بازتاب یک خیانت /سعید سبحانی

“جرج بوش”رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا در یکى از جنجالى ترین اقدامات خود،با استناد به اختیارات ویژه خود در امور قضائى و کیفری،در مجازات “لیبی”،دستیار “دیک چنی”که به دادن اطلاعات دروغ در خصوص جنگ عراق محکوم شده بود تخفیف داد.این اقدام بوش موجب برافروخته شدن خشم ملت آمریکا،دموکراتها و حتى جمهوریخواهان سنتى شد ه است.تا آنجایى که بسیارى از نمایندگان کنگره مخالفت علنى خود را با این اقدام غیر قابل توجیه رئیس جمهور منفور آمریکا اظهار داشته اند.از سوى دیگر برخى از تحلیلگران معتقدند که نفوذ خطرناک و غیر قابل مهار دیک چنى در کابینه بوش سبب شده است تا آشفتگیهاى متعددى در میان جمهوریخواهان افراطى بروز پیدا کند.

براساس نظرسنجى شبکه‌ سى ان ان اغلب آمریکایى‌ها و تقریبا نیمى از جمهوریخواهان از تصمیم رئیس‌جمهور کشورشان مبنى بر تخفیف مجازات حبس براى مشاور سابق کاخ سفید ناراضى‌اند.

نتایج این نظرسنجى نشان مى‌دهد که 64 درصد کل مردم آمریکا با تصمیم جرج بوش، رئیس‌جمهور کشورشان در تاریخ دوم ژوئیه جهت تخفیف مجازات 30 ماه حبس براى لوئیس لیپی، رئیس دفتر سابق دیک چنی، معاون بوش مخالفند.

76 درصد دموکرات‌ها، 47 درصد جمهوریخواهان و 80 درصد حامیان احزاب مستقل نیز از تصمیم بوش رضایت خاطر ندارند.

در همین حال 84 درصد پرسش‌شوندگان نیز اعلام کرده‌اند که با عفو کامل لیبى توسط رئیس‌جمهور آمریکا مخالفند. نکته جالب توجه اینجاست که بوش گزینه‌عفو مشاور سابق کاخ سفید را رد نکرده‌ است.

براین اساس 82 درصد دموکرات‌ها، 70 درصد جمهوریخواهان و 97 درصد گروه‌هاى مستقل با عفو لوئیس لیبى مخالفند. این نظرسنجى در تاریخ‌هاى 3 تا 5 ژوئیه و با پرسش از هزار و صد آمریکایى صورت گرفته است. ضریب خطا در این نظرسنجى 3 درصد تخمین زده شده است. لیبى در تاریخ 6 مارس به بیان اظهارات کذب به هیئت ژورى رسیدگى به تحقیقات در‌خصوص افشاى هویت والرى پلیم، مامور سازمان سیا متهم شد. وى در 5 ژوئن به مجازات 30 ماه حبس محکوم شد.

از سوى دیگر ،حمایت بوش از لیپى سبب شده است تا بسیارى از شهروندان آمریکایى و احزاب سیاسى این کشور از ادامه حضور بوش و چنى در کاخ سفید ابراز نارضایتى نمایند.

نتایج نظرسنجى موسسه ARG حاکى از آن است که تقریبا نیمى از مردم آمریکا استیضاح رئیس جمهور کشورشان را خواستارند و حتى تعداد بیشترى از آمریکایى‌ها مى‌خواند که معاون بوش نیز به چنین سرنوشتى دچار شود.

بر اساس نظرسنجى گروه تحقیقات آمریکا )ARG( چهل و پنج درصد افکار عمومى این کشور از آغاز روند بازخواست از جرج بوش، رئیس جمهور آمریکا در مجلس نمایندگان حمایت کرده‌اند و 46 درصد مردم با استیضاح بوش مخالفند. در مورد دیک چنی، معاون رئیس جمهور آمریکا 50 درصد پرسش شوندگان از استیضاح وى حمایت کرده‌اند و 40 درصد آنان با این نظر مخالفند. نظرسنجى این موسسه خصوصى مستقردر ایالت نیوهمپشایر با پرسش از 1100 آمریکایى به وسیله تلفن صورت گرفته است.

قانون اساسى آمریکا استیضاح روساى جمهور و معاونین روساى جمهور این کشور را به جرم خیانت به وطن، فساد مالى و سایر جرایم سنگین دیگر و با اکثریت آراى اعضاى مجلس نمایندگان این کشور بلامانع و مجاز مى‌داند. راى نهایى سناى آمریکا یعنى دو سوم اکثریت آرا براى خلع قدرت رئیس جمهور این کشور کافى است. تاکنون دو تن از روساى جمهور آمریکا در طول تاریخ این کشور استیضاح شده‌اند. بیل کلینتون در سال 1998 استیضاح شد اما در سال 1999 از هر گونه اتهامى تبرئه گردید. آندرو جانسون، دیگر رئیس جمهور آمریکا نیز استیضاح و در سال 1868 تبرئه شد. ریچارد نیکسون، رئیس جمهور اسبق آمریکا که در پى افشاى رسوایى واترگیت در سال 1974 در حالى از مقام خود کناره‌گیرى کرد که احتمال آغاز روند استیضاح وى در مجلس نمایندگان بسیار قوى بود.

دنیس کوچینیچ از اعضاى چپ گراى مجلس نمایندگان آمریکا در اواخر ماه آوریل با معرفى قطعنامه‌اى استیضاح دیک چنى را خواستار شد. این قطعنامه تاکنون به امضاى 9 نماینده‌ مجلس نمایندگان رسیده و احتمال آن مى‌رود که این هفته با برگشت نمایندگان در صحن مجلس دیگر اعضاى مجلس نیز آن را امضا کنند.

واقعیت امر این است که از ابتداى سال 2000 تاکنون ،چنى هدایتگر اصلى برنامه هاى کاخ سفید محسوب شده است.برکنارى کالین پاول،انتصاب پل ولفوویتس به عنوان ریاست سازمان تجارت جهانى و انتصاب جان بولتون به عنوان سفیر ایالات متحده آمریکا در سازمان ملل متحد با دستور مستقیم چنى صورت پذیرفت.گسترش فعالیتهاى نیروهاى آمریکایى مستقر در زندان گوانتانامو نیز با نظارت مستقیم معاون رئیس جمهور این کشور صورت گرفته است.پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندوره اى کنگره آمریکا،بسیارى از جمهوریخواهان سنتى در یافته اند که مشکل اصلى و نقطه آسیب اصلى بازهاى آمریکا را باید در “اقدامات پشت پرده چنی”جستجو کرد.برکنارى دونالد رامسفلد از وزارت دفاع آمریکا نیز نتوانسته است جمهوریخواهان را از مخمصه اى که در آن قرار دارند نجات دهد.از این رو جمهوریخواهان سنتى به این نتیجه رسیده اند که در جهت پیروزى در انتخابات ریاست جمهورى سال 2008 و جلوگیرى ازادامه روند ناامید کننده‌اى که در حزب حاکم آمریکا به وجود آمده است،باید دیک چنى را از معادلات سیاسى کاخ سفید حذف نمود.البته با توجه به لابى هایى که چنى در طول دوران قدرت خود ایجاد کرده است،وقوع چنین مسئله اى چندان محتمل نخواهد بود.

بوش هم اکنون در میان منگنه سنگین جمهوریخواهان سنتى و افراطى گرفتار شده است.

روزنامه آمریکایى واشنگتن پست در گزارشى نوشته است که جرج بوش رئیس جمهورى آمریکا پایگاه خود را در میان حزب جمهوریخواه از دست داده و اعضاى این حزب هم اکنون خود را براى رئیس جمهورى جدید کشور آماده مى‌کنند. بوش به پایان دوره ریاست جمهورى خود نزدیک مى‌شود و در میان افکار عمومى نیز اصلا مورد حمایت نیست و اخیرا نیز با بخشیدن دوره حبس لوئیس لیپى و شکست در لایحه مهاجرت ، حمایت اکثر جمهوریخواهان را نیز از دست داده است.

البته مشکل بوش با حزب جمهوریخواه بسیار فراتر از این مسئله است. هیچ اجماع ضد بوش جدیدى در بین جناح‌هاى چپ و راست صورت نگرفته و هیچ محافظه‌کارى به خاطر آنکه بوش با سناتور ادوارد کندى در مورد لایحه مهاجرت متحد شد خشمگین نیستند. آنها به این علت از بوش خشمگین هستند که او هیچ علاقه‌اى به مسئولیت مالى و دولت محدود ندارد و از همه بیشتر به این علت خشمگین هستند که او در جنگ عراق پیروز نشده است.

“”تمامى این مسائل باعث شده است که جمهوریخواهان دست کم در بین خود بگویند همه چیز تمام شده است و ما براى رئیس جمهور جدید آماده هستیم.

اگر اعضاى حزب جمهوریخواه به حمایت‌هاى خود از بوش پایان نمى‌دادند میزان حمایت افکار عمومى از بوش به 30درصد نمى‌رسید به گونه‌اى که در تازه‌ترین نظرسنجى ها، حتى کمتر از 70درصد جمهوریخواهان از عملکرد او راضى هستند و به گفته “دیوید وینستون” که یک محقق جمهوریخواه است چنین میزان حمایت از یک حزب آن هم وقتى که این حزب کرسى رئیس جمهورى را بر عهده دارد بسیار ضعیف است، دستکم او در حزب خود باید از 90درصد حمایت برخوردار باشد.

این درحالى است که بوش در هفته‌هاى اخیر به گونه‌اى عمل کرده است که گویى از یک دارایى سیاسى بسیار عظیمى برخوردار است. او در مورد اصلاحات قانون مهاجرت پایگاه جمهوریخواهان را به گونه‌اى به مبارزه طلبید که گویى آنقدر حامى دارد که قادر به انجام هر کارى است که بخواهد. در مورد بخشش محکومیت حبس لوئیس لیپى نیز باعث خشم دموکرات‌ها و نا امیدى جمهوریخواهان شده است.

از بوش و دیک چنى مى بایست به عنوان بزرگترین شکست خوردگان تاریخ سیاسى ایالات متحده آمریکا نام برد.در جریان مبارزات انتخاباتى سال 2004 میلادى ،چنى وعده هاى فریبنده اى را به شهروندان آمریکایى داد که هیچ یک از آنها تاکنون بر آورده نشده است.همین مسئله سبب شده است تا افکار عمومى آمریکا از انتخابى که حدود 3 سال قبل انجام دادند ناامید و شرمنده شوند.هر چند که جان کرى توان مدیریت کاخ سفید را نداشت،اما حضور وى براى ملت و احزاب آمریکایى بسیار کم دردسر تر از تداوم حضور چنى و بوش بود.

هم اکنون مسئله “دیک چنی”و برکنارى وى از قدرت به بحث اصلى تحلیلگران و کارشناسان سیاسى آمریکا تبدیل شده است.آنچه مسلم است اینکه استعفاى دیک چنى کمکى به بهبود وضعیت موجود نخواهد کرد و تنها خواهد توانست از فروپاشى زودهنگام حزب جمهوریخواه در آینده جلوگیرى کند.نباید فراموش کرد که در صورت پیروزى دموکراتها در انتخابات ریاست جمهورى سال 2008 ،رگه ها و شکافهاى اختلاف در میان جمهوریخواهان سنتى و افراطى به اندازه اى پررنگ خواهد شد که بنیان و هسته مرکزى و اصلى حزب را در هم مى شکند.از این رو تبعیت نومحافظه‌کاران از جمهوریخواهان سنتى در مقطع کنونى در خصوص برکنارى دیک چنى از قدرت،مى تواند در راستاى چینش دوباره معادلات سیاسى جمهوریخواهان پس از شکست احتمالى در انتخابات موثر باشد.البته نومحافظه کاران در این گونه موارد بسیار سرسخت و انعطاف ناپذیر نشان داده اند.حتى برکنارى رامسفلد و بولتون از قدرت نیز زمانى صورت پذیرفت که حزب جمهوریخواه به آستانه انفجار رسیده بود.مسلما “دیک چنی”نیز پذیراى چنین مسئله اى نخواهد بود و از جرج بوش خواهد خواست تا در مقابل ابن موضوع ایستادگى نماید.