دیپلماسى یا تیرخلاص؟

سمیه نصرتی
قطعنامه 1737شوراى امنیت مبنى بر تحریم ایران با واکنش دو طیف متفاوت از سیاسیون کشور روبه رو گردیده است.
همه کارشناسان و صاحبنظران سیاسى بر ناعادلانه بودن این قطعنامه اتفاق نظر دارند اما شکاف موجود پیرامون نحوه اقدام و برخوردى است که طى دو ماه آینده باید در قبال آژانس، شوراى امنیت و جامعه جهانى در پیش گرفته شود.
برخى کارشناسان خروج از NPT و قطع رابطه با آژانس را توصیه مى کننداما برخى دیگر معتقدند که باید با استفاده از زبان نرم به ادامه راه فکر کرد.
طرفداران دیپلماسى نرم معتقدند که هنوز زمان شلیک تیرخلاص فرا نرسیده است. استدلال این گروه بر این پایه است که در پیش گرفتن رویه پرخاش،اوضاع را پیچیده تر مى کند.
بالعکس طرفداران مقابله و تیرخلاص بر این باورند که زبان نرم ایران طى چند سال اخیر باعث جسارت وگستاخى غربى ها شده است.
صاحبنظران سیاسى در گفت وگوى اختصاصى با خبرنگار «جوان» به ارزیابى این مساله که بالاخره باید کدام رویه را در قبال غرب در پیش گرفت، پرداخته اند.
با شوراى حکام مذاکره کنیم
رمضانعلى صادق زاده، نماینده رشت درمجلس هفتم در مورد راهکار برون رفت از اجراى قطعنامه 1737شوراى امنیت علیه ایران گفت: انتظار مى رفت که پرونده ایران ازشوراى امنیت به شوراى حکام فرستاده شود اما متاسفانه با وارد کردن فشارهاى سیاسى به شوراى حکام مانع این مساله شده اند.
عضو فراکسیون خط امام (ره) با اشاره به اینکه ما در چارچوب معاهده NPT مشغول به فعالیت بودیم افزود: بالاخره مسوولان باید با تدبیر در سطح شوراى حکام مسایل را حل کنند و هرگز مذاکره را فراموش نکنند.
وى ادامه داد: مسوولان با دیپلماسى باید از اجراى قطعنامه شوراى امنیت علیه ایران جلوگیرى کنند.
نماینده رشت درمجلس هفتم تاکید کرد: شوراى امنیت را باید قانع کرد که روند اجراى ادامه پرونده هسته اى در کشور در چارچوب NPT درایران اشکال ندارد و ایران را باید به عنوان کشورى که کمبود انرژى دارد به رسمیت بشناسد و حق استفاده ازانرژى هسته اى را به ایران بدهد.
نماینده رشت در مجلس هفتم اظهار داشت: ایران از نظر انرژى ها فسیلى، خورشیدى و بادى داراى محدودیت است به همین دلیل نیازمند استفاده از انرژى هسته اى براى تامین سوخت مورد نیاز است.
صادق زاده افزود: همه کشورها براساس معاهده NPT این حق را دارند که انرژى هسته اى و نیازهاى انرژى غیرنظامى شان را تامین کنند.
عضو فراکسیون خط امام (ره) ادامه داد: این حق براى ایران محفوظ است و انتظار داریم در تعاملى که بین ایران و شوراى حکام وجود دارد اعتمادسازى لازم به وجود آید ومجدداً پرونده از شوراى امنیت به شوراى حکام برود.
صادق زاده تصریح کرد: مذاکرات باید با شوراى حکام ادامه پیدا کند و شوراى حکام باید این اعتمادسازى را به وجود آورد که فعالیت هاى ایران در چارچوب NPT وبه منظور استفاده صلح آمیز از انرژى هسته اى است.
نماینده رشت در مجلس هفتم بر حق مسلم ایران دراستفاده صلح آمیز از انرژى هسته اى تاکید کرد و گفت: شوراى حکام باید حقوق ایران را به رسمیت بشناسد و اگر ایران در چارچوب NPT وظایفى دارد آن وظایف را باید به درستى انجام دهد.
از NPT خارج شویم
اما حسینعلى شهریارى،نماینده زاهدان درمجلس هفتم در مورد قطعنامه پیشنهادى شوراى امنیت گفت: باتوجه به تصمیمى که شوراى امنیت سازمان ملل در خصوص مسایل هسته اى جمهورى اسلامى ایران اتخاذ کرده است، دولت ایران نیز باید اقدامات مشابهى را در پیش گیرد.
عضو فراکسیون اکثریت مجلس هفتم تاکیدکرد: دولت باید یک مقابله به مثل باشوراى امنیت سازمان ملل انجام دهد.
نماینده زاهدان در مجلس هفتم بااشاره به اینکه قطعنامه به معناى تمام ظلم گسترى در جهان بود،اظهار داشت: متاسفانه مسوولان و دولتمردان ایرانى تساهل و تسامح زیادى با آژانس بین المللى انرژى اتمى وشوراى حکام داشته اند.
وى ادامه داد: متاسفانه بیشترین دشمنى را با کشور ایران کشورهایى انجام مى دهند که در چند سال اخیر بیشترین تبادل تجارى کشورمان با آنها بوده است.
شهریارى تصریح کرد: فرانسه، آلمان و انگلیس که تمام بازار اتومبیل ایران را به قبضه درآورده اند این سه کشور مقتدر اروپایى که با ایران موضع خصمانه دارند، براى مقابله به مثل با آنها باید چاره اى اندیشیده شود تا منافع ملى کشور صدمه نبیند.
نماینده زاهدان در مجلس هفتم با اشاره به بیانات مقام معظم رهبرى گفت: ایشان بارها تاکید داشتند که مواضع ایران در روابط با کشورهاى دیگر باید از سه اصل عزت، مصلحت و حکمت باشد یعنى به سمتى نرویم که تنها مصلحت اندیشى کنیم و عزت و حکمت را نادیده بگیریم.
شهریارى افزود: تعدادى از نمایندگان براین باورند که از NPT خارج شویم و بازرسان آژانس رااز کشور خارج کنیم و به فعالیت هاى هسته اى خود ادامه دهیم.
نماینده زاهدان در مجلس هفتم گفت: اگر ایران کوتاه بیاید و از NPT خارج نشود، 2 ماه دیگر شوراى امنیت سازمان ملل وآژانس انرژى اتمى مواضع خود را شدیدتر خواهد کرد و ماباید از موضع انفعالى برخوردکنیم.
وى ادامه داد: تصمیم انتهایى که ایران باید اتخاذ کند را از همین امروز بگیریم و تکلیف خود وملل دیگر ومردم راروشن کنیم.
شهریارى معتقد است که منافع ملى ما گره به انرژى هسته اى خورده و از دست دادن انرژى هسته اى به معناى از بین رفتن منافع ملى ماست.
به گفته نماینده زاهدان در مجلس هفتم خروج از NPT بر تعلیق انرژى هسته اى ترجیح دارد چون تعلیق انرژى هسته اى به معناى مسکوت ماندن منافع ملى است.
وى با بیان اینکه بعد از خروج از NPT مى توان به فعالیت هاى هسته اى ادامه داد تاکید کرد: یقیناً دانشمندان ما مى توانند سانتریفوژهاى مدل بالاتر که هنوز در کشور ساخته نشده است را بسازند و ما نیازى به کشورهاى بیگانه نداریم.
عضو فراکسیون اکثریت مجلس افزود: امروز درهاى بازارهاى آزاد حتى با وجود تحریم کشور به روى ایران باز است و ایرانیان نباید فکر کنند که دیگر نمى توانند با جهان خارج ارتباط برقرار کنند.
صدور قطعنامه مخالف منافع ملى کشور است
عابد فتاحى، نماینده ارومیه نیز درمورد قطعنامه شوراى امنیت معتقد است که این قطعنامه مخالف منافع ملى کشور است.
نماینده ارومیه در مجلس هفتم با ابراز تاسف از صدور قطعنامه ضد ایرانى علیه کشور افزود: مسوولان باید به صورت جدى وکارشناسى آن را بحث وپیگیرى کنند تا این قطعنامه اجرایى نشود.
فتاحى ادامه داد: افرادى که مى خواهند این قطعنامه را بى اهمیت جلوه دهند، برخورد نامناسبى دارند و باید بدانند مبارزه با منافع ملى مى کنند.
فتاحى اظهار داشت: ما هم اکنون در نقطه صعب العبورى قرار داریم. اگر نرمش نشان دهیم به یک صورت ضرر و زیان هایى بر ما وارد مى شود و اگر تندخویى در مساله هسته اى نشان دهیم به صورت دیگر ضررهاى چند برابرى متوجه کشور مى شود.
وى ادامه داد: بهتر است مساله انرژى هسته اى را قانونى کنیم مردم دوست دارند موضوع به صورت غیرخصمانه حل شود و مسئولان باید طورى برخورد کنند که انرژى صلح آمیز مبتنى بر پیشرفت هاى روز را داشته باشیم و به دنبال مسایل هسته اى غیرصلح آمیز نیستیم.
عضو فراکسیون خط امام (ره) افزود: مجلس باید بیش از پیش در مساله هسته اى ورود پیدا کند و یک کمیته پیگیرى مساله انرژى اتمى را شکل دهد. رفراندوم در مساله هسته اى سخت است اما در میان مردم مى تواند برگزار شود.
نماینده ارومیه در مجلس هفتم تاکید کرد: دراین شرایط صحبت کردن سخت است و ما نمى توانیم زمانى که یک قطعنامه در میان است بحث مذاکره را پیش بکشیم.
فتاحى افزود: اگر قطعنامه وجود نداشت، ما مى توانستیم مذاکره کنیم. ایران کشورى نیست که علیه اش قطعنامه صادر کنند. به هر حال مسئولان نباید فکر کنند که تنها آنها هزینه پرداخت مى کنند.
دولتمردان باید دیپلماسى مذاکره را در پیش گیرند
على باغبانیان، نماینده نطنز در مجلس هفتم نیز با ابراز تاسف از اینکه قطعنامه شوراى امنیت علیه ایران صادر شده است، گفت: بسیارى از علل صدور قطعنامه به زمان پیش و عملکرد دولتمردان ایران در این زمینه برمى گردد.
عضو فراکسیون وفاق وکارآمدى مجلس هفتم در این زمینه افزود: مسئولان و دولتمردان باید با استفاده از دیپلماسى مذاکره مشکلات کشور و مساله انرژى هسته اى را حل کنند.
نماینده نطنز در مجلس هفتم گفت: دولت مى توانست از NGO ها و کارشناسان در داخل و خارج ازکشور و توانمندى هاى دیپلماتیک استفاده کند تا قطعنامه علیه کشورمان صادر نشود.
هم اکنون دولت باید تمام راهکار و از تمام پتانسیل ها براى اجرایى نشدن قطعنامه استفاده کند.
باغبانیان با اشاره به نگرانى هاى دولت ومردم کشورهاى خارجى در مورد مسایل هسته اى ایران گفت: این نگرانى ها در کشورهاى امریکاى لاتین، اروپا و کشورهاى غیرمتعهد دیده مى شود.
نماینده نطنز بر خویشتندارى نمایندگان ومسوولان و دولتمردان تاکید کرد وگفت: عکس العمل حاد و تندى نباید از سوى مسئولان و دولتمردان نشان داده شود و با دیپلماسى فعال باید نسبت به حقانیت مساله هسته اى پافشارى کنیم و ایران باید درخواست کند که پرونده به آژانس بین المللى برود و در آنجا پرونده روال طبیعى خود را طى کند تا با درایت و خویشتندارى و با استفاده از ظرفیت بالاى دیپلماتیک در قرن حاضر بتوان وضعیت پرونده هسته اى را به حالت عادى برگرداند.
وى تصریح کرد: باید بر مبناى یک سرى از واقعیت هاى تاریخى گام برداریم و ماجراجویى ها نباید به وخامت وضعیت هسته اى دامن زند.