روز 10 ژانویه تعدادی از اعضای گردان های القسام - شاخه نظامی حماس - در تدارک حمله ای موشکی به شهرک های اسرائیلی از داخل باغ های پرتقال در جنوب غزه بودند. نقشه این بود که 2 نفر از این افراد موشک ها را شلیک کنند و 2 نفر دیگر نیز منتظر بمانند و بعد از پرتاب موشک های اول آنها نیز موشک های خود را شلیک کنند. اما رزمندگان در حین اجرای عملیات مردی میانسال را شناسایی کردند که در فاصله ای نه چندان دور به طرز مشکوکی قدم می زد. وی در آن طرف حصار باغ با تلفن همراه صحبت می کرد و به شخصی در طرف دیگر خط اطلاع می داد که تعدادی از رزمندگان مقاومت در حال تدارک حمله موشکی به اسرائیل هستند.
هنگامی که دو نفر مبارز اول قصد پرتاب موشک خود داشتند ناگهان یک هواپیمای بدون سرنشین اسرائیل از مکانی نامعلوم سر برآورد و با شلیک چندین موشک این دو رزمنده را هدف قرار داد. بعد از اینکه این هواپیمای بدون سرنشین در آسمان ناپدید گشت دو رزمنده دیگر فهمیدند که آن مرد در حقیقت یکی از خبرچین های اسرائیل بود که مکان دقیق رزمندگان مقاومت را به مأمورین اطلاعاتی اسرائیل گزارش می کرد. آنها به سرعت این مرد را دستگیر کرده و وی را به سرویس امنیت داخلی در وزارت کشور فلسطین تحویل دادند. این فرد خبرچین بعد از چندین بازجویی اعتراف نمود که بعنوان خبرچین برای "شین بت " - سازمان اصلی امنیت داخلی اسرائیل، که در زبان عبری با نام شاباک شناخته می شود - کار میکرده است. وی همچنین اعتراف نمود که این 4 رزمنده را از زمانی که غزه را ترک کردند تحت نظر داشته است.
پیشنهاد ارائه مجوز عبور
یکی از مقامات سازمان امنیت داخلی فلسطین اعلام کرد که این فرد 37 ساله 15 سال پیش به استخدام شین بت درآمده بود. در آن زمان وی در کرانه باختری کار می کرده و در آن زمان برای رفت و آمد مداوم بین کرانه باختری و نوار غزه مجبور بود که با اخذ مجوز سفر از گذرگاهی مرزی در شمال غزه عبور کند.
بر اساس اعترافات این مرد وی زمانی که به گذرگاه رسید سربازی وی را به اتاق پشتی برد.
در آنجا یکی از مأمورین شین بت به وی پیشنهاد کرد که در ازای دریافت مجوز سفر به استخدام شین بت درآید و بطور مداوم تحرکات رزمندگان مقاومت را زیر نظر گرفته و به سازمان گزارش کند. این مرد که در این گزارش با نام اختصار (م. م.) معرفی شده همچنین گفت که مأمور شین بت برای متقاعد نمودن وی برای پذیرش این پیشنهاد تلاش زیادی صرف نکرد. به م. م. دستور داده شد که در زمان اقامت در کرانه باختری و بعد از بازگشت به غزه اقدام به جمع آوری اطلاعات کند.
سرنوشت مرگ
سرنوشت دیگر خبرچینها و جاسوسهای اسرائیلی که در مدت حمله سه هفتهای به غزه به این رژیم کمک می کردند به مانند م.م. نبود. بعضی از این خبرچین ها بلافاصله توسط رزمندگان شناسایی و از بین برده میشدند. این روند بالاخص در روزهای ابتدایی جنگ که طی آن دستگاههای امنیتی و پلیسی بعلت وحشیگری های اسرائیل موازی هم فعالیت می کردند، تشدید شده بود.
برخی از خبرچینها نیز در حین راهنمایی سربازان اسرائیلی به مخفیگاه های رزمندگان و مهمات توسط مردم عادی شناسایی می شدند.
گابی اشکنازی فرمانده ستاد کل فرماندهی و عملیات نیروهای دفاعی اسرائیل می گوید که " شناسایی یا کشته شدن این خبرچینها ما را نگران نمیکند. " در 8 ژانویه یک واحد از نیروهای ویژه ارتش اسرائیل به خانه تنی چند از رهبران نظامی حماس در محله زیتون واقع در جنوب غزه حمله کردند. آنچه مردم را متعجب کرد راهنمایی سربازان توسط دو جوان "فلسطینی " بود که برخی خانه های خاص را به آنها نشان می دادند. شاهدین این واقعه می گویند که این دو جوان لباس نظامیان اسرائیل را به تن داشتهاند. بعد از آنکه اسرائیلیها این خانه ها را با دینامیت منفجر کردند رزمنده گان مقاومت این دو مرد را دستگیر کردند. آنها اعتراف نمودند که خانه های رزمندگان فلسطینی را به سربازان اسرائیلی نشان می دادند. این افراد بعد از ضبط ویدئویی اعتراف هایشان، اعدام شدند. کاملا واضح است که ارتش اسرائیل تدابیر امنیتی لازم را برای حفاظت از خبرچین ها و جاسوسانش اتخاذ نکرده است. در روزهای پایانی جنگ رئیس شین بت، "یوال دیسکین "، طی نامه ای به گابی اشکنازی از روش اداره خبرچین ها توسط ارتش که به گفته وی باعث شناسایی و نابودی آنها توسط حماس شده بود، بشدت انتقاد کرد. با این حال جواب ارتش به نامه دیسکین نشان داد که تشکیلات امنیتی اسرائیل ارزش ناچیزی برای زندگی خبرچین هایش قائل است.
اشکنازی در نامه ای که در روزنامه اسرائیلی ماریو چاپ شد، چنین پاسخ داد: "اولویت و ارجحیت اول ما حفظ جان سربازانمان است نه زندگی خبرچین ها. ما خبرچین ها را استخدام می کنیم که از زندگی سربازانمان محافظت کنیم.
به همین دلیل، شناسایی یا کشته شدن این خبرچین ها ما را نگران نمی کند. دست آخر چیزی که رخ می دهد اینست که عربی، عرب دیگر را می کشد. "
در حالی که شین بت به شدت از ارتش انتقاد می کرد که چرا تمهیدات پیشگیرانه لازم برای حفظ امنیت خبرچین ها را اتخاذ نکرده، کاملا مشخص بود که رفتار ارتش اسرائیل حماس را قادر ساخته بود که تعداد زیادی از این خبرچین ها را شناسایی و نابود کند.
یک منبع امنیتی فلسطینی به پایگاه اینترنتی اسلامآنلاین گفت که بسیاری از این خبرچین ها زمانی بازداشت شدند که با تلفن در حال خبررسانی به مأموران شین بت در مورد مکان استقرار رزمنده گان مقاومت بودهاند همین منبع گفت که بسیاری از این افراد با رفتار مشکوکشان باعث گرفتاری خود شدند، برای مثال با قدم زدن در مکان های حساس و یا در کنار مرز بدون داشتن توجیهی مناسب. برخی دیگر از جاسوسها در حالی که مشغول سرکشی در مناطق روستایی مورد استفاده برای پرتاب موشک، بودند دستگیر شده اند. این خبرچینها فقط گزارش مستقیم از آنچه در منطقه رخ می داد به مأمورین اطلاعاتی اسرائیل می دادند.
تاکتیکهای شاباک برای جذب خبرچینها
به گفته یکی از مقامات بلند پایه حماس، وادار کردن به همکاری از طریق تهدید افشای روابط نامشروع فرد یکی از روش های جذب افراد است. یکی دیگر از منابع ارشد به اسلام آنلاین گفت که شین بت تاکتیک های گوناگونی برای جذب افراد بکار می برد. وی تاکید کرد " در بسیاری از موارد افراد زمانی جذب می شوند که سعی دارند برای رفتن به کرانه باختری و یا خارج بمنظور ادامه تحصیل یا درمان، مجوز سفر بگیرند. تهدید به افشای روابط نامشروع نیز یکی از این راهکارها است ".
این منبع اضافه کرد که هم اکنون شین بت از شیوه های جدید برای جذب کردن افراد استفاده می کند، مثلا به خبرچینهایی که قبلا جذب شده اند دستور می دهد تا در مورد جوانان فلسطینی که دچار سختی و مشکلات، بالاخص مشکلات مالی، هستند اطلاعات جمع نمایند. بعد مأمورین شین بت با این افراد تماس گرفته و به آنها پیشنهاد می کنند که در قبال دریافت پول به استخدام شین بت درآیند و در مورد مقاومت اطلاعات جمع آوری نمایند.
کارمزد این خبرچین های تازه استخدام شده درون پاکت های سیگار و در مکان های خلوت از پیش تعیین شده قرار می گیرد. بعضی اوقات مأمورین شین بت با جوانان خانواده ها و یا عشیرههایی که با حماس اختلاف دارند تماس می گیرند. در این زمان مأمور شین بت تلاش می نماید تا آن فرد را قانع سازد که تنها راه رهایی از حکومت حماس همکاری با اسرائیل است.
گستاخی مأموران شین بت به جایی رسیده که سعی می کنند مقامات عالی رتبه و نخبگانی را که با حماس میانه خوبی ندارند جذب کنند. برای مثال شهردار سابق خان یونس، دکتر فیاض ابوشمالا که بعد از بیرون راندن فتح از غزه در سال 2007 توسط حماس از کار خود برکنار شد. وی در مصاحبه با اسلام آنلاین گفت "خیلی تعجب کردم وقتی که یکی از مأمورین شین بت با من تماس گرفت و شروع به بدگویی از حماس بخاطر کنار گذاشتن من کرد. بعد از من خواست که با اسرائیل همکاری کنم. از این حرف ها بسیار عصبانش شدم و به مأمور شین پن داد زدم که دیگر با من تماس نگیرد. "
نقش خبرچینها در جنگ اخیر غزه
ارتش اسرائیل توانست به لطف این خبرچین ها و جاسوس ها جنگ را با تلفات کمی به پایان برساند.
نیاز به گفتن نیست که خبرچین ها نقش مهمی در جنگ اخیر اسرائیل بر علیه غزه ایفا کردند. این امر توسط "هرتزل هالوی " فرمانده گردان چتر باز ارتش اسرائیل، چنین مورد اشاره قرار گرفته که اگر اطلاعات خبرچین ها نبود احتمالا ارتش اسرائیل تلفات زیادی متحمل می شد.
وی در مصاحبه ای که با کانال دو تلوزیون اسرائیل در 14 فوریه انجام داد، اذعان نمود که ارتش اسرائیل توانست به لطف این خبرچین ها و جاسوس ها، جنگ را با تلفات نسبتا کمی به پایان برساند.
هرتزل معتقد است که در این جنگ ارتش اسرائیل برتری اطلاعاتی زیادی داشت بطوری که در طول جنگ هیچ حادثه پیش بینی نشده ای رخ نداد.
" خبرچین ها و جاسوس ها اطلاعات دقیقی از خانه ها و مکان هایی که تله های منفجره در آنها کار گذاشته شده بود در اختیار ما می گذاردند. "
همین کانال تلوزیونی به نقل از یکی از مقامات شین بت که نخواست نامش فاش شود اعلام نمود که بعد از عقب نشینی اسرائیل از نوار غزه در سال 2005 اهمیت جاسوس ها و خبرچین ها بسیار افزایش یافته است.
"آنها چشم ها و گوش های ما هستند. ما آنها را با مقدار کمی پول و یا بعلت نیازشان به خدمات پزشکی و مجوز سفر، تطمیع می کنیم. "