نگاهی به تحریم پیونگ یانگ از پشت عینک رایس

* (باب فیشر): چگونه باید قطعنامه علیه کره شمالی را اجرا کنید؟
** (وزیر خارجه آمریکا): این یک قطعنامه لازم‌الاجرا با اشاره به فصل هفتم است که با 15 رأی مثبت و بدون رأی منفی تصویب شده و به عبارتی یک تحول بزرگ است، بخصوص که چین با رابطه خیلی نزدیکی که با کره شمالی دارد، آن را تایید کرده است و حال نیز تمامی کشورهای عضو سازمان ملل، موظف به اجرای آن هستند. برخی از مسائل باید حل شوند. این قطعنامه سریع‌تر از هر مورد دیگری در این سطح تصویب شده است. پس برخی از موارد باید حال شوند. یک کمیته ویژه قرار است برای اجرای تحریم‌ها مسئول باشد. احتمالاً در مورد نحوه بازرسی کالاها باید گفتگو صورت بگیرد، ولی این یک شکست بزرگ برای کره شمالی و پیروزی بزرگ برای ما است.
* آیا واشنگتن آماده است تا کشتی‌های کره شمالی را بازرسی کند؟
** کشورهایی که در آبهای آنها این کشتی‌ها رفت‌و‌آمد می‌کنند، می‌توانند تقاضای بازرسی دهند، ولی نباید به صورتی از آن استفاده شود که موجب درگیری شود.
ما قصد داریم در مورد بازرسی کشتی‌ها مذاکرت خیلی جدی داشته باشیم. به عبارتی، مجوز این بازرسی‌ها در چارچوب قطعنامه، ابزاری قوی است که باید با احتیاط از آن استفاده شود، ولی در مورد نحوه استفاده آن نمی‌خواهم گمانه‌زنی کنم.
* یک بار دیگر این سؤال را مطرح می‌کنم. آیا ما حاضر به متوقف کردن کشتی‌های کره شمالی هستیم تا محتویات آن را بازرسی کنیم؟
** ما آماده هستیم تا هر کاری که لازم است برای جلوگیری از صدور مواد خطرناک که موجب گسترش تسلیحات هسته‌ای می‌شود، انجام دهیم. فکر می‌کنم که جزییات آن خیلی مهم است که باید روی آن کار شود، چرا که این یک ابزار خیلی قوی است، ولی باید کاملا تفهیم شود.
* (دیوید سنگر) خبرنگار روزنامه نیویورک تایمز: مرز بین چین و کره شمالی خیلی وسیع است و چین گفته، محدودیت‌هایی که موجب درگیری می‌شود، می‌تواند عواقب شدیدی برای منطقه داشته باشد که پکن حاضر به انجام آن نیست. اگر این نظر چین است،  چگونه می‌توان این قطعنامه را اجرا کرد؟
** فکر نمی‌کنم هیچ‌کس بخواهد درگیری ایجاد کند، ولی چین طرف یک قرارداد بین‌المللی است که از اعضای سازمان ملل می‌خواهد تا از ورود و خروج مواد خطرناک به کره شمالی جلوگیری کند. کره شمالی مرز طولانی و رابطه‌ای نزدیک با چین دارد، ولی چین کلی کار کرد تا این قطعنامه تصویب شد.
فکر می‌کنم ما شاهد انجام وظیفه از طرف چین خواهیم بود که بدون شک بصورتی است که موجب درگیری نشود. هیچ‌کس نمی‌خواهد درگیری‌ها را بیشتر کند. ما فقط می‌خواهیم کره شمالی از تجارت با مواد خطرناک محروم شود.
* چرا شما سال 2003 و هنگام اخراج بازرسان هسته‌ای، به کره شمالی حمله نکردید؟
** نظر ما حال و قبل این است که این مشکل را باید از طریق دیپلماسی حل کنیم. البته رئیس جمهوری آمریکا، هیچ انتخابی را از روی میز برنداشته است، ولی وقتی که در یک موقعیتی، آمریکا همه هویج‌ها و چماق‌ها را برای مقابله با کره شمالی ندارد، لازم است که جبهه متحدی از کشورهای مختلف تشکیل شود تا مجموعه درست هویچ‌ها و چماق‌ها را داشته باشیم. در واقع گفتگوهای شش جانبه، کشورهایی مثل چین و کره جنوبی را به میدان می‌آورد که اهرم‌های واقعی هستند. من اعتقاد ندارم که برنامه هسته‌ای کره شمالی غیرقابل برگشت است. اگر کشورهایی که قدرت کافی در این مسأله دارند در گفتگوهای شش جانبه از قدرت خود استفاده کنند و کره شمالی را وادار به بازگشت به مذاکره کنند، ما قادر خواهیم بود برنامه هسته‌ای کره شمالی را متوقف و در عین حال، آن کشور را وارد جامعه بین‌الملل کنیم.
* کره شمالی اعلام کرده که در صورت افزایش فشار از طرف آمریکا یا توقیف یکی از از کشتی‌های آنها، این مطلب را به عنوان اعلان جنگ تلقی می‌کند. در این صورت چه می‌کنید؟
** کره شمالی خیلی چیزها می‌گوید. مهمترین مسأله این است که این بحران را به مشکل بین آمریکا و کره شمالی تبدیل نکنیم. 15 کشور رأی داده‌اند که با استفاده از فصل هفتم، کره شمالی را به عنوان خطری برای صلح و امنیت بین‌المللی معرفی کنند، آنها باید عادت کنند که حل این مشکل فقط با آمریکا نیست، بلکه با همه جهان است و به همین دلیل، نباید به مذاکرات دوجانبه تبدیل شود. وی افزود: کره شمالی مایل است که مذاکرات فقط با آمریکا باشد و فکر می‌کنند این ما هستیم که می‌خواهیم آنها را منزوی کنیم، اما آنها به خوبی می‌بینند که منزوی شده‌اند و شما هم این گونه اظهارات را می‌شنوید. از طرف دیگر هم، فشار زیادی به کره شمالی وارد می‌شود که به گفتگوهای شش جانبه بازگردد، به صورت جدی مذاکره کند و روند را به حال عادی برگرداند.
کاندولیزا رایس در دومین نشست تلویزیونی خود نیز گفت که چین باید به وظایف خود در چارچوب قطعنامه‌ای که علیه کره شمالی در شورای امنیت تصویب شده، عمل و کشتی‌های کره‌ای را بازرسی کند.
وزیر خارجه آمریکا در گفتگو با شبکه خبری فاکس نیوز گفت: آمریکا از این قطعنامه خیلی راضی است.
* شبکه فاکس نیوز که عمدتاً دیدگاه‌های قشر تندروی حاکم بر وزارت دفاع آمریکا را بازگو می‌کند، از رایس پرسید: قطعنامه شورای امنیت، صادرات و واردات سلاح و لوازم لوکس را ممنوع می‌کند، ولی از توسل به قدرت نظامی و ممنوعیت تجارت به نحوی که ژاپن می‌خواست، صحبت نمی‌کند، آیا شما واقعاً فکر می‌کنید که اگر رهبر کره شمالی نتواند مشروب خود را تهیه کند، از برنامه تسلیحات هسته‌ای دست می‌کشد؟!
** این رژیمی است که خیلی به لوازم لوکس برای مصرف خودش علاقه دارد، البته مردم آن کشور از گرسنگی می‌میرند. پس ما فکر می‌کنیم که توجه آنها را جلب کرده‌ایم.
البته تنها مسأله همین نکته نیست. چین که هیچ‌وقت با تحریم علیه نزدیک‌ترین کشور دوست خود موافقت نمی‌کرد، در کنار روسیه، آمریکا، ژاپن و تمامی جامعه بین‌الملل، سخت‌ترین تحریم‌ها را علیه کره شمالی تصویب کرد. این تلاش‌ها از گسترش سلاح‌های کشتار جمعی که کیم جونگ ایل خواهان آن است، جلوگیری می‌کند و پیام خیلی محکمی به کره شمالی می‌دهد که هم اکنون خیلی منزوی شده است.
البته این قطعنامه درها را هم برای بازگشت به گفتگوهای شش جانبه، باز می‌گذارد. اتحادی که در حال حاضر برای فرستادن پیام ما به کره شمالی وجود دارد، قابل توجه است. البته خیلی از جزئیات و بخصوص مسائل مرتبط با تحریم و منع حمل و نقل کالا باید حل شوند. ما از نگرانی جهت افزایش تنش‌ها در منطقه آگاه هستیم، ولی چین هم این قطعنامه را امضا کرده است و به آن رأی داده است.
این قطعنامه در چارچوب فصل هفتم منشور سازمان ملل است و من مطمئن هستم که چین به مسئولیت خود عمل می‌کند. شما باید بدانید که بزرگترین حامی کره شمالی یعنی چین و سایر همسایه‌های کره شمالی، کاملاً از تحریم‌‌هایی که علیه برنامه هسته‌ای کره شمالی تصویب شده، حمایت می‌کنند و این ضربه مهمی به پیونگ یانگ است.
* اما چین در حال حاضر قصد ندارد محموله‌های کره شمالی را بازرسی کند؟
** چین قطعنامه‌ای را امضا و در آن همکاری خود را برای متوقف کردن برنامه هسته‌ای کره شمالی اعلام کرده است. من کاملا مطمئن هستم که چین هیچ علاقه‌ای ندارد که شاهد گسترش مواد خطرناک از کره شمالی باشد.
این سخت‌ترین تحریمی است که تاکنون چین علیه کره شمالی امضا کرده و من فکر می‌کنم آنانی که می‌گفتند آمریکا باید این کار را به صورت دوجانبه انجام می‌داد، حال می‌بینند که چرا اتحاد همه کشورها اهمیت دارد.
البته جزئیات باید مشخص شود، ولی کره شمالی در حال حاضر با جبهه متحدی روبرو است که به آن کشور اجازه نمی‌دهد بدون تحمل هزینه، برنامه هسته‌ای را به پیش ببرد و این بسیار مهم است.
* آیا آمریکا حاضر است خارج از سازمان ملل اتحاد دیگری تشکیل دهد و کشتی‌های کره شمالی را بازرسی کند؟
** از این قطعنامه خیلی راضی هستیم و فکر می‌کنیم که باید اجرا شود، برای این که اجرا شود، قدری کار لازم دارد و من به همین دلیل به منطقه رفتم.
وی افزود: به نظر ما تدابیر دیگری باید در نظر گرفته شود تا رویه کره شمالی را تغییر دهیم، ولی ما به آنچه که اکنون داریم، یعنی قطعنامه‌ای با اجماع و 15 رأی مثبت که کره شمالی را با استفاده از فصل هفتم تحریم می‌کند، رضایت می‌دهیم. این قطعنامه که صلح و امنیت بین‌المللی را در خطر می‌بیند لازم‌الاجراست و از تمامی کشورهای عضو می‌خواهد که همکاری کنند. فعلاً از آنچه که بدست آمده، راضی هستیم.
* بوش در سخنرانی سال 2003 خود در جمع اعضای کنگره، به محور شرارت اشاره و بعد به عراقی حمله کرد که در واقع سلاح کشتار جمعی نداشت، ولی کره شمالی به برنامه هسته‌ای خود با سرعت تمام ادامه داد. آیا دولت بوش در قولی که آن روز به مردم داد، یعنی "آمریکا اجازه نمی‌دهد مخرب‌ترین سلاح‌ها در دست محور شرارت باشد" ناموفق نبوده است؟
** باید در مورد تاریخ دقیق بود. اول این که همه فکر می‌کردند عراق سلاح‌های کشتار جمعی دارد و مطلبی که روشن است، این که صدام دیگر نمی‌تواند دنبال سلاح‌های کشتار جمعی باشد و از آن علیه کشورهای همسایه استفاده کند. پس عراق دیگر یک خطر محسوب نمی‌شود.
در مورد دیگر کشورها، آمریکا به تنهایی نمی‌تواند آن‌ها را تحت فشار قرار دهد تا برنامه خود را رها کنند و به همین دلیل، در قالب گروه کشورها کار می‌کند.
کره شمالی دهها سال است به دنبال تسلیحات هسته‌ای است و فعالیت‌های آن به اواخر دهه 1960 برمی‌گردد. یکباره می‌بینید که اتحادی از کشورهای مختلف برای مقابله با توسعه برنامه تسلیحات هسته‌ای کره شمالی ایجاد می‌شود. پس این دولت بیش از هر زمان دیگری تلاش کرده تا اتحاد بین‌المللی برای مقابله با این مسائل را ایجاد کند.
* آیا محور شرارت از سال 2002 تاکنون خطرناکتر نشده است؟
** به هیچ‌وجه این طور نیست. چین و روسیه و تمامی جامعه بین‌الملل، دنبال مقابله با خطر هسته‌ای کره شمالی هستند. این کشور در سال 2000 آزمایش موشکی انجام داد و مذاکرات دوجانبه با آمریکا را رها کرد. پس موقعیت در سال 2002 و 2000 هم خوب نبود و آنها به برنامه هسته‌ای خود ادامه می‌دادند، ولی نهایتاً ما اتحاد لازم را به دست آوردیم تا به کره شمالی فشار لازم را برای تغییر مسیر، وارد کنیم.