زبان تهدید بن بست کنونی را باز نخواهد کرد

ایران و گروه 1 + 5 در حالی دور جدید مذاکرات خود را آغاز می کنند که پرونده هسته ای کشورمان تحولات زیادی را طی ماه های گذشته و بخصوص چند روز اخیر پشت سر گذاشته است. در عین حال، آژانس بین المللی انرژی هسته ای همیشه بر رفتارهای صلح آمیز جمهوری اسلامی ایران صحه گذاشته و تأکید کرده است که تهران هیچ گاه به دنبال ساخت سلاح هسته ای نبوده است.
اکنون مدتی است، بسته جدید پیشنهادی ایران به اروپایی ها ارائه شده و آنها پذیرفته اند که بر مبنای آن مذاکرات جدیدی را آغاز کنند، اما باید این نکته را در نظر داشته باشند که اعمال فشار بر ایران و صحبت از تحریمهای جدید و فضاسازی بین المللی در جهت پایمال کردن حق کشورمان، نه تنها کار را پیش نخواهد برد، بلکه باعث مشکل تر شدن شرایط می شود.
مسلم است، مذاکره برای رسیدن به هدفی مناسب صورت می گیرد و بعید است که طرف مقابل نیز با توجه به حجم مشکلات خود در منطقه خاورمیانه بخصوص در حوزه هایی مانند عراق، افغانستان، انرژی، مواد مخدر و ... به دنبال دست یافتن به نتیجه ای مناسب و استفاده از ظرفیتهای بسیار جمهوری اسلامی ایران در منطقه و حتی صحنه بین الملل نباشد.
همه رفتارها و اعلام نظرهای ایران و بخصوص مورد اخیر اعلام راه اندازی سایت جدید غنی سازی اورانیوم، بر اساس مقررات بین المللی بوده و از حسن نیت ما حکایت دارد و آنها اگر می خواهند بن بست موجود بشکند، باید متوجه باشند که برخی رفتارها و اظهارنظرهای تند، تنها شرایط را بدتر خواهد کرد و نتیجه ای از مذاکرات به دست نمی آید. اما آیا واقعاً از مذاکرات تنها کاری عبث و تلاشی بیهوده را انتظار می کشند؟
تهران آماده مذاکره است و تجربیات گذشته نیز نشان می دهد ما همواره برای مذاکره در شرایط مناسب آماده بوده ایم، اما اگر آنها بخواهند مبنای کار را برخی سر و صداها و جوسازیهای خبری و تبلیغاتی قرار دهند، کاری انجام نمی شود و تیم مذاکره کننده هم به تهران باز خواهد گشت.
آنها بسته پیشنهادی ما را مطالعه کرده و پذیرفته اند که مذاکرات بر مبنای آن آغاز شود، ما هم هیچ خطایی را مرتکب نشده ایم. بخصوص در موضوع اخیر که دستمایه برخی رفتارها و اظهارنظرهای نادرست قرار گرفت ایران، کاملاً بر طبق مفاد «ان پی تی» عمل کرده است و 6 ماه قبل از تزریق گاز در سایت جدید خود به آژانس گزارش کار و عملکرد را ارائه کرده است.
بر طبق معاهده «ان پی تی» اعضای آژانس باید 180 روز قبل از شروع به کار تأسیسات غنی سازی، آن را به اطلاع آژانس بین المللی انرژی اتمی برسانند که ما بسیار زودتر از آن موضوع را به آنها اعلام کرده ایم. البته، آنها می گویند تغییراتی در این قراردادها انجام شده است که ایران باید به آنها عمل کند، اما خودشان هم به خوبی می دانند که مجلس شورای اسلامی هنوز پذیرش این تغییرات را متعهد نشده و رسماً جمهوری اسلامی ایران موظف نیست بر اساس آنچه امضا نکرده و نپذیرفته، عمل کند.
باید اذعان کرد، سر و صداهای اخیر هم بر مبنای این تصور غلط انجام شد و بخصوص آمریکایی ها تلاش کردند از این محمل استفاده و فضای سیاسی را متشنج کنند، در حالی که در رأس جمهوری اسلامی ایران، یعنی از سوی رهبر معظم انقلاب بارها تأکید شده است که ما به دلیل باورهای دینی خود هیچ گاه به دنبال سلاح اتمی نخواهیم رفت و اساساً همین که ایران به بازرسان آژانس اجازه بازدید و بازرسی کامل می دهد، نشانه حسن نیت کامل ماست.
البته خود غربیها نیز به خوبی می دانند که ایران به دنبال سلاح هسته ای نیست و آژانس نیز بارها و مکرراً بر این مسأله تأکید کرده است، اما مشکل اینجاست که آنها نمی خواهند کار بر اساس مسائل فنی پیش برود و همه جا آن را به اتفاقهای سیاسی گره می زنند.
واقعیت آن است که ما مثل همیشه، اکنون هم برای اثبات حقانیت خود آماده مذاکره هستیم و چون کاری برخلاف مبانی بین المللی انجام نداده ایم، نگرانی نداریم؛ اما طرف مقابل هم باید این را بداند که زبان زور و تهدید و استفاده از سیاستهایی مانند چماق و هویج، نه تنها تأثیری در کار ندارد، بلکه باعث شکست مذاکرات و باقی ماندن بن بست کنونی خواهد شد.
آنچه مسلم است، ایران در خصوص مسائل هسته ای خود و بر اساس موضوعهای فنی، عملکردی کاملاً شفاف داشته و پیشنهادهای خود را برای ادامه مذاکرات در قالب بسته پیشنهادی ارائه کرده است، حال سؤال اینجاست که آیا بر خلاف همه این همکاریها، بازهم عده ای قصد دارند مسائل خود را از طریق مسائل سیاسی پیگیری کنند؟ آیا از این سیاست بازی و فرار به جلو به قصد تحمیل برخی موارد به ایران، نتیجه ای به دست خواهند آورد؟ بدون تردید، پاسخ این سؤال منفی است و ایران حتی ذره ای از حقوق مسلم ملت خود به دلیل فضاسازی برخی کشورها کوتاه نخواهد آمد.
دکترعلاءالدین بروجردی