غرب از ایران قدرتمند عقب مانده است

مؤسسه سلطنتی چت هاوس انگلیس اخیراً در گزارش مبسوطی که منتشر نمود به یافته های تحقیقی محققان خود اشاره نمود که آنان در ارزیابی قدرت ایران و آمریکا در منطقه خاورمیانه به این جمعبندی رسیده اند که آمریکا قدرت رقابت با ایران در این حوزه را ندارد.
خبرگزاری فارس که دیروز این گزارش مبسوط را روی خروجی خود فرستاد نوشت براساس سندی که 17 نفر از محققان چت هاوس منتشر کرده اند، غرب دریافته است که در خلال درگیری های دهه اخیر غرب با نقاطی از خاورمیانه، ایران توانسته است به گسترش نفوذ خود در این منطقه دست یابد به گونه ای که اینک اکثر مردم و دولت های خاورمیانه ایران را دوست دارند.
محققان مؤسسه سلطنتی انگلیس گفته اند: موقعیت منطقه ای و ثبات داخلی ایران، افغانستان و عراق را به جمهوری اسلامی نزدیک کرده است براساس این گزارش ایران در موقعیت قدرت برتر منطقه ای قرار گرفته و از این رو فرو نشاندن بسیاری از بحران های منطقه ای بدون کمک ایران میسر نیست.
17 محقق این مؤسسه گفتند: برخلاف آمریکا، ایران از روابط خود با کشورهای همسایه اعم از این که شیعه یا سنی باشند، سود جسته و در موقعیت قدرت برتر منطقه قرار گرفته است.
این گزارش می افزاید: صریح باید گفت که ایران بسیار مهم است و در همان حال برخلاف آمریکا با کشورهای خارومیانه بسیار نرم برخورد می کند و این سبب شده است که از سوی همه کشورهای خاورمیانه و آسیا مورد استقبال قرار گیرد. محققان این مؤسسه افزوده اند: مسایل هسته ای ایران طی 3 سال گذشته نگرانی هایی را در غرب پدید آورده است ولی با این وجود کشورهای منطقه خاورمیانه در این احساس با غرب شریک نیستند اکثر همسایگان ایران و اکثر کشورهای خاورمیانه احساس بدی از توانایی های هسته ای ایران ندارند در این شرایط هماهنگ کردن منطقه خاورمیانه با سیاست های مبتنی بر محدودیت غرب بسیار دشوار است.
محققان این مؤسسه گفته اند: ساختار داخلی قدرت در ایران بسیار پیچیده است و سیاست های منطقه ای ایران و نیز سیاست های بین المللی آن به گونه ای است که اکثر کشورهای این منطقه را به دنبال ایران می کشاند.
چت هاوس در گزارش تفصیلی خود افزوده است: آن دسته از کشورهای خاورمیانه نظیر مصر و اردن که هم پیمانان غرب هستند از ترس ملت های خود قادر نیستند روابط غیردوستانه ای با ایران داشته باشند. آنان اغلب و انمود می کنند که صمیمانه ایران را دوست دارند.
محققان این مؤسسه سلطنتی لندن آورده اند: اصول سیاست های ایران شامل بسط نفوذ در ساختارهای اقتصادی و فرهنگی منطقه، ثبات منطقه ای، تشکیل عراق متحد، گسترش بدبینی نسبت به سیاست های آمریکا در این گزارش با اشاره به نقش ایران در ثبات داخلی لبنان آمده است: درگیری اسرائیل در دو جبهه در ماه های ژوئن و ژوئیه با فلسطینی ها در غزه و با حزب الله در لبنان به ابعاد منطقه ای بی ثباتی افزوده است. در نتیجه ایران برای پر کردن خلاء منطقه ای پا پیش گذاشت. سهولت کار این کشور موجبات پریشانی بازیگران اصلی در منطقه، یعنی آمریکا و هم پیمانان اروپایی اش را فراهم آورد. ایران یکی از قدرتمندترین و مهمترین کشورهای منطقه به شمار می رود که نفوذ آن فراتر از مراکز حیاتی در زنجیره خاورمیانه، ترکیه، قفقاز، آسیای مرکزی و جنوب آسیا است. این کشور اغلب از دیدگاه غربی هایی که در فاصله دور از آن قرار دارند به عنوان کشوری غیرعربی بزرگ و بی تجربه یاد می شود که در نقطه انتهایی شرقی خاورمیانه واقع است.
گزارش حاضر ایران را در کانون توجه در کنار همسایگانش قرار می دهد و رابطه آن با کشورهای مهم غربی و اروپایی به علاوه خاورمیانه ای را مورد ارزیابی و تجزیه و تحلیل قرار می دهد. قدرت این رابطه ها عامل اصلی در اعتماد به نفس ایران و قدرت های منطقه ای به شمار می رود. سیاست خارجی منطقه ای ایران که اکثرا موذیانه و عامل بی ثباتی قلمداد می شود در حقیقت تا حدود زیادی بطور کل عملگرایانه است و عموما در جهت اجتناب از تقابل است.
این گزارشگران موسسه سلطنتی لندن در پاسخ به این سؤال که «موفقیت قوی ایران چگونه شکل گرفته است» نوشته اند: ایران در موقعیت قدرتمند منطقه ای قرار دارد و همکاری آن و تاثیرات مثبت آن برای کمک به فرونشاندن بسیاری از آتش هایی که هم اکنون شعله ور هستند، لازم است. زمانی که ایران احساس کند توسط نیروهای خارجی تهدید می شود این توان را دارد تا بتواند منطقه را به آتشی مهیب تر گرفتار سازد.
در ادامه این گزارش آمده است:
دلایل رشد نفوذ منطقه ای ایران کاملا روشن است. ایران محور میان خاورمیانه و آسیا است که ضعف نظامی آن نباید نفوذ فرهنگی، سیاسی، و اقتصادی این کشور بر منطقه را تحت الشعاع قرار دهد. آمریکا ممکن است در اعمال قدرت سخت از موقعیت برتری برخوردار باشد اما با همه توانایی های که در پیروزی نظامی دارد، دولت بوش نشان داده که فاقد توانایی لازم برای طرح ریزی مناسب در جاری ساختن آرامش پس از آن است. دانش ایران از منطقه، تسلط بر زبان و فرهنگ، روابط عمیق کهن و توانایی های اجرایی به این کشور مزیت هایی در مقابله باغرب اعطاء کرده است. در حالی که آمریکا تلاش دارد خاورمیانه را تغییر داده و در آن اصلاحاتی به وجود آورد، ایران قصد دارد آموخته ها و یافته های خود را به کار گیرد.