حنیف غفاری
سرانجام کنفرانس بینالمللی حمایت از فلسطین در تهران به کار خود پایان داد. در قطعنامه پایانی این کنفرانس با تصدیق اینکه تهاجم گسترده رژیم صهیونیستی به نوار غزه که براساس قواعد حقوق بشر و کنوانسیون چهارم ژنو، به دلیل استفاده از سلاحهای ممنوعه، مصداق جنایت جنگی و نابودی دستهجمعی محسوب میشود، بر لزوم حمایت از مبارزات و مقاومت ملت فلسطین برای استیفای حقوق طبیعی، مسلم و شناختهشده خود در تعیین سرنوشت، تشکیل دولت یکپارچه فلسطین در کلیه سرزمینهای فلسطین اشغال و نیز حقوق انکارناپذیز و غیرقابل مذاکره آوارگان و پناهندگان فلسطینی در بازگشت به خانه و سرزمین اجدادی خود تاکید شده است.
ابعاد حقوقی جنایت تلآویو و واشنگتن در غزه بسیار گستردهتر از دامنه درک ساده بشر است. مقامات رژیم صهیونیستی در خلال جنگ 22 روزه به کرات حقوق بینالملل را در ابعاد حقوقی و خصوصی نقض نمودند و سازمانهای بینالمللی برخاسته از اراده جریان سلطه نیز در برابر این جنایت ددمنشانه سکوتی وقیحانه اختیار نمودند. در هر صورت برگزاری کنفرانس بینالمللی حمایت از فلسطین در تهران نماد اراده واقعی جهان در خصوص محاکمه سران رژیم اشغالگر قدس و دیگر جنایتکاران غزه محسوب میشود. در راستای مسائل و دغدغههای حقوقی موجود در جنگ غزه لازم است نکات زیر را مدنظر قرار دهیم:
1ـ با استناد به قواعد تعریف شدن در ذیل "حقوق بشردوستانه" که ناظر بر حمایت از افراد در مخاصمات مسلحانه است، متضمن حمایت از غیرنظامیان در هر جنگ و بحرانی میباشد. منابع حقوق بشردوستانه مشتمل بر کنوانسیونهای لاهه (1907)، کنوانسیونهای چهارگانه ژنو (1949) و معاهدات خاص موجود در خصوص کاربرد سلاحهای متعارف و منع کاربرد سلاحهای میکروبی و شیمیایی است. از جمع این منابع با عرف بینالمللی میتوان عمق فاجعهای که تلآویو در غزه ایجاد نموده است را درک نمود. بمباران امکان مسکونی، بیمارستانها، مدارس و مساجد که اصولا اهداف غیرنظامی محسوب شده و حمله به آنها ممنوع میباشد، نقض مسلم "حقوق بشردوستانه" محسوب میشود. حقوق بشردوستانهای که غرب تنها آن را در لابهلای جزوات آموزشی و بولتنهای سازمان ملل و اتحادیه اروپا منعکس مینماید!
2ـ فارغ از اینکه موجودیت رژیم صهیونیستی براساس "اشتغال" و "تجاوز" بنا نهاده شده است، تهاجم این رژیم جعلی به خاک غزه به هیچ عنوان توجیه حقوقی ندارد. در طول محاصره طولانیمدت غزه این رژیم غصب با نقض تعهداتی که موضوع مواد 53، 55، 59 و 147 کنوانسیون چهارم ژنو میباشد، در واقع تمام مردم فلسطین را مورد مجازات دستهجمعی قرار داده است. اقدام اشغالگران قدس در اشغال نظامی غزه در سال 1967 اقدام غیرقانونی و نقض بند4 ماده 2 منشور ملل متحد و توسل نامشروع به زور بوده مطابق تعریف حقوقی موجود در خصوص "تجاوز"، اقدام رژیم غاصب اسرائیل مصداق جنایت تجاوز میباشد.
3ـ اقدامات رژیم صهیونیستی در کشتار غیرنظامیان، تخریب اموال غیرنظامی، انجام حملات کورکورانه بدون تفکیک میان مردم و نظامیان، استفاده از سلاحهای ممنوعه، حمله به امکان درمانی و بهداشتی در طول 22 روز حمله و تجاوز (که براساس گزارش سازمانهای مستقل حقوق بشری حدود 1285 نفر از مردم مظلوم فلسطین در این حملات به شهادت رسیدند) نقض آشکار قواعد عرفی و آمره تعبیهشده در کنوانسیونهای ژنو و کنوانسیون ممنوعیت و محدودیت سلاحهای متعارف محسوب میشود.
جنایتکاران رژیم صهیونیستی در طول مدت عملیات نظامی خود از سلاحهایی مانند بمبهای آتشزای حاوی فسفر سفید استفاده نمودند. متعاقب این حملات حدود 28000 نفر از مردم غزه از خانههای خود آواره شدند. حتی تعدادی از مردم بیگناه غزه که در مدارس ملل موسوم به UNRWA پناه گرفته بودند مورد هجمه صهیونیستها قرار گرفتند. در 15 ژانویه 2009 یکی از مدارس مذکور به وسیله بمب فسفری مورد حمله قرار گرفت، که باعث مصدوم شدن تعدادی از زنان و کودکان گردید.
حملات نظامی گسترده صهیونیستها به امکان عمومی غزه نیز به لحاظ حقوقی غیرقابل توجیه میباشد. بنابر اظهارات آقای آنتواین گراند رئیس دفتر کمیته بینالمللی صلیب سرخ در غزه به علت بمباران نیروگاههای برق غزه 90 درصد کل پتانسیل تولید این شهر از بین رفته است. طی روزهای نبرد و در حالی که 460 نفر از مردمی که شدیدا مجروح و مصدوم بودند در "بیمارستان شفا" بستری شدند، به دلیل اتمام سوخت ژانراتورهای این بیمارستان در خاموشی فرو رفت و جان بیماران زیادی در مخاطره قرار گرفت.
4ـ ماده 148 کنوانسیون چهارم ژنو مقرر میدارد: "هیچ یک از کشورهای متعاهد نمیتوانند خود یا کشور دیگر متعاهد را از مسئولیتهای که به علت ارتکاب جرایم فوق متوجه خود و یا کشور دیگر میشود معاف سازند." بنابراین در صورت استنکاف رژیم صهیونیستی از مجازات عاملان جنایات ارتکابی در غزه، دولتهای دیگر مطابق ماده 146 کنوانسیون چهارم ژنو، در خصوص جنایات جنگی و عرف بینالمللی و رویه قضایی بینالمللی در خصوص نسلکشی و جنایات ضدبشری حق تعقیب و مجازات مسببان جنایات جنگی را دارند. این قاعده در خصوص فاجعه غزه نیز صدق میکند.
در نهایت اینکه اگر دولتهای اسلامی با یکدیگر متحده شده و در راستای تعقیب و مجازات سران رژیم صهیونیستی مصر باشد، سازوکارهای حقوقی آن کاملا فراهم است. فراموش نکنیم که واشنگتن، اتحادیه اروپا و برخی کشورهای خودباخته خاورمیانهای که در طول جنگ 22 روزه حامی اصلی جنایات صهیونیستها بودهاند نه تنها اقدامی در خصوص محاکمه جنایتکاران اسرائیلی در غزه انجام نمیدهند، بلکه در برابر تلاشهای انجام شده و در راستای مجازات این رژیم میز موضع خواهند گرفت. بنابراین "محاکمه جنایتکاران غزه" باید به عنوان یک مطالبه عمومی از سوی جهان اسلام و دولتهای آگاه اسلامی و در سایه حمایت ملتهای منطقه و جهان دنبال شود و تا علیرغم همه سنگاندازیهای ممکن، به نتیجهای مطلوب برسد.