پس از بالا گرفتن دامنه اختلافات بر سر عراق در دولت آمریکا و همچنین اختلافات داخلی میان دولت عراق با برخی از احزاب همراه دولت، تلاشها برای بازگرداندن اوضاع به سطح قابل قبول در میان سیاستمداران و نظامیان آمریکایی از یک طرف و سیاستمداران عراقی از جانب دیگر روند جدیدی را آغاز کرده است که در صدر آن باید به سفر وزیر دفاع جدید آمریکا به این کشور و دیدار با مقامات عالیرتبه سیاسی و نظامی عراق و همچنین دیدار با سربازان آمریکایی حاضر در این کشور اشاره کرد.
رابرت گیتس که پس از پیروزی دموکراتها در انتخابات کنگره آمریکا به جای دونالد رامسفلد سکان هدایت پنتاگون را بر عهده گرفت،در اولین سفر خارجی خود راهی سرزمین سوخته عراق شد تا بلکه بتواند با تدابیری چند به کمک سربازان آمریکایی حاضر در عراق بشتابد و از شکست کامل استراتژی نظامی وزیر دفاع قبلی آمریکا و همچنین جورج بوش جلوگیری نماید.
گیتس در حالی روزهای پنجشنبه و جمعه را در عراق گذراند که به باور بسیاری او نتوانست در اولین سفرش چهرهای تاثیرگذار از خود ارائه کند. وی که نمیخواست به بسیاری از سوالات خبرنگاران حاضر در کنفرانس خبری خود با مالکی جواب دهد،در مورد نتیجه مذاکراتش با نخستوزیر عراق گفت: بیشتر بحث ما حول رویکرد کلی آمریکا از جمله امکان افزایش کمکهای مضاعف به دولت عراق بود. در حالی که حاضران در این کنفرانس خبری انتظار داشتند گیتس به موضوع افزایش شمار نظامیان آمریکایی در عراق اشاره کند، وی آب سردی بر آنها ریخت و گفت: در خلال مذاکراتش موضوع افزایش شمار سربازان آمریکایی در عراق مورد بررسی و تحلیل قرار نگرفت. به گفته وزیر دفاع آمریکا ، موضوعاتی نظیر چگونگی رهبری عراقیها بر کشورشان و نیز ایفای نقش بهتر آمریکا به عنوان حامی عراق در امر ایجاد نظم و ثبات، محور مذاکرات وی با مقامات عراقی را تشکیل میداده است.
دیدار با طالبانی
گیتس همچنین در محل سفارتخانه آمریکا در بغداد با جلال طالبانی رئیسجمهور عراق دیدار و گفتوگو کرد: در این دیدار طالبانی به طرح نظرات خود درباره امنیت بغداد و راههایی که میتواند این امنیت را تضمین کند، پرداخت. در این دیدار که زلمای خلیلزاد سفیر آمریکا نیز حضور داشت، گیتس با استقبال از طرحهای ارائه شده توسط رئیسجمهور عراق وعده داد که آنها را مورد ارزیابی و بررسی قرار دهد.
به همراه طالبانی تنی چند از مقامات بلندپایه عراقی نیز حضور داشتند؛ افرادی چون عادل عبدالمهدی و طارق الهاشمی به عنوان معاونان رئیسجمهور، برهم صالح معاون نخستوزیر، موفق الربیعی مشاور امنیت ملی عراق، حاجم الحسنی رئیس مجمع ملی سابق و مسعود بارزانی رئیس ناحیه کردستان عراق، رئیسجمهور کشورشان را در این دیدار همراهی میکردند.
در خلیج فارس میمانیم
وزیر دفاع آمریکا که چند روز پیش طرحی مبنی بر افزایش قدرت ناوگان پنجم این کشور در خلیج فارس برای مقابله با ایران داده بود، هنگام حضور در بغداد و در جمع خبرنگاران گفت برای مدتی طولانی در خلیج فارس میمانیم. گیتس که ایران و سوریه را در پشت پرده تحولات عراق میبیند و معتقد است این دو کشور باعث افزایش ناامنیها در عراق هستند، به خبرنگاران گفت:به مقامات عراقی اطمینان خاطر دادهایم که ایالات متحده آمریکا در عزم خود برای حمایت از عراق و تداوم حضورش در خلیج فارس راسخ است.
وی در خلال دیدارش با سربازان آمریکایی حاضر در عراق مدعی شد، امروز به این امر نیاز داریم که به همسایگان عراق بفهمانیم که قرار است برای مدت طولانی در خلیج فارس بمانیم. وزیر دفاع آمریکا در مورد نحوه اجرای این ایده گفت این حضور میتواند از طریق حفظ تجهیزات لجستیک آمریکا و حمایت از سربازان در عراق صورت پذیرد.
گیتس که قصد دارد به هر نحو ممکن از ادامه نقشآفرینی بیشتر سربازان آمریکایی در عراق و وارد آمدن تلفات بیشتر بر آنها جلوگیری کند و این مهم را به دوش سربازان بیتجربه عراقی گذارد، پس از دیدار با عبدالقدیر العبیدی وزیر دفاع عراق گفت: پیام محکم و قویای که من امروز دریافت کردم، این بود که دولت عراق برای ایفای نقش پیشرو در پرداختن به یکسری چالشهای پیش روی این کشور و از همه مهمتر رفع معضلات امنیتی بغداد، ابراز علاقهمندی کرد.
انگیزههای سیاسی دارد
نوری المالکی که دولتش در طول دوره حاکمیتش بر عراق هنوز آنگونه که باید و شاید نتوانسته به انتظارات پاسخ گفته و بهخصوص در حوزه امنیتی به مقابله با شورشیان مسلح بپردازد و آنها را سرکوب نماید، در جدیدترین اظهارنظر خود در مورد تداوم خشونتها در عراق گفت، این خشونتها انگیزه سیاسی دارد و منبع آن نیز هواداران صدام هستند.
نخستوزیر عراق هنگام دیدار با وزیر دفاع آمریکا با بر زبان راندن این سخنان تاکید کرد عدهای در تلاشی بیهوده و نافرجام برای بازگرداندن تاریخ به عقب، دست به بیثباتی امنیتی در کشور زده و به آن تکیه کردهاند. وی در این دیدار همچنین مخالفت خود را با موضع دولت آمریکا در قبال جریان مقتدا صدر ابراز داشت.مالکی که امیدوار است با ارائه طرح جدیدی با همکاری آمریکاییها امنیت را به کشورش، بهخصوص پایتخت برگرداند از تدوین نهایی این طرح که در آیندهای نزدیک اجرایی خواهد شد، خبر داد. نخستوزیر عراق در حالی این سخنان را بر زبان میراند که در دیدار با وزیر دفاع آمریکا نتوانست وی را به پذیرفتن اصل افزایش نیروهای آمریکایی قانع کند.
بازگشت جریان صدر
پس از چند هفته کشمکشسیاسی میان دولت و جریان مقتدا صدر بالاخره نمایندگان این جریان در خلال نشستهای ائتلاف یکپارچه، حاضر به بازگشت به پارلمان و کابینه شدند.
روابط میان جریان صدر و دولت مالکی پس از آن تیره شد که مقتدا صدر مخالفت خودش را با سفر نخستوزیر به اردن و دیدار با بوش اعلام کرد. مقتدا صدر که ضعف مدیریت مالکی را عامل اصلی تداوم خشونتها در عراق میداند، جورج بوش را نیز به دلیل عدم تخلیه عراق از نظامیان آمریکایی به همدستی با تروریستها متهم کرده و خواستار خروج سریع آمریکاییها از کشورش شده بود.
نمایندگان وابسته به جریان صدر پس از آن حاضر به بازگشت به پارلمان و دولت شدند که ائتلاف شیعیان روز پنجشنبه در گردهمایی خود در نجف اشرف، میخواستند بستر تشکیل یک ائتلاف سیاسی را بدون حضور حامیان مقتدا صدر فراهم کنند.
آنها جهت اعمال فشار بر جریان صدر برای بازگشت به دولت و کنترل ارتش مهدی این نشست را برگزار کرده بودند. این در حالی است که عضو حزب شیعه فضیلت وابسته به جریان صدر گفت، نشستی با حضور نمایندگان همه طیفها و جریانهای سیاسی ائتلاف یکپارچه عراق از جمله نصار الربیعی، رئیس فراکسیون جریان صدر به منظور بحث و گفتوگو جهت بازگشت این فراکسیون به دولت و پارلمان برگزار شد.
از جانب دیگر برخی گزارشها حاکی از آن است که آیتا...العظمی سیدعلی سیستانی به عنوان مرجعیت بزرگ عراق برای بازگشت جریان صدر به دولت و پارلمان وساطت کرده است.
در همین حال آیتا... سیستانی پس از دریافت پیشنهادی مبنی بر حمایت از شکلگیری یک ائتلاف جدید متشکل از جریانهای مختلف شیعه، سنی و کرد برای تشکیل دولتی ائتلافی، این پیشنهاد را قبول کرد و از آن حمایت نمود. هرچند عدهای از نزدیکان آیتا... سیستانی میگویند وی تمایل چندانی برای حمایت از این طرح ندارد، چراکه منجر به تضعیف جریانهای شیعه خواهد شد اما چون پیشنهاددهنده این طرح سیدعبدالعزیز حکیم رهبر مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق بوده آن را پذیرفته است.
رایس: عراق ارزش دارد
پس از آنکه تعداد سربازان کشتهشده آمریکا در عراق از مرز 3 هزار تن گذشت، کاندولیزا رایس وزیر امور خارجه آمریکا در اظهارنظری جدید گفت، عراق ارزش سرمایهگذاری جانی و مالی را داشته است.
رایس که امیدوار است همچنان در این جنگ سخت پیروز شود در مورد عقیده بوش برای تداوم جنگ نیز گفت: بوش هم بر این باور است که جنگ عراق با موفقیت به پایان خواهد رسید و حمایت از ادامه جنگ لازم است.این مقام بلندپایه آمریکایی در مورد هزینه جدید یکصد میلیارد دلاری آمریکا در افغانستان و عراق نیز بر این نکته تاکید کرد که تصور نمیکنم بحث پول مطرح باشد. به موازات تحولات در عراق، نشانههای متعددی به چشم خورده که این کشور ارزش سرمایهگذاری را داشته است چراکه به محض تبدیل شدن به کشوری که عامل ثبات تلقی شود، خاورمیانه دیگری را شاهد خواهید بود!