علمای شیعه و سنی عراق به منظور پایان دادن به خشونتها و درگیریهای فرقهای و مذهبی عراق سند مکه را امضا و تاکید کردند نقاط مشترک بین این دو مذهب بیشتر از موارد اختلاف آنها است و اختلاف بین آنها، در نظر و برداشت است و اختلافی در اصول ایمان و ارکان اسلام وجود ندارد.
متن این سند که اکملالدین احسان اوغلو دبیرکل سازمان کنفرانس اسلامی آن را قرائت کرد، به این شرح است: «الحمدلله رب العالمین و الصلاه و السلام علی رسولالله محمد و اله و صحبه اجمعین و اما بعد: با توجه به اوضاع عراق و حوادثی که هر روز در این کشور روی میدهد و خونهایی که ریخته میشود و حمله به اموال و داراییها با پوشش اسلام در حالی که اسلام از آن مبرا است، صورت میگیرد و در پاسخ به درخواست اکملالدین احسان اوغلو دبیرکل سازمان کنفرانس اسلامی و زیر پرچم مجمع بینالمللی فقه اسلامی وابسته به این سازمان، و علمای سنی و شیعه عراق در رمضان سال 1427 هجری قمری در مکه مکرمه گرد آمدیم و درباره اوضاع عراق و رنجها و مشکلاتی که مردم این کشور با آن مواجه هستند بحث و تبادلنظر کردیم و سندی را صادر کردیم که متن آن بدین شرح است: 1) مسلمان کسی است که شهادت دهد (لاالهالاالله) خدایی جز خدای یکتا نیست و محمد رسول خداست (محمد رسولالله) و با این شهادت خون و مال و ناموس او مصون است مگر اینکه به مخالفت با خدا برخیزد و هم سنیها و شیعیان شامل آن میشوند و نقاط مشترک بین این دو مذهب بیشتر از مواضع مورد اختلاف آنها است و اختلاف بین این دو مذهب ـ هر کجا دیده شود ـ اختلاف در نظر و برداشت است و اختلافی در اصول ایمان و ارکان اسلام وجود ندارد از نظر شرعی جایز نیست هیچ یک از این دو مذهب به کسی از مذهب دیگر اتهام تکفیری وارد کند. رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: «من قال لاخیه یا کافر فقد باء بها احدهما» شرعا جایز نیست مذهبی را به علت جنایات برخی از پیروانش محکوم کرد.
2) خون مسلمانان و اموال و ناموس آنها بر یکدیگر حرام است همانطور که خداوند تبارک و تعالی فرمودند: «و من یقتل مومنا متعمدا فجزاوه جهنم خالدا فیها و غضب الله علیه و لعنه و اعدله عذابا عظیما» و نبی اکرم صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: خون و مال و ناموس هر مسلمانی بر مسلمان دیگر حرام است پس تعرض به مسلمان شیعه یا سنی با قتل یا آزار رساندن یا ترساندن یا تجاوز به مال او یا تحریک به چیزی از این قبیل یا وادار کردن او به ترک کشورش یا محل اقامتش یا ربودن او یا گروگان گرفتن اعضای خانواده او به علت عقیده یا مذهبش جایز نیست و هر کس این کار را انجام دهد در ذمه مسلمانان قرار نمیگیرد.
3) مکانهای عبادت حرمت دارند این مکانها شامل مساجد، حسینیهها و اماکن عبادت غیرمسلمانان نیز میشود پس تجاوز به این اماکن یا مصادره آنها یا استفاده از آنها به عنوان مکانی برای کارهای خلاف شرع جایز نیست و باید این اماکن در دست صاحبان آنها باقی بماند و چیزی که از آنها غصب شده است به آنها باز گردانده شود و همه اینها طبق قاعده معروف فقهی است که بین همه مذاهب اسلامی مشترک است.
4) جنایاتی که در حق هر یک از مذاهب اسلامی رخ داده همان طور که در عراق روی میدهد از مصادیق فساد در زمین است که خداوند آن را نهی و حرام کرده است و میفرماید: «و اذا تولی سعی فی الارض لیفسد فیها و یهلک الحرث و النسل و الله لا یحب الفساد» و گرایش به مذهب هر چه که باشد مجوزی برای قتل یا تجاوز نیست و اگر برخی از پیروان آن مرتکب آن شوند مستوجب مجازات هستند و کسی بار گناه دیگری را به دوش نمیکشد (و لا تزر وازره وزر اخری.)
5) باید از دامن زدن به احساسات، اختلافات مذهبی، قومی، جغرافیایی و زبانی خودداری کرد همانطور که باید از دادن القاب بد به یکدیگر و بکار بردن صفات توهینآمیز از هر طرفی بر دیگری امتناع ورزید و قرآن کریم چنین رفتارهایی را فسق و فجور توصیف کرده است و خداوند فرمود: «و لا تلمزوا انفسکم و لا تنابزوا بالالقاب بئس الاسم الفسوق بعد الایمان و من لم یتب فاولئک هم الظالمون.»
6) چیزی که باید به آن پایبند بود و در آن کوتاهی نکرد، وحدت و یکپارچگی و همکاری با یکدیگر در کارهای نیک و تقوی است و این مقابله با هر تلاشی برای از بین بردن وحدت را اقتضا میکند و خداوند فرمودند: «انما المومنون اخوه» و فرمود: «و ان هذه امتکم امه واحده و انا ربکم فاتقون» و از مقتضیات آن این است که همه مسلمانان باید از تلاشها برای ایجاد شکاف و اختلاف و فتنهانگیزی بین یکدیگر بپرهیزند.
7) مسلمانان اعم از سنی و شیعه یاور مظلوم و دشمن ظالم هستند و خداوند تبارک و تعالی میفرماید: «ان الله یامر بالعدل و الاحسان و ایتا ذی القربی و ینهی عن الفحشا و المنکر و البغی یعظکم لعلکم تذکرون» و بخاطر آن باید برای پایان دادن به ظلم و ستم و در راس آنها آزادی ربوده شدگان بیگناه و گروگانها اعم از مسلمان و غیرمسلمان تلاش کرد و مهاجران را به مکانهای اصلی آنها بازگرداند.
8) این علما، دولت عراق را به وظایف خود در گسترش امنیت و حمایت از مردم عراق و فراهم کردن راههای زندگی خوب برای همه گروهها و طوایف آن و برقراری عدالت بین فرزندان آن متذکر میشود و از مهمترین وسایل آن، آزاد کردن بازداشتشدگان بیگناه، محاکمه فوری و عادلانه کسانی که مدارک کافی علیه آنها و در رابطه با جنایتکار بودن آنها ارائه شده است و اجرای حکم آنها و اقدامات دقیق در رابطه با اصل مساوات و برابری بین شهروندان است.
9) علمای سنی و شیعه از همه تلاشها و ابتکارها با هدف تحقق آشتی ملی فراگیر در عراق حمایت میکنند همانطور که خداوند میفرماید: «و الصلح خیر» و همچنین میفرماید «و تعاونوا علی البر و التقوی.»
10) مسلمانان سنی و شیعه برای حفظ استقلال عراق، وحدت و تمامیت ارضی این کشور و تحقق اراده آزاد برای مردم عراق، متحد و یکپارچه میشوند و در ساخت توانمندیهای نظامی، اقتصادی و سیاسی مشارکت میکنند.