گروه سیاسی- امیر آذرافزا: در روزگار زعامت شیخ مهدی کروبی بر مجلس سوم بود که دکتر فاضل، وزیر بهداشت دولت اول هاشمی رفسنجانی بعد از کش و قوسهای فراوان کنار رفت تا اولین عزل یک وزیر در تاریخ جمهوری اسلامی رقم بخورد.
فاضل پس از آنکه توسط مجلس تحت سیطره گروه موسوم به«خط امام» استیضاح شد، به دلیل تفسیر حقوقی دکتر کاشانی هنوز مجوز در کابینه را داشت. اما عطای وزارت را به لقای آن بخشید و رفت. در جلسه هیات دولت، تلاش وزیر ارشاد وقت به ثمر نشست و هاشمی از فاضل خواست که کنار رود، چرا که«شرایطی هست که دیگر نمی توانیم ادامه دهیم.»
سهم خواهی احزاب و عزل مظاهری
شاید بتوان شگفت انگیزترین عزل وزرا در تاریخ جمهوری اسلامی را برکناری وزیر اقتصاد دولت محمدخاتمی دانست. «طهماسب مظاهری» که در دوران صدارت خود به گواه کارشناسان بسیاری که منتسب به هر دو جناح بودند، عملکرد مثبتی از خود به جای گذاشته بود، قربانی سهم خواهی حزب مشارکت از خاتمی شد و کنار رفت. در آن دوران شایع شده بود که مظاهری به نیروهای ناکارآمد دوم خردادی در وزارت اقتصاد روی خوش نشان نمیداد همین امر سبب شد که لابی پرنفوذ «چریک پیر» در وزارت اقتصاد- که مشخصا چند عضو مجاهدین انقلاب در آن شاغل بودند- کار خود را بکند، تا مظاهری برود و حسینی رئیس کنگره های حزب مشارکت بر سرکار آید این عزل و نصب چنان شگفت آور بود که پس لرزههای آن هنوز هم در اردوگاه دوم خرداد در جریان است.
و اما کاظمی...
نخستین عزل رئیس جمهور احمدی نژاد. رئیس جمهوری که از سنتهای رایج حکمرانی طی سالیان گذشته عدول میکند و در اولین گام به وعده خویش در باب بررسی عملکرد وزرا جامه عمل پوشانید و حکم عزل وزیر رفاه را امضا کرد.
کاظمی در ماههای ابتدایی صدارت خود، با مددی رئیس سازمان تامین اجتماعی وارد چالش شد. گویا مددی در برابر خواستههای وی که بر نصب افراد مورد نظر وزیر دلالت داشت، مقاومت کرد که در نهایت با«بی سابقه ترین» متن برکناری در تاریخ بعد از انقلاب، مددی توسط وزیر رفاه، (کاظمی) عزل شد. اما، رئیس جمهور که نظارهگر ماجرا بود به میدان آمد و رای بر بقای مددی بر کرسی سازمان تامین اجتماعی داد. در همان وقت، آگاهان بر این امر تاکید کردند که عمر صدارت کاظمی کوتاه خواهد بود.
انتهای ترمیم کابینه
گویا عزل کاظمی، راهی است که احمدی نژاد تازه پیمودن آن را آغاز کرده است. شنیدهها. حکایت از این دارد که رئیس جمهور عزم خود را جزم کرده تا برخی از معاونین و وزرایی را که ناکارآمد میداند، کنار بگذارد. وزیر بازرگانی، وزیر تعاون، وزیر صنایع، رئیس سازمان میراث، از جمله افرادی هستند که زمزمه عزل آنها در مجلس به گوش میرسد، سعید ابوطالب به ایسنا گفته است: «این تغییر تحولاتی که احمدینژاد اعمال میکند در راستای اهداف او بوده است و مجلس از آن استقبال میکند اما به وزارت خانههای ارشاد و بازرگانی نیز اشکالات عدیدهای وارد است. و در سازمان میراث فرهنگی نیز حتما باید تغییراتی صورت گیرد.»
خبرنگاران پارلمانی نیز از شایعه عزل رحیم مشائی، رئیس سازمان میراث فرهنگی و گردشگری سخن میرانند. گویا عملکرد وی و یکی از معاونتهای تابعه این سازمان بشدت از سوی کمیسیون فرهنگی مجلس زیر سئوال است و تاکنون پاسخ مشخصی نیز به این کمیسیون ارایه نشده است.
باید به انتظار نشست دید که اصولگرایی احمدینژاد، چه «خرق عادتهای» دیگری را موجب میشود. این اولین بار در تاریخ جمهوری اسلامی ایران است که رئیس جمهور بدون لحاظ کردن ملاحظات سیاسی وزرای ناکارآمد خود را عزل میکند.