صالح اسکندری
هر چند اعوجاجات لاینحل دموکراسى درباره نحوه دقیق بروز و ظهور اراده مردم در حکمرانى مانع از ارائه یک برداشت عمومى و صریح مى شود اما بسیارى برآنند که مردمسالارى کیفى رابطه مستقیمى با افزایش رفاه عمومى دارد. با عقلانى شدن بطئى جوامع، نوع رفتار انتخاباتى شهروندان به محاسبات عقلانى براى افزایش کیفیت زندگى مادى و معنوى جامعه متمایل مى شود. احساس گریزى و افزایش آراء خاکسترى به معناى کسانى که تا لحظه انتخابات تصمیم نمى گیرند به کدام جریان راى دهند یک فرایند کاملا طبیعى و محتوم است. اگر چه این موضوع به معناى تقبیح تعلقات حزبى در این جوامع نیست اما گسترش طبقه متوسط تحصیلکرده ناگزیر بر آراء خاکسترى مى افزاید.
در این فضا تلفیق و تنظیم اولویت هاى سیاستگذارى توسط منتخبین مردم با چرایى اقبال عمومى به این نامزدها پیوندى مرصوص و بنیانى دارد. به تعبیر دیگر در انتخابات مختلف راى دهندگان به نامزدهایى راى مى دهند که در برنامه هاى اعلامى خود نماینده تمام یا بخشى از سیاستها و منافع مورد علاقه آنها هستند. شهروندان انتظار دارند که وکلا و منتخبین آنها در صورت بندى اولویتهاى سیاستگذارى برنامه هاى اعلامى خود را با جدیت و صراحت اجرا کنند و نتیجه و بازخورد آن را در معرض قضاوت عمومى قرار دهند.
طى چند انتخابات اخیر در کشور ما برنامه هاى اعلامى اصولگرایان که اغلب نقطه ثقل آنها افزایش کارآمدى نظام اقتصادى بود توانست اقبال عمومى چشمگیرى را به سوى نامزدهاى اصولگرا جلب کند. با افزایش عقلانیت سیاسى در جامعه و بلوغ رفتار انتخاباتى مردم، برنامه هایى که از جنس مطالبات عمومى بودند توسط راى دهندگان برگزیده شدند که برایند این انتخاب عقلانى را امروز در دولت، مجلس و شوراها مى توان مشاهده کرد. بدون تردید تجربه موفق مردمسالارى دینى در ایران باید منجر به افزایش کارآمدى اقتصادى و رفاه عمومى گردد چرا که نگارنده معتقد است تجلى واقعى اراده مردم را تنها مى توان در یک الگوى مردمسالار دینى جستجوکرد. اصولگرایان در دولت و مجلس باید در سیاستگذارى ها همواره به چرایى راى مردم به آنها التفات مضاعف داشته باشند. چرا که تداوم الگوى کیفى مردمسالارى دینى مسبوق به این است که مردم احساس کنند راى آنها در سرنوشتشان موثر است و مى تواند بر کیفیت زندگى مادى و معنوى آنها بیفزاید. لختى بوروکراسی، تبار تاریخى بعضى از مشکلات فرارو، و یا سایر اصطکاکات کاهنده اى که در سطوح مادون سیاستگذارى ها وجو دارد توجیه مناسبى براى راى دهندگانى که منتظر بهبود امور خود هستند، نیست. جریانى که مورد اقبال عمومى واقع مى شود باید توانایى آن را داشته باشد تا با بیمارى هاى مزمن کنار بیاید و مترصد درمان آنها باشد. نوع کنش و واکنش اخیرى که بر سر اولین لایحه دولت در مجلس پدید آمد نشان داد که براى عده اى از منتخبین مردم در مجلس هنوز برخى از اولویت هاى اصلى کشور به منظور صورتبندى قوانین راهگشا معلوم نیست. چرایى راى دوباره مردم به اصولگرایان در درجه اول حل فورى مشکلات سخت اقتصادى و افزایش کارآمدى اقتصادى است. ناکامى و دلسردى مردم از نوع انتخابشان مى تواند تبعات زیانبارى را در پى داشته باشد. البته مهندسى مجلس هشتم به گونه اى است که بسیارى از دلسوزان انقلاب را به هم افزایى دولت و مجلس امیدوار نموده است. سخن آخر اما اینکه به نظر مى رسد تلفیق و تنظیم اولویت هاى سیاستگذارى توسط اصولگرایان در مجلس هشتم و دولت نهم تنها با درک پیام انتخابات 24 اسفند و پاسخگویى به آن مى تواند موفق باشد و مطالبات عمومى را به منابع نرمى تبدیل کند که به پشتیبانى و افزایش کیفیت مردمسالارى در ایران منجر شود.