خاورمیانه جدید و اسلام‌گرایان

با اشاره به روى کار آمدن احزاب اسلامگرا در خاورمیانه باید گفت رییس جمهورى آمریکا نمى خواهد این واقعیت را بپذیرد که خاورمیانه جدیدى که در حال شکل گیرى است، به سمت اسلام گرایان پیش مى‌رود.
ممکن است نظر رییس جمهورى و وزیر خارجه آمریکا در مورد تولد خاورمیانه اى جدید کاملا درست باشد زیرا در حقیقت سیاست هاى آن ها در حمایت از اقدامات نزدیک ترین متحد منطقه اى خود یعنى اسراییل به شکل گیرى این طفل جدید کمک کرده است.
ولى مساله اینجا است که این کودک دقیقا به گونه اى نخواهد بود که آن ها انتظار آن را داشتند زیرا این کودک نه سکولار خواهد بود و نه روابط دوستانه اى با آمریکا خواهد داشت.
در سال 2005وقایع به گونه اى پیش مى رفت که به نظر مى رسید خاورمیانه ممکن است در نهایت به آزادى دست یابد زیرا در این زمان در لبنان شاهد انقلاب سرو بودیم و در مصر نیز براى نخستین بار طى سال گذشته انتخابات ریاست جمهورى با حضور چند نامزد برگزار شد.
در همین دوره در فلسطین و عراق نیز با وجود شرایط بسیار دشوار اشغالگرى انتخابات برگزار شد. بحرین و قطر نیز حرکت تدریجى خود را به سمت حکومت هاى پادشاهى مشروطه ادامه دادند و در عربستان سعودى نیز براى نخستین بار انتخابات شهردارى ها برگزار شد.
البته این تمام وقایع نبود زیرا حماس نیز با بسیج نامزدهاى خود موفق شد در انتخابات فلسطین پیروز و دولت جدید را تشکیل بدهد. حزب الله نیز در لبنان و گروه اخوان المسلمین در مصر به چنین موفقیت هایى در انتخابات دست یافتند، لذا با تمامى پیشرفت هاى رخ داده ناگهان واشنگتن و دیگر پایتخت هاى غربى احساس نگرانى کردند و واشنگتن جنگ سردى را علیه دموکرات هاى مسلمان آغاز کرد.
به این ترتیب تمامى فشارهاى سستى که آمریکا در سال 2005 به متحدان استبدادى خود در خاورمیانه وارد ساخته بود تا نسبت به ترویج دموکراسى اقدام کنند در سال 2006 از بین رفت.
هم اکنون جنگ سرد آمریکا علیه اسلامگرایان به یک جنگ واقعى علیه حماس در غزه و پس از آن حزب الله در لبنان تبدیل شده است.
هرچند عده اى ممکن است اعتراف کنند ربوده شدن سه سرباز اسراییلى توسط حماس و حزب الله عامل تحریک کننده اسراییل به آغاز جنگ بوده ولى نابود کردن بیش از اندازه لبنان که با هدف انتقام گرفتن صورت گرفته به صورت اخلاقى نمى تواند مورد تحمیل قرار گیرد و از نظر سیاسى نیز توجیه کننده نیست.
حادثه 30 ژوئیه باعث شد خشم اعراب، مسلمانان و جهان به اندازه بى سابقه اى افزایش یابد زیرا اسراییل در سال 1996 نیز در دوران نخست وزیرى «شیمون پرز» چنین قتل عامى را در قانا انجام داده بود و اعراب این مساله را تکرار مجدد سیاست هاى اسراییل مى دانند.
البته هنوز بسیار زود است که بتوان پیش بینى کرد ایهود اولمرت نخست وزیر اسراییل از حادثه دوم قانا و جنگ اخیر نجات خواهد یافت یا خیر ولى قطعا حزب الله همانگونه که تاکنون در برابر پنج نخست وزیر اسراییلى و سه رییس جمهورى آمریکایى مقاومت کرده این بار نیز پیروز خواهد شد.
حزب الله در بیش از چهار هفته جنگ خود علیه اسراییل که قدرتمندترین ارتش نظامى در منطقه بود خود را حفظ کرده و تحسین میلیون ها عرب و مسلمان جهان را برانگیخت زیرا مردم منطقه مقاومت حزب الله را با شکست سریع ارتش هاى سه کشور بزرگ عربى در جنگ شش روزه سال 1967 مقایسه مى‌کنند.
بر اساس نتایج اولیه به دست آمده از نظرسنجى هایى که توسط مرکز نظرسنجى «ابن خلدون» مصر از یک هزار و 700 مصرى انجام شده است 75 درصد مردم اقدامات حزب الله را مورد تایید قرار دادند و نصرالله نیز به محبوب ترین چهره عمومى در منطقه تبدیل شده است.
در فهرستى از 30 چهره عمومى منطقه اى، نصرالله با کسب 82 درصد آرا به محبوب ترین چهره در خاورمیانه تبدیل شده است. «محمود احمدى نژاد» رییس جمهورى ایران نیز با 73 درصد، «خالد مشعل» از حماس با 60درصد آرا «اسامه بن لادن» با 52درصد آرا و «محمد مهدى عاکف» از حزب اخوان المسلمین مصر با 45درصد در رتبه هاى بعدى قرار گرفته‌اند.
کاملا مشخص است که الگوى اصلى در منطقه یک الگوى اسلامى است زیرا تنها تعداد اندکى از چهره هاى عربى سکولار همچون «مروان البرغوثى» از فلسطین و «ایمن النور» که هر دو در زندان هاى اسراییل و مصر زندانى هستند باکسب 31درصد و 21درصد آرا جزو 10چهره پرطرفدار در منطقه هستند.
جالب است که هیچ یک از سران کشورهاى عربى در فهرست 10چهره محبوب منطقه عمدتا عربى قرار نگرفته اند و نتایج این نظرسنجى ممکن است حاکى از جهتى باشد که منطقه به سوى آن پیش مى رود زیرا مردم کشورهاى عربى براى حکومت هاى خود ارزش قایل نیستند و آن ها را حکومت هایى استبدادى، فاسد و بى عرضه تصور مى‌کنند.
در حال حاضر مى توان گفت اعراب نسبت به اسلام گرایى متعصبانه همچون بن لادن دچار تردید هستند و انتظار مى رود بیشتر اسلام گرایانى که داراى حمایت هاى گسترده و موقعیت داخلى خوبى هستند و خدمات خوبى به مردم خود ارایه کرده باشند به عنوان بازیگران جدیدى باشند که خاورمیانه جدید را خواهند ساخت.
در حقیقت آن ها هم اکنون این کار را از طریق حزب عدالت و توسعه در ترکیه، حزب هم نامى در مراکش، حزب اخوان المسلمین در مصر، حماس در فلسطین و حزب الله در لبنان انجام مى‌دهند.
این گروه ها، احزاب و جنبش ها با دمکراسى دشمنى ندارند، آن ها سیستم هاى انتخاباتى را پذیرفته اند و شاید از نظر واشنگتن بیش از حد سیاست هاى انتخاباتى را اجرا کرده اند ولى چه ما از این مساله خشنود باشیم چه نباشیم، اینها واقعیات هستند.
مابقى جهان غرب نیز باید واقعیات جدید را درک کند، حتى اگر رییس جمهورى آمریکا و وزیر امور خارجه آن همچنان فرزندان جدید سیاست هاى خود در منطقه را رد کنند.