آمریکا ناچار است کوتاه بیاید و یا منزوی شود

سرویس سیاسی
«آمریکا دوباره در حال منزوی شدن است، منتها این بار به دست خودش.» تحلیلگران و منابع غربی عقیده دارند مسیری که در اندرونی گروه 6 در حال تعقیب است اگر به شکل فعلی ادامه یابد، به هیچ نتیجه ای جز انزوای روزافزون آمریکا و قدرت یافتن متحدان آن نخواهد انجامید. «خاویر سولانا» اکنون در حال انجام تلاش هایی برای آغاز یک سلسله مذاکرات سطح بالا با مقامات ایرانی خصوصاً علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی و مسئول پرونده هسته ای ایران است. سولانا در حالی برگزاری چنین نشستی را تدارک می کند که هیچ اصراری بر ضرورت تعلیق غنی سازی اورانیوم پیش از آغاز مذاکرات ندارد. این در حالی است که آمریکایی ها همچنان اصرار می کنند تا زمان تعلیق قابل راستی آزمایی غنی سازی در ایران حاضر به مشارکت در هیچ مذاکره ای نیستند. اما نکته مهم در این میان که توجه تحلیلگران غربی را برانگیخته این است که اروپایی ها (منهای انگلستان که به شدت گرفتار مشکلات داخلی خویش است) به همراه روسیه و چین، اهمیتی به عدم حضور آمریکا در گفت‌وگوهای خود با ایران نمی دهند و مایلند مذاکرات با ایران هرچه سریعتر؛ یا بدون حضور آمریکا از سر گرفته شود.
مجله آلمانی «اشپیگل» در آخرین شماره خود با انتشار گزارشی درباره آخرین وضعیت تحولات دیپلماتیک مربوط به پرونده هسته ای ایران نوشت: «فرانسه، انگلستان و آلمان تمایل دارند مذاکرات با ایران را حتی در صورتی که این کشور غنی سازی اورانیوم را تعلیق نکند، آغاز کنند اما واشنگتن در این مذاکرات حضور نخواهد داشت. مقامات آمریکایی گفته اند این کشور به هیچ گفت وگویی با ایران تا زمانی که تهران در حال غنی سازی است، نخواهد پیوست.»
«کاندولیزا رایس» وزیرخارجه آمریکا هفته قبل گفته بود در صورتی که تهران تعلیق را بپذیرد حاضر خواهد بود با همتایان ایرانی اش در هر زمانی و در هر کجا دیدار کند، خبرگزاری فرانسه نیز طی گزارشی خبر از این داد که در حالی که مذاکرات هسته ای ایران و اروپا جان تازه ای گرفته، آمریکا تلاش قاطعی را برای مهیا کردن فهرستی از تحریم ها علیه ایران انجام می دهد. این اقدامات از جانب آمریکا در حالی انجام می شود که تقریباً تمامی اعضای گروه 6 تاکید دارند، در حالی که مسیر گفت وگوها در حال پیشرفت است، اقدام برای تحریم ایران کل فرایند را به مخاطره خواهد انداخت. علاوه بر این تلاش های آمریکا برای تحریم ایران که از موضعی لجوجانه صورت می گیرد، مخالفت های قاطعی را از جانب بعضی کشورهای عضو گروه 6 خصوصاً روسیه برانگیخته است. روز گذشته دو مقام بلندپایه روس برای نخستین بار طی چند ماه اخیر آشکارا و رسماً مخالفت خود را با تحریم ایران در حالی که تهران به الزامات معاهده عدم اشاعه پای بند است، ابراز کردند.
وزیر دفاع روسیه گفت که پیش از آغاز بررسی تحریم های اقتصادی علیه ایران در شورای امنیت سازمان ملل باید ساخت سلاح هسته ای در ایران ثابت شود.
به گزارش ایسنا به نقل از خبرگزاری نووستی، سرگئی ایوانف، وزیردفاع روسیه گفت: هم چنین روسیه ارائه دلایل قانع‌کننده درباره حمایت ایران از تروریسم بین‌المللی را خواستار است.
ایوانف تصریح کرد که بدون ارایه مدرکی رسمی برای تحریم ایران تکرار تجربه عراق قابل قبول نخواهد بود.
وی خاطرنشان کرد: هرچند ایران از اجرای قطعنامه 1696 خودداری کرد و غنی‌سازی را متوقف نکرد، اما هیچ مدرکی دال بر وجود برنامه هسته ای نظامی در این کشور وجود ندارد.
ایوانف با تأکید بر موضع مسکو درباره حل دیپلماتیک برنامه هسته ای ایران گفت که این مسئله باید از طریق همکاری بیشتر آژانس و ایران حل شود.
وزیر دفاع روسیه که با روزنامه «کاتیمرین» چاپ یونان گفت وگو می کرد خاطرنشان کرد که اعمال فشار کشورها نمی تواند روسیه را به نادیده گرفتن الزامات بین المللی اش وادارد.
وی با تأکید بر این که اقدامات آمریکا تنها در برگیرنده منافع این کشور است و تأثیری بر همکاری های فنی و نظامی روسیه با ایران نخواهد گذاشت.
در همین حال وزیرخارجه روسیه نیز گفت این کشور هیچ زمینه ای برای اعمال تحریم علیه ایران و عجله در این باره نمی بیند.
به گزارش فارس به نقل از خبرگزاری ایتارتاس، سرگی لاوروف روز گذشته تصریح کرد:«روسیه هرگز شرایط ساختگی را برای دستیابی به راه حل درگیری تعیین نکرده است. هدف ما اطمینان از عدم تعرض به پیمان منع گسترش تسلیحات هسته ای است.»
وی افزود: «روسیه بیکار نمی نشیند و در انتظار چگونگی خاتمه مذاکرات خاویرسولانا، نماینده ارشد اتحادیه اروپا با ایران نمی ماند. روسیه در حال کار فعالانه با همتایان ایرانی اش برای اطمینان از دستیابی به مطلوب ترین نتیجه از این تماس ها است.»
وزیرخارجه روسیه تأکید کرد: «همه شرکت کنندگان در مذاکرات خواستار تلاشهای زیاد برای حل این مشکل از طریق راههای دیپلماتیک و سیاسی هستند. احتمالات کافی برای یافتن چنین راه حلی وجود دارد.»
وی گفت: «معتقدم تلاشهای خاویرسولانا و جامعه جهانی به از سرگیری مذاکرات کمک می کند.»
به این ترتیب و باتوجه به دیدار روز گذشته روسای 3 کشور آلمان، فرانسه و روسیه در پاریس که حاکی از شکل گیری «ائتلاف مصالحه» در تقابل با «ائتلاف برخورد» به سرکردگی آمریکا و همراه انگلستان بود، می توان گفت که دیپلماسی آمریکا به جای حفظ اجماع در برخورد با این کشور، به انزوای آن انجامیده است و اکنون آمریکا در مقابل ایران تنهاست. لازمه چنین وضعیتی از دید تحلیلگران البته این است که آمریکا مجبور خواهد بود بی سروصدا و گام به گام کوتاه بیاید. یک مقام مسئول در پرونده هسته ای ایران در این باره به کیهان گفت: «نشانه های عقب نشینی تدریجی از جانب آمریکا از هم اکنون پیداست. در قدم اول آمریکایی ها هنگامی نخستین نشانه های ضعف را از خود نشان دادند که رایس در ضیافت شام سه شنبه گذشته خود با همتایان اروپایی (به همراه ایتالیا)، روس و چینی اش از اصرار بر لزوم تحریم ایران به دلیل عدم پای بندی به درخواست های قطعنامه 1696 کوتاه آمد.
همه دستاورد این جلسه این بود که درباره ضرب الاجلی جدید برای به نتیجه رسیدن رایزنی های سولانا با لاریجانی توافقی نسبی حاصل شد.» به گفته این دیپلمات گروه 6 توافق کرد زمان باقی مانده تا هفته اول اکتبر (16-9مهر) را به عنوان فرصت در اختیار سولانا بگذارد و در عین حال اختیاراتی اضافی نیز به وی اعطا کند. منابع غربی می گویند این زمان نیز قطعی نیست و می تواند تا مدت ها تمدید شود. این مقام مسئول اضافه کرد: «از سوی دیگر اعضای گروه6 برای بحث درباره تحریم ها- که رایس خواهان آن بود- علاقه بسیار کمی از خود نشان دادند به طوری که آمریکایی ها خود اعتراف می کنند حتی درباره نمادین ترین تحریم ها توافقی به عمل نیامده و نیکلاس برنز به نمایندگی از رایس هر روز در حال رایزنی با همتایان خود در گروه6 است.» این دیپلمات دومین علامت ضعف آمریکا را در این دانست که آمریکا پذیرفته است مذاکرات اروپا، روسیه و چین با ایران را «معتبر» بداند ولو خود در آن حضور نداشته و غنی سازی در ایران معلق نشده باشد. وی گفت: آمریکایی ها به دلیل عملکرد بسیار منفی خود در ماجراهای عراق و لبنان عملا در موضع بسیار ضعیفی برای مذاکره درباره ایران قرار گرفته اند و به همین دلیل روند عقب نشینی تدریجی آمریکا در مقابل ایران و امتیازدهی آن به متحدانش ظرف هفته های آینده تداوم خواهد یافت.
دیدار لاریجانی و سولانا انجام می‌شود
خبرگزاری رویتر به نقل از دیپلمات ها نوشت: انتظار می رود سولانا و لاریجانی پس از چندین روز تاخیر در چند روز آینده در اروپا با هم دیدار کنند.
اشپیگل گزارش داد، این نشست احتمالا در بروکسل انجام خواهد شد.