به نظر میرسد با نزدیک شدن به زمان برگزاری نشست گروه هشت در سنپترزبورگ در تاریخ هشتم تیر سال جاری، تحرک فزایندهای نزد محافل دیپلماتیک بینالمللی در حال شکلگیری است.
رهبران اتحادیه اروپا ایران را ترغیب کردند که به پیشنهاد هستهای 1+5 واکنشی فوری و مثبت نشان دهد.
رهبران 25 کشور عضو اتحادیه اروپا در بیانیه پایان نشستی در بروکسل تعهدشان را به راهحلی دیپلماتیک که نگرانیها بر سر برنامه هستهای ایران را مورد توجه قرار میدهد و در عین حال بر حق ایران برای استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای تاکید میکند، تکرار کردند. در این بیانیه آمده است، و شرایط را برای آغاز مذاکرات فراهم کند و ایران باید مسیر مثبتی را که ارایه شده است، بپذیرد.در همین حال، کاندولیزا رایس با مثبت خواندن پاسخهای مقدماتی ایران به مجموعه پیشنهادی 1+5 درباره برنامه هستهای تهران، پاسخ رسمی تهران به این مجموعه را خواستار شد. به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران، کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه آمریکا در کنفرانس مطبوعاتی مشترک با ماسیمو دالما، همتای ایتالیاییاش در واشنگتن اظهار کرد: مطمئنا بیانات مثبتی را از ایرانیها شنیدهایم. پیشنهاد بسیار مثبتی برای ایران روی میز است و قطعا امیدوارم که ایران مسیر همکاری را انتخاب کند. از سوی دیگر، سم بودمن، وزیر انرژی آمریکا اظهارات رییسجمهور ایران در خصوص مجموعه پیشنهادی به ایران را دلگرم کننده خواند.
وزیر انرژی آمریکا روز جمعه درباره اظهارات محمود احمدینژاد، رییسجمهور ایران که مجموعه پیشنهادی غرب را گامی رو به جلو خوانده بود، گفت: این اظهارات را دلگرم کننده میبینم. وی گفت: انتظار پاسخی به موقع از سوی ایرانیها درباره دیدگاههایشان را دارم و امیدوارم که آماده همکاری باشند. در همین حال سرگی لاوروف نیز اعلام کرد که پیشنهاد روسیه به ایران در رابطه با ایجاد موسسه سهامی مشترک غنیسازی اورانیوم بخشی از مجموعه پیشنهادی گروه شش به ایران است و افزود که تهران همچنان به بررسی مجموعه 1+5 ادامه میدهد. به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در آلماتی اظهار کرد: این پیشنهاد همچنان بر روی میز مذاکرات است. وی گفت که روسیه به اعلام تاریخ آغاز مذاکرات از سوی ایران در آیندهای نزدیک امیدوار است. لاوروف در پاسخ به سوال خبرنگاران گفت: ایران پیشنهادات گروه شش در رابطه با آغاز مذاکرات را مثبت تلقی نموده و آماده انجام چنین مذاکراتی است. از سوی دیگر، معاون نخستوزیر و وزیر امور خارجه ایتالیا که هماکنون برای یک دیدار رسمی در آمریکا به سر میبرد، در رابطه با مذاکرات ایران با کشورهای 1+5 ابراز امیدواری کرد. به گزارش خبرنگار ایسنا از رم، ماسیمو دالما، وزیر امور خارجه ایتالیا در واشنگتن در پاسخ به سوال شبکه یک تلویزیون دولتی ایتالیا رای اونو مبنی بر این که آیا ایتالیا در صورت ادامه برنامه هستهای ایران و درخواست احتمالی مبنی بر تحریم علیه تهران، از آن جانبداری خواهد کرد، گفت: من فکر میکنم که در این مورد همکاری بین آمریکا و اروپا برای یک راهحل دیپلماتیک و سیاسی برای این بحران میتواند ثمره خوبی داشته باشد و ما در این رابطه بیشترین تلاش را انجام خواهیم داد. از سوی دیگر خبر میرسد، با وجود همکاریهای فعالانه و مستمر کشورمان با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ژاپن از ایران خواست در خصوص مساله هستهایاش مسئولانه اقدام کند و آنچه آن را نگرانی از این برنامه خواند، رفع کند. به گزارش ایسنا، شینزو آبه، سخنگوی دولت ژاپن و رییس کابینه این کشور گفت: ما از ایران میخواهیم نگرانیهای مطرح شده از سوی جامعه بینالمللی را رفع و مسئولانه اقدام کند. ژاپن متحد نزدیک آمریکاست، اما یکی از سرمایهگذاران مهم در بخش انرژی و از کشورهای وابسته به نفت ایران به حساب میآید. همچنین وزیر امور خارجه فرانسه امروز برای انجام سفری دو روزه به دوحه وارد میشود تا با مقامات قطری درباره مساله هستهای ایران و برخی مسایل دیگر گفتوگو کند. به گزارش ایسنا، فیلیپ دوست بلازی در این سفر با امیر قطر، نخستوزیر، معاون اول نخستوزیر و وزیر امور خارجه این کشور دیدار خواهد داشت. یک دیپلمات فرانسوی اعلام کرد که بلازی در این دیدارها بر روی موضوع ثبات منطقهای در خلیج فارس با توجه به مساله هستهای ایران و اوضاع امنیتی در عراق متمرکز خواهد شد. در همین حال، هوشیار زیباری، وزیر امور خارجه عراق در سخنرانی در برابر شورای روابط خارجی آمریکا مستقر در نیویورک اظهار کرد که گزارشها مبنی بر آن که وی به تلاش ایران برای تولید سلاح کمک میکند، اشتباه نقل قول شده است. زیباری افزود که عراق به حق ایران برای استفاده از انرژی هستهای برای اهداف صلحآمیز و مطابق با استانداردهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی احترام میگذارد. از سوی دیگر، مدیر اداره مطبوعات و دیپلماسی در خاورمیانه در بخش خاور نزدیک وزارت امور خارجه آمریکا گفت که توسل واشنگتن به گزینه نظامی علیه ایران در آینده نزدیک بعید است. از سوی دیگر یک روزنامه آمریکایی نیز نوشت، وزیر امور خارجه آمریکا اصلاحیه مورد حمایت یک سناتور جمهوریخواه برای یکی از قوانین این کشور را به شکست کشاند؛ این قانون آمریکا را به اتخاذ موضعی سختتر در قبال ایران وادار میکند. در همین حال، معاون وزیر امور خارجه کشورمان عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه کشورمان و نماینده ویژه رییسجمهور در نشست سیکا (کنفرانس تعامل و معیارهای اعتماد سازی در آسیا) در آلماتی هشدار داد: محدودیتهای سوگیرانه در استفاده از انرژی هستهای برای اهداف صلحآمیز میتواند اعتماد به ان.پی.تی را به طور جدی تحتالشعاع قرار دهد. وی گفت: ایران قصد دارد از حق خود برای توسعه صلحآمیز هستهای به عنوان بخشی از معاهده ان.پی.تی منع اشاعه تسلیحات هستهای استفاده کند. همچنین گزارشها حاکی است، موضوع هستهای ایران یکی از موضوعات دیدار وزیران امور خارجه آمریکا و ترکیه در ماه ژوییه در واشنگتن خواهد بود.
همچنین دیپلماتها و تحلیلگران اعلام کردند: به نظر میرسد غرب و ایران با وجود بیانیههایی که متناقض به نظر میرسد، درباره موضوع هستهای به یکدیگر نزدیک شدهاند.به گزارش مهر به نقل از روزنامه نیویورک تایمز، کریستوفر روندل یکی از تحلیلگران مطالعات ایران در دانشگاه انگلیسی دورهام اعلام کرد: من بسیار به آینده مذاکرات هستهای ایران خوشبین هستم چون مقامهای این کشور و به ویژه احمدینژاد رییسجمهوری ایران تا حدی تغییر موضع دادهاند. یک دیپلمات نزدیک به آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز اعلام کرد: رییس جمهور ایران اخیرا اظهارات بسیار مناسبی در مورد برنامه هستهای داشتهاند. این دیپلمات افزود: در ایران این پیشنهاد به هیچ وجه رد نشده و هم اکنون هنوز در حال بررسی است. وی تاکید کرد: من فکر نمیکنم ایرانیها در نظر داشته باشند، موضعی متفاوت اتخاذ کنند. این فقط به نظر میرسد که گاهی تناقضاتی در روند بررسی پرونده هستهای ایران وجود دارد. این دیپلمات اروپایی گفت: در نهایت، ایران درخواست خواهد کرد گفتوگوهای بیقید و شرطی صورت بگیرد و برای مثال شرط گذاشتن در مورد تعلیق غنیسازی را نخواهد پذیرفت.
همچنین معاون وزیر امور خارجه ایران در امور حقوق بینالملل روز گذشته در جمع خبرنگاران در قزاقستان اعلام کرد که نیروگاه اتمی بوشهر در سال 2007 راهاندازی خواهد شد. به گزارش مهر به نقل از اینترفاکس، عباس عراقچی که برای حضور در دومین اجلاس کنفرانس تعامل و تدابیر اعتمادسازی در آسیا به قزاقستان سفر کرده است، همچنین اظهار داشت که احداث این نیروگاه طبق برنامه در جریان است و اگر مشکلاتی به وجود نیاید، سوخت این نیروگاه در سال 2007 تحویل داده خواهد شد. معاون وزیر امور خارجه ایران ابراز اطمینان کرد که دولت روسیه به علت فشارهای سیاسی که هم اکنون وجود دارد از وظایف بینالمللی خود عدول نکند. آمریکا بارها مخالفت خود را با مشارکت روسیه در احداث نیروگاه هستهای بوشهر اعلام کرده است، اما روسیه با رد این مخالفتها، بر ادامه همکاری هستهای خود با ایران تاکیده کرده است.
توکیو بار دیگر تحت فشار آمریکا برای تحریم ایران قرار گرفت، فشاری که ماههاست بر روی این متحد آسیایی آمریکا وجود دارد و توکیو را گرفتار انتخابی دشوار میان ایران، یکی از منابع انرژی خود و آمریکا متحد قدرتمند غربی ساخته است. به گزارش خبرگزاری کیودوی ژاپن، تیموتی آدافر معاون بینالملل خزانهداری آمریکا که به توکیو، پایتخت ژاپن سفر کرده بود، روز جمعه در جمع خبرنگاران گفت که آمریکا همچنان به جلب همکاری متحدان واقعا مهم خود مانند ژاپن در این مسالهای که جامعه جهانی را تحت تاثیر قرار میدهد، ادامه خواهد داد. وی که در مورد اعمال تحریمهای مالی واشنگتن بر ایران در صورت شکست مذاکرات هستهای سخن میگفت افزود: به اعتقاد وی اجماعی کاملا قوی بر سر این موضوع وجود دارد. درخواست معاون خزانهداری آمریکا در حالی مطرح شده که وزیر دارایی ژاپن اخیرا به جان اسنو وزیر خزانهداری آمریکا گفته که دو کشور باید بیشتر این طرح را بررسی کنند و در عین حال با کشورهای اروپایی مذاکره داشته باشند. این موضع محتاطانه مقام ژاپنی در مورد ایران نشانگر وضعیت دشوار ژاپن در قبال مساله هستهای ایران است زیرا این کشور جنوب موضع محتاطانه مقام ژاپنی در مورد ایران نشانگر وضعیت دشوار ژاپن در قبال مساله هستهای ایران است ... تیموتی آدافر از اظهار نظر در مورد اینکه این طرح شامل چه مسایلی میشود و واشنگتن با چه کشورهایی در این مورد گفتوگو کرده است، خودداری و تنها به بیان این مطلب اکتفا کرد که این مساله روندی فعال و جهانی دارد و بخشهای مختلف دولت آمریکا فعالانه در آن مشارکت دارند. ژاپن مدتی است که تحت فشارهای شدید آمریکا برای پیوستن به ائتلاف جهانی این کشور علیه ایران قرار دارد و برخی عدم توسعه میدان نفتی آزادگان را در ایران ناشی از همین فشارها بر توکیو میدانند در حالی که حتی ژاپن به طور مستقیم در روند مذاکرات با ایران هم شرکت ندارد.