▼ حرف روز
صنعت هوانوردی دنیا روی هوا!
بحران ژئوپلیتیکی در تنگه هرمز، یکی از حیاتیترین شاهراههای انرژی جهان، تبعات ویرانگری برای صنعت هوانوردی بینالمللی به بار آورده است.گزارشهای اخیر حاکی از جهشی بیسابقه در قیمت جهانی سوخت هواپیماست که برخی بازارها را تا ۱۴۰ درصد افزایش داده و صنعت هوایی را در شوک فرو برده است. این افزایش شدید قیمت، علاوه بر بالا بردن هزینههای عملیاتی خطوط هوایی، زنگ خطر موج جدیدی از گرانی بلیت هواپیما و فشاری مضاعف بر بخش حملونقل هوایی جهانی را به صدا درآورده است.
بر اساس دادههای بازار، اختلال در تأمین انرژی ناشی از بسته ماندن تنگه هرمز، قیمت سوخت جت را در برخی مراکز تجاری آسیا به ویژه سنگاپور، به مرز ۲۳۰ دلار برای هر بشکه رسانده است؛ رقمی که ساختار مالی شرکتهای هواپیمایی را به طور جدی تهدید میکند. تحلیلها نشان میدهد که بخش عمدهای از این وضعیت بحرانی به آسیبپذیری شبکه تأمین سوخت هواپیما بازمیگردد. این بازار به چند شاهراه جغرافیایی وابسته است و هرگونه ناآرامی در آنها، مانند آنچه در تنگه هرمز رخ داده، میتواند نوسانهای شدیدی را رقم بزند.
تنگه هرمز که حدود یک پنجم صادرات جهانی سوخت جت از آن عبور میکند، نقشی کلیدی در تأمین انرژی جهان ایفا میکند. حساسیت بازار سوخت هوانوردی به دلیل تمرکز مکانی این مسیر، آن را در مقایسه با سایر مشتقات نفتی، آسیبپذیرتر کرده است.علاوه بر این، نوع نفت خام مورد استفاده در پالایشگاهها نیز بر تولید سوخت جت تأثیرگذار است. نفتهای خاورمیانه بازدهی بالاتری در تولید فرآوردههای میانتقطیر مانند سوخت جت دارند و در صورت بروز مشکل در عرضه این نفتها، پالایشگاهها قادر به جبران سریع کسری تولید با منابع جایگزین نخواهند بود.این محدودیتهای فنی باعث شده فاصله قیمتی سوخت جت با نفت خام به سطوحی بینظیر برسد؛ فاصلهای که در شرایط عادی ۱۰ تا ۲۵ دلار برای هر بشکه است، اما در هفتههای اخیر به حدود ۸۸ تا ۹۱ دلار بالاتر از قیمت نفت برنت رسیده است.این گرانی سوخت جت، تأثیری مستقیم بر مخارج خطوط هوایی دارد، به طوری که سوخت تقریباً ۲۰ تا ۲۵ درصد از هزینههای عملیاتی شرکتها را تشکیل میدهد. تداوم این بحران قیمتی بیش از چند ماه، احتمال ورشکستگی شرکتهای هواپیمایی ارزانقیمت را به همراه خواهد داشت و این امر میتواند منجر به زمینگیر شدن هزاران فروند هواپیما شود.علاوه بر این، بسته شدن آسمان بسیاری از کشورهای غرب آسیا، هواپیماها را مجبور به تغییر مسیر و افزایش مصرف سوخت کرده است که تأثیر این گرانیها را دوچندان میکند. کارشناسان تأکید دارند که بازار سوخت جت به دلیل استانداردهای فنی سختگیرانه، انعطافپذیری کمتری نسبت به سایر سوختها دارد و خطوط هوایی نمیتوانند به سرعت از سوختهای جایگزین بهره ببرند، از این رو، هرگونه بینظمی در زنجیره تأمین میتواند نوسانهای شدیدتری نسبت به بازار نفت خام ایجاد نماید.(علی محمدی)
▼ روزشمار جنگ
روز نوزدهم
◄جوزف کنت، مدیر مستعفی مرکز مبارزه با تروریسم دولت آمریکا، در مصاحبه با تاکر کارلسون، مجری و تحلیلگر سیاسی، بار دیگر تاکید کرد که ایران هیچ تهدید قریبالوقوعی برای ایالات متحده نداشت.کارلسون در این برنامه ویدئویی از او پرسید:«چطور به این نتیجه رسیدید که ایران هیچ تهدید قریبالوقوعی را ایجاد نکرده است؟»کنت نیز پاسخ داد:«وزیر امور خارجه، رئیس جمهور و رئیس مجلس نمایندگان آمریکا گفتند که ما این حمله را انجام دادیم زیرا اسرائیلیها در شرف انجام آن بودند.»وی سپس تصریح کرد:«آن اظهارات، این استدلال را که تهدید قریبالوقوعی وجود داشته است، از بین میبرد.»
◄امیر سعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم کشورمان نزد سازمان ملل متحد، در نامه ای به دبیر کل و رئیس شورای امنیت درباره اقدام پادشاهی بحرین برای در اختیار گذاشتن سرزمین خود برای حملات ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونی علیه کشورمان:«اصل حُسن همجواری با ایران از سوی بحرین رعایت نشده و این کشور اجازه داده است که آمریکا و رژیم اسرائیل از سرزمینش برای آغاز و تداوم حملات مسلحانه علیه ایران استفاده کنند، که موجب تحقق مسئولیت بینالمللی بحرین و مستلزم جبران خسارت است.»
◄محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، با اشاره به حمله امروز دشمن آمریکایی _ صهیونی به بخشی از زیرساخت های انرژی در بندر عسلویه تصریح کردآنها از مردم ایران عصبانی و ناامید هستند و با حمله به زیرساختها میخواهند شکستهای میدانی خود را پنهان کنند؛ البته این به معنای خودکشی برای آنهاست. معادله چشم در برابر چشم برقرار است و سطح جدیدی از درگیری آغاز شده است.»
◄ابوالفضل روغنی گلپایگانی، دبیر اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران گفت:«اتاق بازرگانی با ارتباط مستمر با دولت و نهادهای مرتبط، برای حل مشکلات گمرکی، بانکی، تمدید کارتهای بازرگانی و تداوم جریان لجستیک و تجارت کشور اقدامات فوری انجام داده است.»وی همچنین به چالشهای ایجاد شده در برخی مسیرهای تجاری و بنادر منطقهای اشاره کرد و گفت:«با توجه به مشکلات ایجاد شده در برخی بنادر جنوبی و مسیرهایی مانند بندر جبلعلی، در حال پیگیری استفاده از مسیرهای جایگزین مرزی و لجستیکی برای ادامه جریان تجارت کشور هستیم.»
◄جان راتکلیف، مدیر سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا)، ادعاهای دونالد ترامپ رئیس جمهور جنگ طلب آمریکا برای توجیه حمله به ایران که مدعی تهدید موشکی واشنگتن از سوی ایران شده بود، را تایید نکرد. راتکلیف در عین حال با اما و اگرهایی مدعی شد:«اگر ایران به کار بر روی فناوریهای تقویتکننده خود ادامه میداد، توانایی تهدید آمریکا را به دست میآورد.»
◄یک نفتکش غولپیکر با پرچم مصلحتی باربادوس در حالی که مسیر عبور از تنگه هرمز را در پیش گرفته بود، با ورود یگانهای عملیاتی ایران به وضعیت هشدار و قرار گرفتن در موقعیت اقدام، ناگهان مسیر خود را تغییر داد و با چرخشی کامل، از منطقه گریخت.
▼ خبر ویژه
شکست پروژه بازی سازی ترامپ از جنگ ایران
کاخ سفید با به تصویر کشیدن جنگ ایران به عنوان یک بازی ویدیویی خشونتآمیز در تلاش است تا نظر رای دهندگان آمریکایی در مورد جنگ با ایران را جلب کند، پروژه ای که آمارها می گویند تاثیر چندانی نداشته است.ویدیوهای ترکیبی دولت ترامپ به سبک تیک تاک از حملات موشکی که در کلیپهای فیلم و بازیهای ویدیویی گنجانده شده به همراه زبان تهاجمی پیت هگزث، وزیر دفاع آمریکا، در کنفرانسهای مطبوعاتی پنتاگون بسیاری از آمریکایی ها را نسبت به نحوهی عملکرد یک دولت در زمان جنگ مبهوت و نگران کرده است.یک مقام ارشد کاخ سفید که نخواست نامش فاش شود به پولیتیکو گفت:«در طول یک دوره چهار روزه، ویدیوهایی که منتشر کردیم بیش از ۳ میلیارد بازدید داشتند.» با این حال آمارها نشان می دهد که نتیجه مطلوب از این فیلم ها و بازی های آنلاین یعنی همسو کردن افکار عمومی مردم آمریکا با جنگ علیه ایران همچنان به دست نیامده است. طبق نظرسنجی این هفته یوگاو، ۵۶ درصد از آمریکاییها - و ۶۳ درصد از رأیدهندگان مستقل - از نحوه عملکرد ترامپ در مورد ایران ناراضی هستند.
▼ اخبار
تبعات بازی مرد دیوانه برای آمریکا و اروپا
عطا بهرامی، کارشناس اقتصادی، درباره حملات دشمن آمریکایی _صهیونی به عسلویه گفت:«رژیم صهیونیستی و آمریکا جنگ را در روز شنبه شروع کردند که بازارها تعطیل بود.»وی افزود:«برآورد آنها این بود که چون به راس نظام ضربه می زنند یک فروپاشی اتفاق بیفتد و براساس اتفاقاتی که در 18 و 19 دی ماه طراحی کرده بودند جامعه ایران پشت آنها می آید و یکشنبه می شود و همه چیز تحت کنترل آنها در می آید و آن چیزی که در ونزوئلا اتفاق افتاده، اتفاق می افتد اما نه تنها این اتفاقات نیفتاد بلکه پاسخ بسیار درخوری از ایران گرفتند که مطلقا، در برآوردهایشان نبود.»این کارشناس بیان داشت:«آنها اصلا فکر حمله ایران به زیرساخت های نظامی آمریکا در منطقه را نمی کردند و فکر نمی کردند ایران این کار را انجام دهد و تصور آنها بر این بود که ایران پاسخی نمایشی می دهد.»وی با بیان اینکه از طرفی آنها فکر نمی کردند ایران تنگه هرمز را ببندد و اتفاقاتی که در روزهای گذشته افتاده حاکی از آن است که آنها اصلا موفق نبوده اند و باخته اند و لذا دشمنان رفتند دنبال دو سیاست یکی اینکه هر کسی را می توانند ترور کنند که تخصص تاریخی رژیم صهیونی است و به موازات ترور به سراغ حمله به زیرساخت های انرژی شدند. تا با ضربه زدن به این زیرساخت ها ایران عقب نشینی کند.وی بیان داشت:«اما ایران در این مساله عقب نشینی نمی کند و در درجه اول زیرساخت های نهادهای انرژی امریکا را مورد حمله قرار می دهد.» وی بیان داشت:«تا اینجا جنس ترورها نشان می دهد که این کارها طراحی اسرائیل باشد و نظام حاکم بر کاخ سفید هم بخاطر پرونده اپستین یا هرچیز دیگر توانایی نه گفتن به اسرائیل را ندارد. زیرا در دولت های قبلی هم دعوت می شد که به ایران حمله شود ولی آنها براساس برآوردهایی که داشتند این کار را نمی کردند.»این کارشناس مسایل اقتصادی و سیاسی گفت:«الان برای آمریکا بن بست اتفاق افتاده و این فرسایش به سودش نیست و بازی مردم دیوانه در زمین انرژی هم تبعاتی دارد که آمریکا را نابود می کند.»
کالاهای اساسی تا ۷ ماه دیگر تأمین است
مهران نجاتی، نایب رئیس دوم کمیسیون حملونقل، ترانزیت و لجستیک اتاق ایران، با اعلام خبر از ذخایر کافی کالای اساسی در کشور، اطمینان داد که با تدابیر اندیشیدهشده توسط دولت، مردم تا حداقل ۶ تا ۷ ماه آینده هیچ دغدغهای در خصوص تأمین مایحتاج ضروری خود نخواهند داشت.نجاتی با اشاره به وضعیت مطلوب بنادر جنوبی بهویژه بندرعباس، از عدم وجود مشکل در ترخیص و حملونقل کالا خبر داد و عملیات تخلیه و بارگیری را رو به روال خواند. وی همچنین از تلاش رانندگان پرتلاش بخش حملونقل کشور در شرایط دشوار فعلی تقدیر کرد و از افزایش کرایه حمل و تخصیص سوخت تشویقی به رانندگان به عنوان انگیزهای برای پذیرش ریسک در شرایط جنگی یاد کرد.این مقام مسئول در ادامه به چالشهای پیشروی ترانزیت کالا از مرز ماهیرود با افغانستان پرداخت و گفت:«پس از جنگ اخیر بین پاکستان و افغانستان، حجم عظیمی از کالاها به سمت بندرعباس سرازیر شده که نیازمند ترانزیت به حوزه شرقی کشور، بهویژه مرز ماهیرود است. اما ضعف زیرساختهای گمرکی در این مرز، منجر به معطلی طولانیمدت کامیونها (۷ تا ۸ روز) و در نتیجه افزایش هزینههای حمل شده است.» وی خواستار توجه ویژه گمرک به ارتقای زیرساختها و امکانات رفاهی در این منطقه برای تسهیل امر ترانزیت و ترغیب رانندگان شد.نجاتی در پایان ابراز امیدواری کرد که با رایزنیهای بخش خصوصی و اعضای اتاق بازرگانی، خللی در روند تخلیه و حمل کالاها در کشور رخ ندهد.
گارد جاویدان خواب ماند و سوژه تمسخر فضای مجازی شد
در پی فراخوانهای گسترده رسانههای معاند وابسته به موساد و رژیم صهیونی با نقش آفرینی ربع پهلوی برای حضور خیابانی در روزهای ۲۶ و ۲۷ اسفند، شهرهای ایران اسلامی همچون شب گذشته، دیشب هم در آرامش کامل بود و خبری از تحرکات ضدانقلاب نبود.در روزهای گذشته شبکههای معاند با همراهی رضا پهلوی، مدعی تشکیل گارد جاویدان برای عملیات براندازانه در این شبها شده بودند، گزارشهای میدانی از سراسر کشور حاکی از ناکامی کامل این فراخوانهاست. بنابراین گزارش ها نه تنها حضوری از عناصر موسوم به گارد جاویدان مشاهده نشده، بلکه این سوژه به سوژه داغ تمسخر در فضای مجازی تبدیل شده است.کارشناسان سیاسی معتقدند شخصیت متزلزل و ضعیف رضا پهلوی باعث شده تا نه تنها در داخل ایران بلکه حتی در محافل غربی نیز جدی گرفته نشود. وی که پیشتر با سوءاستفاده از ناآگاهی برخی نوجوانان و جوانان در فضای مجازی و تحت بزک رسانه هایی مثل من و تو وابسته به شبکه بهائیت و اینترنشنال وابسته به موساد، خود را رهبر اپوزیسیون میپنداشت، این روزها حتی از سوی کارفرمایانش خود نظیر ترامپ نیز مورد تمسخر و تحقیر قرار گرفته است.
▼ اخبار کوتاه
◄سیدمحمد مرندی، تحلیلگر مسائل سیاسی، با اشاره به تداوم کنترل هوشمندانه ایران بر تنگه هرمز که همچنان بصورت کامل از قابلیتهای نظامی خود استفاده نکرده است و عدم موفقیت دولت آمریکا در بازگشایی آن، تاکید کرد که از اوایل هفته جاری فرماندهی حمله به ما از آمریکا به رژیم صهیونی منتقل شده است و نیروهای آمریکایی طبق نقشه رژیم عمل می کنند.وی افزود:«در این تغییر فرماندهی حمله، تمرکز بر ترور شخصیت ها و چهره های اصلی نظام، ضربه به زیرساخت های انرژی و حیاتی و حمله به ایست های بازرسی شدت گرفته است.مرندی گفت: بخش دیگر از این عملیات در شب چهارشنبه آخر سال با فراخوان های متعدد نتانیاهو و پهلوی بر شورش در خیابان بود که با حضور گسترده مردم عملا ناکام ماند.»
◄سیدعلی مدنی زاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی، گفت:«یقین دارم همه ما مسئولین کنار هم محکم و استوار راه رهبر عزیزمان و شهدا را ادامه می دهیم و اجازه نمی دهیم این دشمنان کثیف به اهدافشان برسند و حتما آنها را به خاک ذلت می رسانیم.»وی درباره تاب آوری اقتصادی کشور در زمان جنگ گفت:«دولت تلاش می کند که تاب آوری اقتصادی کامل داشته باشیم و بتوانیم خدمت رسانی مستمر به مردم را ادامه دهیم.»مدنی زاده اظهار داشت:«دولت تمام تلاش خود را برای بهبود شرایط اقتصادی مردم را بصورت شبانه روزی انجام می دهند و انشالله از این شرایط عبور خواهیم کرد.»
◄جنبش مقاومت اسلامی لبنان از حمله به تعدادی از خودروهای زرهی ارتش صهیونی در مناطق مرزی جنوب لبنان خبر داد.حزبالله در بیانیهای اعلام کرد که ۶ دستگاه تانک مرکاوا را در منطقه «بیدر الفقانی» واقع در شهرک «طیبه» با موشکهای هدایتشونده هدف قرار داده و به طور مستقیم به آنها اصابت کردند.رزمندگان مقاومت لبنان از ابتدای بامداد امروز با نظامیان متجاوز صهیونیستی در برخی مناطق جنوبی شامل طیبه درگیر شده و ضربات مرگباری به آنها وارد کردند.
◄نشریه وال استریت ژورنال نوشت که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، به رژیم صهیونی برای حمله به تأسیسات پتروشیمی پارس جنوبی در ایران چراغ سبز داده بود.مقامهای آمریکایی به این نشریه گفتند:«ترامپ از حمله اسرائیل به یک میدان نفتی ایران مطلع بود و از آن به عنوان پیامی به تهران حمایت کرد.»این منابع که نامشان فاش نشد، ادعا کردند:«ترامپ در حال حاضر با حملات جدید به زیرساختهای انرژی ایران مخالف است و باور دارد که ایران پس از حمله مذکور، پیام را دریافت کرده است.»