چراغ سبز غرب برای مصالحه با ایران

سرویس سیاسی ـ گزارش های دریافتی از وین حکایت از آن دارد که اروپا به همراه روسیه و چین در حال آماده ساختن خود برای سامان دادن به یک مصالحه با تهران برای صرف نظر کردن از پیش شرط تعلیق برای آغاز مذاکرات با ایران هستند.
دکتر علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی و مسئول پرونده هسته ای ایران عصر روز شنبه گفت وگوهای خود را با خاویر سولانا مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در محل دفتر صدراعظم اتریش آغاز کرد که چند ساعت به طول انجامید. سولانا در این گفت وگوها نماینده گروه 1+5 (و نه فقط اتحادیه اروپاست) و لاریجانی نیز با اختیارات کاملی به وین رفته است. دور جدید گفت وگوهای لاریجانی و سولانا به رغم بی میلی شدید ایالات متحده آغاز شده است. آمریکایی ها عقیده دارند از آنجا که تهران به درخواست های قطعنامه 1696 و در صدر آنها تعلیق غنی سازی اورانیوم پای بند نبوده باید «گام بعدی» را که صدور یک قطعنامه و اعمال برخی تحریم های محدود علیه تهران است برداشت اما از سوی دیگر تمامی اعضای گروه 1+5 به استثنای آمریکا عقیده دارند پاسخی که تهران روز 31 اوت به بسته پیشنهادی گروه 1+5 داد زمینه های جدیدی برای گفت وگوهای بیشتر فراهم آورده و تا زمانی که می توان گفت وگو کرد نباید در مسیر دیگری گام نهاد.
منابع خبری روز گذشته پس از پایان دور دوم گفت وگوهای لاریجانی و سولانا نوشتند که هر دو طرف از این مذاکرات رضایت دارند و تا زمانی که لازم باشد به آن ادامه خواهند داد. آسوشیتدپرس بعدازظهر روز یکشنبه از وین گزارش داد لاریجانی دقایقی پس از دیدار با سولانا گفته است «بسیاری از سوءتفاهم های اتحادیه اروپا در این طی دو روز گفت وگو رفع شده است». بلافاصله پس از وی سولانا هم تاکید کرده است که «این نشست ارزش برگزاری اش را داشت».
درباره جزئیات گفت وگوهای دو طرف تقریبا هیچ اطلاعی در دست نیست. برخی منابع اروپایی تاکید کرده اند دستور این گفت وگوها این است که سولانا ببیند آیا می تواند ایران را به تعلیق غنی سازی اورانیوم راضی کند یا نه. اما اظهارات رسمی تر این موضوع را تأیید نمی کند. خبرگزاری فرانسه روز گذشته به نقل از یک دیپلمات اروپایی مستقر در وین نوشت: «نشست لاریجانی و سولانا یک دستور کار بسیار روشن دارد و آن هم تسهیل از سرگیری مذاکرات با گروه 1+5 است».
وی ادامه داد: «ایرانی ها پاسخ 21 صفحه ای خود را تشریح خواهند کرد چرا که پاسخ ایران در همه ابعاد مشخص و روشن نیست و اروپایی ها در جست وجوی رفع ابهامات و دریافت پاره ای توضیحات هستند. ایران نیز علاقمند به روشن کردن این چیزهاست». از سوی دیگر یک منبع آگاه ایرانی در وین درباره دستور گفت وگوهای لاریجانی و سولانا به خبرگزاری مهر گفت: «در این دیدار راجع به روند آینده مذاکرات، چگونگی و سطح برگزاری آن و نیز دستور مذاکرات در هر مرحله بحث خواهد شد». به این ترتیب به نظر می رسد اروپا عملا گفت وگو با ایران را پذیرفته و بلکه وارد آن شده است بی آنکه تعلیق غنی سازی اورانیوم از جانب تهران انجام شده باشد. همین موضوع منشأ اصلی بروز اختلاف های اساسی میان روسیه، چین، فرانسه و آلمان از یک سو و آمریکا و انگلیس از سوی دیگر شده است. گروه اول عقیده دارند طرح موضوع تعلیق به عنوان پیش شرط مذاکرات ضرورتی ندارد در حالی که گروه دوم بر آن اصرار می ورزند.
طبق گزارش های خبرگزاری های غربی برخی مقامات اروپایی که خواستند نامشان فاش نشود گفته اند که دست کم برخی از شش کشور حاضرند به حرف های ایران گوش کنند در صورتی که این کشور خود را به تعلیق غنی سازی بلافاصله پس از سرگیری مذاکرات متعهد کند.
این مقامات از ارایه جزئیات بیشتر خودداری کردند. اما چنین اعلام آمادگی ضربه ای برای تلاش های تحت امر آمریکا برای تسریع تعلیق در ایران و انجام آن به عنوان پیش شرط مذاکرات و در غیر این صورت روبرو شدن با تحریم هاست.
فیلیپ دوست بلازی، وزیر امور خارجه فرانسه اظهاراتی داشته است که نشانگر انعطاف پذیری آنها در خصوص تعلیق غنی سازی اورانیوم و قابل مذاکره بودن است. بلازی گفته بود فرانسه حاضر به انعطاف درباره پیش شرط تعلیق است.
در ادامه این گزارش آمده است: متحدین اروپایی واشنگتن که از منزوی کردن یک تامین کننده بزرگ نفتی جهان نگران هستند، معتقدند که ممکن است یک مصالحه برای حفظ آبرو در متقاعدکردن تهران به تعلیق پس از آغاز مذاکرات قرار داشته باشد.
در ادامه این گزارش در خصوص شکاف های باریک در جبهه اتحادیه اروپا و آمریکا بر سر ایران آمده است: آمریکا هیچ نشانه ای از تمایل به مصالحه در خصوص آغاز مذاکرات با ایران بدون آنکه تعلیق انجام گرفته باشد، نشان نداده است، اما برخی دیپلمات های اروپایی گفته اند که فرانسه و آلمان ممکن است به بررسی این امر تمایل داشته باشند.
یک دیپلمات اتحادیه اروپایی گفت: آلمان ها هم در صورتی که همه توافق کنند در این کار همراهی خواهند کرد.
وی افزود: برخی کشورهای عضو عدم تعهد به ما گفته اند که ایرانی ها به تعلیق در حین مذاکرات تمایل دارند. اما ما هنوز به طور مستقیم چیزی را از ایران نشنیده ایم.
این دیپلمات گفت: ایران نسبت به رها کردن تحقیق و توسعه هسته ای اکراه دارد، اما این چیزی است که روسیه، چین، فرانسه و آلمان قادرند با آن مدارا کنند، به نظر می رسد که آمریکا و انگلیس اکراه کمتری به عقب نشینی درباره تحقیق و توسعه داشته باشند.
پیشتر خاویر سولانا تاکید کرد، مادامی که این گفت وگو درباره برنامه هسته ای ایران ادامه داشته باشد، هیچ گونه تحریم سازمان ملل علیه تهران اعمال نخواهد شد.
رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت: می توانم بگویم مادامی که نشست ها با علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران ادامه داشته باشد هیچ اقدامی در نیویورک در جهت اعمال تحریم انجام نخواهد گرفت.
نمایندگان 1+5 قرار است دوشنبه هفته جاری در دیدار با یکدیگر مذاکراتی در این باره داشته باشند.
پوتین: درباره تحریم حرف نمی زنیم
رئیس جمهور روسیه گفت: بسیار زود است که درباره تحریم ایران گفت وگو کنیم.
ولادیمیر پوتین این مطلب را هنگامی ابراز داشت که در محل اقامت خود در خارج از مسکو با 50 کارشناس حدود چهار ساعت گفت وگو می کرد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، «الکساندر راهر»، کارشناس روسیه در شورای آلمانی روابط خارجی، گفت: پوتین درباره ایران تایید کرد که گفت وگو درباره تحریم ایران بسیار زود است. پوتین ابراز امیدواری کرد که از تحریم جلوگیری شود. پوتین افزود که ایران نباید اجازه غنی سازی اورانیوم یابد در ضمن درخواست این کشور برای تخریب اسرائیل به مذاکرات تهران آسیب رسانده است.
راهر به نقل از پوتین، گفت: ایرانی ها این اشتباه را مرتکب شده اند که گفتند مایل هستند اسرائیل را تخریب کنند بنابراین تحت این شرایط روسیه نمی تواند از کل درخواست های ایران حمایت کند.
در همین حال خبرگزاری فرانسه دیروز گزارش داد چین هم نسبت به تشدید فشارها علیه ایران هشدار داده است. «ون جیابائو» نخست وزیر چین پس از اجلاس سران چین و اتحادیه اروپا در هلسینکی فنلاند در یک نشست خبری گفت: «ایران باید پاسخگوی نگرانی های بین المللی درباره ایران باشد.» وی اعلام کرد: «اعمال تحریم یا فشار بر ایران به خاطر برنامه هسته ای اش برای حل مسالمت آمیز این موضوع ضروری نیست.»