میزگرد بزرگداشت یکصدمین سالگرد انقلاب مشروطه در دفتر سازمان دانشآموختگان ایران اسلامی (ادوار تحکیم وحدت) برگزار شد.
به گزارش ایسنا، در این میزگرد بابک احمدی که به عنوان اهمیت دستاوردهای انقلاب مشروطه سخنرانی میکرد، افزود: «رویدادهایی رخ میدهند اما در تاویلهای بعدی به قدرتی تغییر شکل میدهند و اینقدر متنوع فهمیده میشوند که به راحتی میشود حتی برخی از آنها را نادیده گرفت. میتوان برخی رویدادها را کلیدی و تاثیرگذار ارزیابی کرد و برخی را بی اهمیت و کوچک».
احمدی با اشاره به شرایط اجتماعی ایران در سالهای مشروطه ، خاطر نشان کرد: «انقلاب مشروطه اولین انقلاب مشروطه آسیا و یکی از عظیمترین مقاومتهای تاریخ کشور بود.»
این پژوهشگر ضمن تاکید بر ضرورت پرداختن به چرایی چنین رخدادی ، افزود: «انقلاب مشروطه را عمدتا به عنوان انقلابی سیاسی میخوانند و البته آن را انقلاب اجتماعی نیز میدانند. در انقلاب مشروطه به تدریج طبقهای در جامعه ایجاد شد که قدرت اقتصادی را به دست آورد. این انقلاب بود که راه را برای طبقه متوسط ایران گشود.»
وی افزود: «ملتی با همه شرایط عقبآفتادگی خود برای آزادی سیاسی جنگید و آن را در عدالتخانه، چند ماه پیش از صدور فرمان مشروطه، به صراحت در مجلس ملی تحقق داد و خواهان حکومت قانون شد. این ملت از طریق انطباق پایگاه روحانیت در ایران و اطلاعرسانی عدهای به وسیله روزنامه ها و شبنامهها آگاه شد. این تغییر عظیم در تاریخ ایران قابل تصور نبود.»
احمدی گفت: «باید دید چه اتفاقی افتاد که آزادی میان مردم آنچنان ریشه کرد تا جایی که شعارهای امروز ما تقریبا همان شعارهای آنها است.»
وی ادامه داد: انقلابها همراه خود تصوراتی میآفرینند که در نسلهای عبد وقتی محقق نشد انتقاد به سیاستهای انقلابی شکل میگیرد.»
احمدی ضمن اشاره به انقلاب فرانسه، گفت: «انقلاب مشروطه رویکرد ما را به جهان عوض کرد. برای اولین بار زنان ایران را وارد صحنه کرد و از حقوق آنها حرف زد. ملیتها را به صدا درآورد و در قانون اساسی هم آمد. ایران از خیلی جهات متحول شد ولی از خیلی جهات عقب مانده بود.»
احمدی ادامه داد: «ما از مشروطه به این سو فرهنگ متحول و پیشرویی داشتیم. اگر مشروطه نبود، شاعران بعدی را نداشتیم. زنی را نداشتیم که از تولدی دیگر شعر بگوید و شاملویی را نداشتیم که از زبان زحمتکشان جامعهاش زیباترین شعرهای زبان فارسی را بیافریند. این همه دانشگاه و دانشجو ونهضت ملی شدن نفت و همه عوارض فرهنگی آن را که ابتدا همراه آن بود نداشتیم گر چه قبول دارم سختیهایی را هم داشتیم.»
احمدی با بیان اینکه باید یک بار دیگر از ملتمان مشروطه خواه بسازیم، افزود: «ملت ما باید به حقوقش آگاه شود. شجاع کردن مردم حتی به بهای هزینههای سنگین، وظیفه اصلی هر روشنفکر در ایران است.»
حبیبالله پیمان نیز در سخنانی مشروطیت را پدیدهای کم نظیر در تاریخ دانست و گفت: «انگیزه همه ما از رجوع به تاریخ مشروطه این است که بدانیم چرا خواستههای تحقق پذیر مشروطه خواهان بعد از یک قرن بطور جدی تحقق پیدا نکرده است.»
وی که با عنوان چرایی شکلگیری مشروطه سخنرانی میکرد، با اشاره به رویههایی از تحولات تاریخ ایران گفت: «جامعه ایرا در دوره مشروطه از لحاظ اقتصادی دچار مشکلات زیادی بود و به لحاظ سیاسی قادر به برپایی امنیت نبود. از لحاظ اجتماعی نیز عدالتی را که کمابیش از آن انتظار میرفت نداشت.»
پیمان با اشاره به زمینههای آشنایی ایران با غرب در دوران قاجار ، افزود: «جامعه ایران جامعه بستهای بود و حوادث درون آن تحت تاثیر شدید تحولات جهانی بود. روشنفکران به این نتیجه رسیدند که نمیشود از آن ساختار سیاسی امنیت، وحدت و عدالت را به وجود آورد.»
وی ادامه داد: «تخلیه احساسات و شتابزدگی برای تحقق ایدهآلهای تمام عیار در زمان کوتاه و یک شبه در جامعه ما هست.»
وی خاطر نشان کرد: «به دلیل اینکه ما اندیشه را تعطیل کرده بودیم ناگاه با بحرانی که ناشی از رویارویی با مدرنیته بود و کشور در حال آشوب و آتش گرفتن بود و باید عجولانه کاری انجام میدادیم پدران ما چارهای نداشتند در نتیجه اندیشه نفی کامل داشتهها و میل به کسب تمام عیار پیافتههای غرب ظهور کرد بدون فرص داشتن برای تفکر در مورد آن.»
پیمان گفت: «پدران ما فرصت نداشتند بیندیشند. قبل از آن هم تمرین اندیشیدن نبود. اگر قرار است از مشروطه درس بگیریم این است که آن شتابزدگی ها نباید رخ دهد.»
وی خاطر نشان کرد: «وقتی ما به اسناد تاریخی رجوع میکنیم میبینیم که گروه روشنفکر وجود داشته است . یک عده بسیار معدود که نقش تاثیرگذار آنها در شکستن استبداد بسیار مهم بود. آنها درک واقعبینانهتر و هوشمندی بالاتری داشتند و توانستند نیروهای محرکه جامعه ایران و عوامل همبستگی آن را بشناسند.»