استمرار چپگرایی در آرژانتین (بخش اول)

نادعلی‌بای

کریستینا فرناندز دو کوشنر Cristina Fernandez de Kirchner، در انتخابات 28 اکتبر 2007 با برتری قابل ملاحظه و بیش از بیست درصد اختلاف نسبت به نفر دوم پیروز شده و در دور اول بعنوان نخستین رییس‌جمهور زن آرژانتین انتخاب شد. وی بیشتر در نظرسنجی‌ها (کسب 39/5 تا 49/4 درصد از آرا) نیز در رتبه اول قرار داشت. رئیس‌جمهور جدید آرژانتین از 10 دسامبر سال جاری رسما قدرت را در این کشور به مدت چهار سال و تا 10 دسامبر سال 2011 در دست خواهد داشت. سناتور کریستینا فرناندز با کسب 3/46 درصد در حالی بعنوان جانشین همسرش «نستور کوشنر» انتخاب شد که «الیسا کاریو» قانونگذار و نماینده سابق مجلس، دیگر نامزد زن انتخابات ریاست جمهوری و نزدیکترین رقیب او فقط با کسب 7/23 درصد آرا در جای دوم قرار گرفت.
«روبرتو لاوانیا»‌ وزیر اقتصاد پیشین آرژانتین در دولت نستور کوشنر (2005-2003) نیز با فاصله‌ای بسیار زیاد نسبت به نفرات اول و دوم، با کسب 19 درصد آرا نفر سوم شد. در این انتخابات بیش از 27 میلیون آرژانتینی واجدشرایط رای دادن بودند و علاوه بر رئیس‌جمهور جدید معاون او و 434 نماینده ملی و ایالتی (انتخابات میاندوره‌ای مجالس نمایندگان و سنا) و 9 نفر از فرمانداران را نیز انتخاب کردند. 14 کاندیدا برای رسیدن به ریاست جمهوری آرژانتین با یکدیگر در رقابت بودند. براساس سیستم انتخابات آرژانتین، هر نامزدی در دور اول 45 درصد آرا یا 40 درصد آرا را با اختلاف حداقل 10 درصدی نسبت به رقبای خود به دست آورد، به پیروزی می‌رسد و انتخابات به دور دوم کشیده نمی‌شود. هر سه نامزد یاد شده از جناح چپ‌میانه‌رو هستند که نشان می‌دهد بیشتر آرژانتینی‌ها مخالف سیاست‌های بازار آزاد دهه 1990 میلادی هستند و آن را عامل رکود اقتصادی سال 2002-2001 می‌دانند. مبارزات اخیر انتخابات ریاست جمهوری در آرژانتین ساده و بدون وعده‌های تبلیغاتی، مناظره کاندیداها و ارائه خط‌مشی‌های سیاسی توسط نامزد پیشتاز و سرشناس یعنی کریستینا فرناندز دو کوشنر، برگزار شد.
کریستینا فرناندز نخستین زنی است که در تاریخ 200 ساله دموکراسی در آرژانتین از طریق آرای عمومی قدرت را در این کشور به دست می‌گیرد، (لازم به توضیح است که خانم فرناندز دومین رئیس‌جمهور زن کشورش است ولی با این تفاوت که برخلاف «ایزابلیتا پرون» با رای مردم انتخاب شد.) بدون شک، موفقیت نستور کوشنر رئیس‌جمهور کنونی آرژانتین در پشت‌سر گذاردن موفق بحران اقتصادی و شکوفا کردن این اقتصاد در سال‌های 2005-2003 عامل اصلی کسب شهرت انتخاباتی فرناندز شد. براساس نظرسنجی‌ها، کریستینا فرناندز حائز همه این شرایط بود وی چهره شناخته شده‌ای برای مردم آرژانتین است و به مدت یک ربع قرن تجربه حضور در صحنه سیاست آرژانتین را دارد. یکی از مشخصه‌های عملکردی وی همانند همسرش عدم تعامل با خبرنگاران است. به باور افکار عمومی آرژانتین، با پیروزی فرناندز در انتخابات، همسرش به عنوان همکار و دستیار در کنار وی باقی خواهد ماند. همین نقش را کریستینا ظرف چهار سال گذشته در کنار همسر رئیس‌جمهورش ایفا کرده است.
کریستینا الیزابت فرناندز که خیلی‌ها او رو با هیلاری کلینتون مقایسه می‌کنند متولد 19 فوریه 1953، 54 ساله، فارغ‌التحصیل حقوق از دانشگاه لاپلاتا، دارای سابقه وکالت، دو دوره نمایندگی مجلس از ایالت کوچک سانتاکروز در سالهای 1989 و 1993 و دو دوره عضویت در مجلس سنا در سال‌های 1995 و 2001 از همان ایالت می‌باشد.
در سال 2003 پشتیبان اصلی همسرش در انتخابات ریاست جمهوری بود و با پیروزی همسرش در انتخابات به عنوان «بانوی اول» ‌آرژانتین شناخته شد. صاحب دو فرزند دختر و پسر به نام‌های «فلورنسیا و ماکسیمو» است و در آرژانتین به داشتن کلکسیون لباس و کفش و پیروی از آخرین مدهای روز جهان معروف است. کریستینا و همسرش جزو پرونیستها (Peronist) محسوب می‌شوند. جنبشی که بنیانگذارش «خوان پرون» در دهه 1940 در آرژانتین بود و ترکیبی از سیاست‌های چپ و راست می‌باشد. سیاست‌هایی مثل ناسیونالیسم اقتدارگرا، دولتی بودن اقتصاد، پوپولیسم، توزیع ثروت بین مردم، محدود کردن آزادی‌های مدنی و دشمن انگاری نیروهای مسلح، هفته‌نامه اکونومیست اخیرا مقاله‌ای با عنوان «کریستینا، معمای آشنا» منتشر کرده است.

به نوشته اکونومیسیت، شوهر خانم کوشنر کارنامه اقتصادی نسبتا موفقی داشته و بعد از فروپاشی اقتصادی _ سیاسی آرژانتین در سالهای 2001-2000 توانسته با به دست گرفتن قدرت، نرخ بیکاری را نصف کند و فقر را کاهش بدهد. «نستور کوشنر» 57 ساله طی چهار سال ریاست جمهوری‌اش از محبوبیت بالایی در بین مردم به دلیل بهبود وضع اقتصادی کشور برخوردار بود. وقتی وی به قدرت رسید کشور دچار رکود اقتصادی شدید و بیشترین بدهی‌های خارجی بود، اما کوشنر توانست طی دوران ریاست جمهوری خود رشد اقتصادی 50 درصدی را فراهم کرده و معضل بیکاری را به نصف کاهش دهد. وی درباره عدم شرکتش در انتخابات اخیر توضیحی نداده است. هر چند که اخیرا نرخ تورم افزایش پیدا کرده و دولت متهم به دستکاری در آمار اقتصادی و فساد شده ولی نستور کوشنر همچنان حتی بیشتر از همسرش محبوب است. پس چرا با این وجود برای دومین بار نامزد ریاست جمهوری نشد؟ آقای کوشنر هیچ وقت جواب کاملی به این سوال نداده است ولی مخالفین این گونه می‌گویند که او 4 سال دیگر دوباره باز می‌گردد، برای همین می‌خواهد مدت حکومت خانواده‌اش را هر چه می‌تواند بیشتر کند.

به گزارش خبرگزاری رویترز، فرناندز از نوجوانی به بحث سیاسی علاقه داشت و زمانی که دانشجوی حقوق بود یک فعال سیاسی در جنبش چپگرای «پرونیست» محسوب می‌شد و در کل، سیاست مهمترین مقوله در زندگی او بوده است. کریستینا فرناندز کوشنر بیش از 20 سال است در کنار همسرش نستور کوشنر وارد فعالیت‌های سیاسی شده است. فرناندز و همسرش، «نستور کوشنر»‌ رییس‌جمهور کنونی آرژانتین، از زمان آشنایی و ازدواجشان در دانشکده حقوق لاپلاتا تاکنون، مشارکت سیاسی تنگاتنگی با یکدیگر داشته‌اند.

وی از سال 1989 تاکنون، در مجالس ایالتی و ملی فعالیت داشته است و پیش از رسیدن کوشنر به مقام ریاست جمهوری در سال 2003، یک سناتور برجسته بود. وی مشاور ارشد همسرش بود و انتظار می‌رود کوشنر هم مشاور ارشد وی باشد. فرناندز با مدنظر قرار دادن دستاوردهای همسرش در کاهش بی‌سابقه میزان فقر و بیکاری در آرژانتین پس از بحران شدید اقتصادی بین سال‌های 2002-2001 در این انتخابات شرکت کرد. فرناندز با شعار ادامه دادن برنامه‌های اقتصادی دولت نستور کوشنر رئیس‌جمهور کنونی آرژانتین به رقابت‌های انتخاباتی وارد شد. دولت کنونی آرژانتین با ایجاد اشتغال بهبود نسبی وضع صنایع و کشاورزی و ثبات ارزش پول ملی در برابر دلار توانست بطور نسبی بحران شدید اقتصادی و اجتماعی این کشور را کنترل کند. این بحران شش سال پیش موجب سقوط سیستم اقتصادی آرژانتین و سقوط دولت‌های قانونی در این کشور شد و این در حالیست که آرژانتین پس از برزیل بزرگترین قدرت صنعتی و کشاورزی آمریکای جنوبی به شمار می‌رود. در این میان کارشناسان قروض سنگین خارجی و اجرای برنامه‌های غلط اقتصادی را از جمله مشکلات زیر بنایی آرژانتین می‌دانند.

با انتخاب «نستور کوشنر» ‌چپگرا به ریاست جمهوری در 27 آوریل سال 2003 و روی کار آمدن آن در 25 می 2003 ما شاهد تغییر و چرخش سیاست خارجی آرژانتین بویژه در زمینه رابطه با ایالات متحده آمریکا می‌باشیم. کریستینا نیز در سیاست خارجی فاصله گرفتن از آمریکا و اتخاذ سیاست‌های منطقه‌ای به ویژه در خصوص مذاکرات ایجاد منطقه تجارت آزاد قاره آمریکا (FTAA) را که در دوره نستور کوشنر پیگیری شد ادامه خواهد داد. وی در سیاست خارجی آرژانتین اهمیت همگرایی با ثبات در آمریکای لاتین و اتحاد در «مرکوسور»‌ (بازار اقتصادی آمریکای لاتین) را سرلوحه کار خود خواهد داد و آن را پیگیری خواهد کرد. روابط واشینگتن _ بوینوس آیرس از ماه فوریه گذشته و در پی افزایش روابط نستور کوشنر، رئیس‌جمهور آرژانتین، با هوگو چاوز دچار بحران شده است. در زمان سفر بوش به 5 کشور آمریکای لاتین در مارس 2007، هوگو چاوز در پاسخ همزمان از آرژانتین نیز دیدار کرد. در حالی که بوش وارد برزیل شده بود، هوگو چاوز همزمان با ورود وی در استادیوم ورزشی در آرژانتین در جمع طرفداران خود، سفر بوش را تلاشی برای ایجاد تفرقه در منطقه خواند. هوگو چاوز رئیس‌جمهوری ونزوئلا در بوئنوس آیرس پایتخت آرژانتین با نستور کوشنر رئیس‌جمهوری این کشور دیدار کرد.

در این دیدار سران دو کشور یازده توافقنامه همکاری دو جانبه در زمینه‌های اقتصادی و بازرگانی امضا کردند. گسترش طرح تجارت آزاد بولیواری موسوم به آلبا نیز از اهداف سفر هوگو چاوز به آرژانتین می‌باشد. آرژانتین خواهان داشتن یک رابطه جدی، گسترده و پخته با آمریکا است. تحلیلگران مسائل آمریکای لاتین، انتخاب فرناندز را در ادامه انتخاب رویکرد مردم آمریکای لاتین به دولتهای چپگرا در منطقه به شمار می‌آورند.          ادامه دارد...