اواخر سال جاری میلادی در عراق شاهد دومین انتخابات سراسری پارلمانی خواهد بود و گروههای عمده سیاسی از هم اکنون در تکاپو برای این انتخابات هستند که در این میان، ائتلاف یکپارچه عراق، پیروز بلامنازع انتخابات 2005، زودتر از دیگران فعالیت خود را آغاز کرده است. ائتلاف یکپارچه عراق متشکل از احزاب عمده اسلامی شامل مجلس اعلا، حزب الدعوه، جریان صدر و حزب فضیلت اسلامی در انتخابات پارلمانی 2005 با احراز 128 کرسی از مجموع 275 کرسی، پیروز بزرگ انتخابات بود، اما جدایی جریان صدر و حزب فضیلت از این ائتلاف بعد از انتخابات، تعداد کرسیهای ائتلاف یکپارچه را به 83 کرسی کاهش داد.
بعد از تجربه مستقل هریک از گروههای سیاسی زیر مجموعه ائتلاف یکپارچه در انتخابات محلی شوراهای استانی، اکنون این گروهها با توجه به چالشهای داخلی وخارجی که هم وحدت و یکپارچگی ائتلاف عراق و هم وجود احزاب اسلامی را هدف قرار داده، انسجام داخلی در ائتلاف یکپارچه و خانه تکانی جامع در داخل آن را به منظور تکرار نشدن اشتباه های سیاسی گذشته، ضروری دانستهاند.
نخست وزیر عراق اخیراً بعد از نشست رهبران ائتلاف یکپارچه عراق، در اظهاراتی، برضرورت حفظ وحدت و انسجام داخلی در داخل ائتلاف و تقویت پایههای اجتماعی و سیاسی آن تاکید کرد.
»عباس البیاتی» عضو برجسته ائتلاف یکپارچه عراق نیز گفت که ائتلاف یکپارچه به منظور آماده شدن برای انتخابات آینده پارلمانی، در حال گفتوگو با جریان صدر و حزب فضیلت اسلامی به منظور متقاعدکردن آنها به بازگشت به ترکیب ائتلاف است.
البیاتی افزود که ترکیب سیاسی ائتلاف یکپارچه عراق در انتخابات آینده پارلمانی تنها به احزاب اسلامی محدود نخواهد شد و در صدد جذب احزاب لیبرال از جمله حزب کنگره ملی به رهبری «احمد چلبی» است.
رهبری ائتلاف یکپارچه عراق، نوری مالکی، نخستوزیر و رهبر حزب الدعوه اسلامی را مسئول مذاکره با گروههای دیگر به منظور جذب آنها در ائتلاف یکپارچه کرده است.
قرار است علاوه بر احزاب اسلامی و لیبرال، پایگاه اجتماعی و سیاسی ائتلاف یکپارچه عراق با جذب تشکیلات عشایری و نهادهای جامعه مدنی و حتی شوراهای بیداری (اهل سنت) تقویت شود تا شائبه فرقهگرایی را که برخی به این تشکل سیاسی نسبت میدهند، از آن دور کنند.
در مقابل، برخی گروهها وطیف سیاسی عربهای سنی از جمله جبهه توافق، از قدرت گرفتن مجدد ائتلاف یکپارچه عراق و بازگشت جریان صدر و حزب فضیلت به عنوان شریکان سابق سیاسی این ائتلاف، ابراز نگرانی کردهاند.
«سلیم عبدالله الجبوری» در اظهارتی که روی پایگاه خبری این جبهه قرار گرفته، گفته که امیدوار است جریان صدر و حزب فضیلت به درخواست ائتلاف یکپارچه برای بازگشت به صفوف این تشکیل سیاسی، پاسخ مثبت ندهند.
از طرفی، عضو فراکسیون جریان صدر در مجلس عراق گفت: این تشکل در انتخابات آینده پارلمانی که اواخر امسال در عراق برگزار میشود، به صورت گروه انتخاباتی مستقل شرکت میکنند.
«بهاء الاعرجی» افزود که مقتدا صدر، رهبر جریان صدر، در گردهمایی اخیر اعضای برجسته این جریان در «استانبول» ترکیه توصیه به حضور مستقل گروه صدر در انتخابات آینده پارلمانی کرده بود.
وی تجربه جریان صدر با ائتلاف یکپارچه را در جریان انتخابات پارلمانی گذشته، غیرمفید خواند و بازگشت مجدد به ائتلاف یکپارچه را بعید دانست.
با وجود اظهارات الاعرجی که اختلافهای شخصیاش با برخی از رهبران ائتلاف یکپارچه معروف است، تاکنون دیگر اعضای تشکل صدردر این خصوص واکنش نشان ندادهاند.
از سویی؛ نایب رئیس شاخه شورای عالی اسلامی عراق در بصره، پیشبینی کرد که فرایند تشکیل دوباره ائتلاف یکپارچه عراق با موفقیت انجام شود.
«علی کنعانی» اظهار داشت: با توجه به دیدارهای مکرر مسئولان و روسای گروهها و احزاب مختلف، امکان بازگشت دوباره گروههای سیاسی خارج شده از ائتلاف یکپارچه به این ائتلاف، بسیار زیاد است و علاوه بر آن، نتایج انتخابات اخیر نشان داد که مردم عراق از گروههای اسلامی حمایت میکنند.
وی افزود: در سایه حملات و اقدامات دشمنانه در صحنه داخلی از سوی برخی از باقیماندگان حزب منحل شده بعث و نیروهای منطقهای و فرامنطقهای، به گروههای اسلامی، دعوت سید عبدالعزیز حکیم، برای احیای دوباره ائتلاف یکپارچه عراق، به منظورحمایت از گروههای اسلامی و ائتلاف آنان است.
کنعانی تأکید کرد: برخی از گروههای داخلی سیاسی وابسته به جریانهای مختلف، بسیار تلاش کرده اند تا ائتلاف یکپارچه عراق را تضعیف کنند، در حالی که سید عبدالعزیز حکیم تلاش میکند با توجه به تهدیدهای موجود علیه جریانها و گروههای اسلامی، ائتلاف یکپارچه را دوباره به صحنه سیاسی عراق بازگرداند.
این عضو شورای عالی اسلامی عراق پیش بینی کرد که تلاشها برای احیـای دوباره ائتلاف یکپارچه با موفقیت به نتیجه برسد، به ویژه آن که حزب الدعوه به ریاست نوری مالکی، نخست وزیر عراق و دیگر طرفهای مرتبط با ائتلاف یکپارچه، آمادگی خود را دراین باره اعلام کردهاند.
وی با اشاره به چالشهای موجود در صحنه سیاسی عراق و به ویژه ائتلاف یکپارچه، از جمله ایجاد ناامنیها در برخی از نقاط عراق، گفت: این چالشها میتواند تاثیر بدی بر وضع امنیتی داخلی و سیاست خارجی عراق و روابط با جامعه جهانی بگذارد.
نایب رئیس شاخه شورای عالی اسلامی عراق در بصره، از همه جریانهای سیاسی عراقی مؤثر در صحنه سیاسی این کشور به ویژه ائتلاف یکپارچه خواست تا برنامه و راهکارهایی در ارتباط با ساختار داخلی خود ایجاد کنند، زیرا تبلیغات منفی میتواند موجب بیاعتمادی در طیفهای مختلف این ائتلاف شود.
کنعانی تاکید کرد که ائتلاف یکپارچه عراق فاقد برنامه کاری داخلی برای تصمیم گیری درباره مسائل مختلف و ایجاد طرحها و برنامههای بزرگ است و میتوان با ایجاد برنامه کاری، به اجرای طرحهای بزرگ مختلف پرداخت.
وی خاطرنشان کرد: عراق اکنون در حال سپریکردن یکی از دشوارترین مراحل در تاریخ سیاسی، امنیتی و اقتصادی خود است و با توجه به حجم چالشهایی که در پیش روی کشور است، وجود رهبری متحد برای توافق درباره یک برنامه کاری مشخص، بسیار ضروری و مهم به نظر میآید.
کنعانی درباره امکان تعدیل قانون اساسی و شیوه حکومتی عراق گفت: موافقتهایی با مسأله تعدیل قانون اساسی وجود دارد، ولی تشخیص مواردی که باید تعدیل شود، به کمیسیون قانون اساسی پارلمان و توافقهای سیاسی و در نهایت، رأی مردم عراق بستگی دارد.
این در حالی است که حزب فضیلت اسلامی، دیگر شریک سابق سیاسی ائتلاف یکپارچه، بازگشت این حزب را به صفوف ائتلاف بعید ندانسته است.
«حسن الشمری» از رهبران این حزب در مجلس عراق گفته بود که اگر ائتلاف یکپارچه به شرایط حزب فضیلت، مبنی بر مشارکت فعال حزب در تصمیمگیریها ترتیب اثر دهد، حزب فضیلت از بازگشت به صفوف ائتلاف، ابایی ندارد.
انتظار می رود با نزدیک شدن زمان انتخابات پارلمانی در عراق، دیدگاههای گروهها و احزاب سیاسی عراق در خصوص مشارکت در این انتخابات، شفافتر شود.