیب می کنید؟
** - وقت نمی کنم. ولی مواقعی که در خانه هستم برخی از سریال ها را می بینم و گاهی بچه ها سؤالاتی از من درباره سریال ها می کنند و وقتی پاسخ هایم اشتباه از آب درمی آید به من می خندند.
* سریال هایی که اخیراً از سیما پخش می شود نوعاً به دو همسری بودن آقایان و تبلیغ در این باره می پرازد، شما چه نظری دارید؟
** - خیلی بد است. همیشه گفته ام و می گویم: خدا از من بدش می آید، من هم از مرد دو زنه. البته این را هم بگویم که این جور ایجاد ناامنی در خانواده ها و ایجاد تزلزل و بدبینی در کیان خانواده ها کار درستی نیست.
* کیهان را در ارتباط با دولت چگونه می بینید: الف- حامی دولت، ب- مخالف دولت و یا ج- حامی منتقد دولت؟
* - جیم.
* تیتر «داد مردم از بیداد گرانی» چه قدر شما را اذیت کرد؟
** - نمی دانم دما سنج نداشتم تا اندازه اش را بدانم . فقط انتظار از کیهان این نبود .