انقلاب سرخ از هند سر بر می‌آورد

سهیلا ابراهیمی
تقریبا 40 سال است که مناطق وسیعی از روستاهای هند توسط نظامیان شورشی مائوئیست «ناگزالیت» دستخوش آشفتگی است. این ارتش مخالف دولت رسمی و قانونی است. در سال‌های اول ناگزالیت‌ها دفعتا در «بنگال غربی» و «آندرا پرادش» سرکوب شدند. اما طی چهار سال اخیر در سایه وجود دولت‌های بی‌کفایت موفق به توسعه قلمرو خود شده‌اند سال گذشته حدود 900 نفر در جریان درگیری با ناگزالیت‌ها کشته شدند. در سه ماهه اول سال جاری این رقم تقریبا 40 درصد بیشتر از تعداد کشته‌شدگان در دوره‌ سه ماهه سال گذشته است.
5 ماه پیش ناگزالیت‌ها به یک شهر در استان «بیهار» حمله کردند و بیش از 350 زندانی را از زندان آزاد کردند. در فوریه سال جاری میلادی 26 روستایی در راه برگشت از جلسه ضد ناگزالیتی در منطقه «چاتیزگار» در اثر برخورد با مین کشته شدند. در 9 آوریل سال جاری خطوط اصلی راه‌آهن در منطقه بیهار منفجر شد. دولت هند اعتراف کرد که درگیری به 76 منطقه از 602 منطقه کشور سرایت پیدا کرده است. در حالی که مرکز آسیایی حقوق بشر مدعی است که ناگزالیت‌ها در 165 منطقه از کشور هند نفوذ کرده‌اند، این درگیری‌ها از بخش مرزی هند با نپال تا شرق و از مرکز هند تا بخش حاشیه‌ای «کارناتاکا» در جنوب امتداد داشته است.
هفته گذشته یک مقام رسمی در وزارت کشور اعلام کرد که اوضاع هند وخیم، ولی تحت کنترل است. این خبر در وزارت کشور طنین انداخت. به نظر می‌رسد «مانموهان سینگ» وزیر هند با این قبیل ادعاها موافق نیست. در 13 آوریل سال جاری وزیران هند طی یک جلسه اضطراری نحوه حل و فصل مشکلات 13 منطقه آشوب‌زده را به بحث و بررسی گذاشتند. در جلسه‌ای مشابه که در سال گذشته برگزار شد، نخست‌وزیر هند اظهار داشت که گسترش افراط‌گرایی ، هزینه‌های اجتماعی هنگفتی را در زمینه سرمایه‌گذاری، اشتغال و تحصیل به دنبال داشته است.
تاثیر این آشوب‌ها بر اقتصاد سرمایه‌گذاری خارجی رو به افزایش است. سال‌هاست که به دلیل وجود خطرات احتمالی ناشی از یاغی‌گری، کمپانی‌های آلومینیوم از معادن عظیم بوکسیت دور افتاده‌اند، پیمانکاران پروژه‌های 40 میلیارد دلاری راه سازی به واسطه حمله‌ها و تهدیدهای صورت گرفته در «بیهار» با مشکل روبرو شده‌اند. در حال حاضر گروه‌های ناگزالیت و مارکسیست عملیات استخراج معادن منطقه «جارخند» را مورد تهدید قرار داده‌اند: منطقه جارخند مملو از سنگ‌های کانی با ارزش است. در این معدن‌ها که فلز استیل «روتردام» و استیل تاتای هند را شامل می‌شود، فعالیت بر روی دیگر پروژه‌های چند میلیارد دلاری به چشم می‌خورد.
ناگزالیت‌ها متشکل از چند گروه و فرقه هستند. نام آنها برگرفته از «ناگزال باری» نام دهکده‌ای واقع در بنگال غربی است، جایی که در سال 1967 این جنبش از آنجا آغاز شد. جنبش ناگزالیت‌ها ظرف مدت هشت سال با خشونت و سختگیری پلیس سرکوب شد و به طور مجدد در دهه 1980 و همزمان با نبردهای گروهی به نام «ارتش مردمی» بر سر حاکمیت مستقل در منطقه «تلوگانا» ظهور پیدا کرد. در اواسط دهه 1980 کشمکش و درگیری میان آشوبگران «فرقه‌های مختلف» در بیهار منجر به پیدایش مرکز کمونیستی مائویی شد. دو سال پیش گروه ناگزالیت و ارتش مردمی با یکدیگر ادغام شدند و رابطه‌ای نه چندان محکم با آشوبگران نپال برقرار کردند. نپال کشوری است که شورشی‌های مائوئیست کنترل منطقه‌های مهمی از کشور را در دست دارند.
این جنبش تا جنگل‌های دورافتاده تو در توی هند نفوذ کرد. بخصوص منطقه‌هایی که عشایر هندی به دلیل گسترش پروژه‌های صنعتی و ساختمانی، ناگزیر به ترک زمین‌های خود هستند. بنا به گفته «اجایی سانی» مدیر موسسه مدیریت بحران در دهلی، رسیدگی به این منطقه‌ها از برنامه دولت خارج شده، زیرا مساله حل مشکلات اقتصادی نظر دولت را به سوی مسائل دیگر جلب کرده است. فقدان فشارهای بین‌المللی دولت هند را تشویق به چشم‌پوشی از اوضاع زندگی مردم این منطقه کرده است. آقای سینگ خواهان آن است که با به کارگیری سیاست ملی، استان‌های خود محور را وادار به کنترل اوضاع منطقه‌ای کند. نظارت بر اوضاع منطقه‌ای بخصوص در مناطق عشایری از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این در حالی است که ناگزالیت‌ها روزبه روز قدرتمندتر می‌شوند.