ایران؛ آمریکا و اعراب منطقه

امیر محبیان
چالش میان ایران و آمریکا ظاهرا هنوز در میان سرمایه‌گذاران خارجی در کشورهای عربی منطقه منجمله امارات متحده و بندر پر تلاش آن یعنی دوبی هنوز چندان جدی انگاشته نشده است ولی آیا وضعیت این‌چنین خواهد ماند؟
شاید واقعی‌ترین آثار تنش را می‌توان با رصد بازارهای بورس و احساس یا عدم احساس امنیت در میان سرمایه‌داران مشاهده کرد. بر این مبنا بعضی از تحلیلگران معتقدند علیرغم جنجال‌های سیاسی از آن جایی که هنوز سرمایه‌گذاری در منطقه ادامه دارد و حتی سرمایه‌گذاران آمریکایی در دوبی حضور فعالی دارند؛ این امر نشان دهنده آینده امن منطقه و غیر واقعی بودن جنجال‌های سیاسی است ولی فارغ از درستی یا نادرستی این نگاه؛ نگارنده بر این باور است که اعمال هر گونه فشار افراطی به ایران فارغ از نوع واکنش ایران اولین اثر خود را بر محیط امن اقتصادی خواهد داشت که کشورهای عربی منطقه برای سرمایه‌گذاران خارجی ایجاد کرده‌اند.
یک لحظه تصور کنید حمله‌ای محدود به نقطه‌ای از ایران صورت گیرد و ایران تصمیم به واکنش مقابل گیرد؛ آیا در این صورت می‌توان محاسبه دقیقی از میزان سرمایه‌های گریزان از منطقه عربی چه در حوزه ساخت و ساز؛ توریسم یا واردات و صادرات ارایه کرد؟
اگر بدانیم بعضی از کشورهای عرب منطقه برای امن‌سازی محیط اقتصادی خود حتی شرکت‌های وابسته به خاندان بن‌لادن را در فعالیت‌های پر سود عمرانی شریک کرده‌اند تا هراس از بن لادن به دوبی یا سایر کشورهای با اهداف اقتصادی مشابه کشیده نشود (که البته در کار خود نیز موفق بوده‌اند) و سرمایه‌ها در محیط امن به تکثیر سریع خود اقدام نمایند. آیا نمی‌توان تصور کرد که در صورت هشیاری دستگاه دیپلماسی ما و انتقال این احساس خطر (البته نه احساس خطر از سوی ایران بلکه از اقدام آمریکاییان) به اعراب و سرمایه‌داران منطقه عربی خودبخود شبکه‌های قدرتمند لابی‌های عربی برای حفظ سرمایه‌هایشان به کار افتاده و باعث اعمال فشار بر تصمیم‌گیران آمریکا شوند؟
تردیدی نیست که خواسته یا ناخواسته امنیت سرمایه در منطقه عربی با امنیت ایران گره خورده است و حال زمان آن رسیده که با ظرافت و درایت این واقعیت را با ادبیات دقیق و هم‌دردانه به سران محاسبه‌گر کشورهای عربی منطقه گوشزد نماییم.