هنرانقلابی و انقلاب هنری نوعی واژه آرایی و لفاظی نیست بلکه ضرورت دیروز، امروز و فردای انقلاب اسلامی است. روز گذشته رهبر فرزانه انقلاب در دیدار با هنرمندان سریال حضرت یوسف فرمودند: “ایده های جدید جمهوری اسلامی باید با شیوه های هنرمندانه مطرح شوند.” ایشان با تاکید بر اینکه پیشرفت وسایل ارتباطاتی و هنری، صنعت سینما و فیلم سازی را به ابزاری تاثیرگذار برای بیان افکار و همچنین اهداف سیاسی تبدیل کرده، فرمودند: “نظام جمهوری اسلامی ایران حرف ها و ایده های جدیدی برای گفتن دارد که باید با استفاده از شیوه های هنرمندانه و تاثیرگذار مطرح شوند.”
هنرانقلابی و انقلاب هنری نوعی واژه آرایی و لفاظی نیست بلکه ضرورت دیروز، امروز و فردای انقلاب اسلامی است.
روز گذشته رهبر فرزانه انقلاب در دیدار با هنرمندان سریال حضرت یوسف فرمودند: “ایده های جدید جمهوری اسلامی باید با شیوه های هنرمندانه مطرح شوند.” ایشان با تاکید بر اینکه پیشرفت وسایل ارتباطاتی و هنری، صنعت سینما و فیلم سازی را به ابزاری تاثیرگذار برای بیان افکار و همچنین اهداف سیاسی تبدیل کرده، فرمودند: “نظام جمهوری اسلامی ایران حرف ها و ایده های جدیدی برای گفتن دارد که باید با استفاده از شیوه های هنرمندانه و تاثیرگذار مطرح شوند.”
انقلاب های بزرگ دنیا هر یک به نوبه خود موجد هنر متعهد به مبانی و اصول انقلابی خود بودند. انقلاب فرانسه، انقلاب روسیه، انقلاب چین و ... هر کدام نوع خاصی از هنر انقلابی را در
قالب های کلاسیک و مدرن ترویج می کردند.
انقلاب اسلامی ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست اما ادعایی اضافه برسایر انقلابات دنیا دارد. انقلاب اسلامی علاوه بر اینکه مولد هنر انقلابی مختص خود است درعین حال داعیه انقلاب در قالب، فرم و محتوای هنر دارد. هنر پیش از آنکه ابزاری برای ترویج انقلاب باشد در این گفتمان اصالت دارد و باید انقلابی اساسی در آن رخ دهد تا به مضمون هنر متعهد و دینی نزدیک گردد.
هنرمندان مومن پس از انقلاب، هنر منتسب به انقلاب اسلامی و محصولات هنری30 سال گذشته در عرصه های مختلف را ضرورتا نمی توان هنر انقلابی و انقلاب در هنر نامید. آثار نادری در بعضی
رشته ها می درخشند اما این موضوع هیچ وقت عمومیت پیدا نکرده است.
در عصر صفوی که مرحله جنینی تمدن سازی ایرانی- اسلامی قلمداد می شود هنر در همه عرصه ها شروع به رشد کرد که امروز نیز بقایا و آثار به جامانده از آن دوران مایه فخر و مباهات ملی و دینی است. نگارگری، فلزکاری، معماری، خاتم کاری، نقاشی، گچبری و... در صفویه عصر طلایی هنر در ایران را رقم زدند. هنر ایرانی در صفویه جهانی شد و از هند گرفته تا روسیه و اروپا و آفریقای شمالی با فرهنگ های مختلف ارتباط تعاملی یافت.
انقلاب اسلامی واقعیت جدیدی است که داعیه تمدن سازی در جهان معاصر دارد. این انقلاب نمی تواند از هنر غفلت کند و هنر نیز قادر نیست انقلاب اسلامی ایران را نادیده بینگارد. انقلاب اسلامی مملو از مفاهیم و مضامین عالی است که دستمایه سالها تلاش شبانه روزی هنرمندان درعرصه های مختلف را فراهم می کند.
هنر انقلاب اسلامی با فطرت و حقیقت انسانی در هماهنگی کامل است. هنر غیر انقلابی حدیث نفس و هنر انقلابی معرفت حق است. هنر انقلابی بهترین زبان برای واگویی حقایق انقلاب اسلامی است. هنر انقلابی شاید در چارچوب های هنر غربی نگنجد و
جایزه های رنگین و فریبنده جشنواره ها را نگیرد اما با حقیقت و فطرت انسان ها ارتباط برقرار می کند.
به تعبیر سید شهیدان اهل قلم مرتضی آوینی “هنر غرب بیان خودپرستی انسان امروز است، هنری شیطانی است . حال آن که هنر حقیقی حدیث شیدایی حقیقت است... هنر جدید خاص عالم جدید است . هنر جدید مولود تکنولوژی است . هنر جدید هنر خواص است . . . عوام درکش نمی کنند . . .”
امروز وقت آن رسیده است که هنرهای انقلابی، انقلابی در هنر ایجاد کنند و به هنروری متعهد عمومیت ببخشند. تجربه نشان داده است هنر انقلابی و حقیقت محور با جوامع انقلابی و حقیقت مداری مثل جامعه ایران و سایر جوامع مسلمان ارتباط وثیق تر و گسترده تری پیدا می کند. سریال یوسف پیامبر، مینیاتورهای فرشچیان، فیلم سینمایی اخراجی ها، مستند های تلویزیونی روایت فتح و ... هر یک به نوبه خود رکورد مخاطبین را در حوزه خود به جا گذاشته اند.
سخن آخر اما اینکه هنر انقلابی باید روش های هنرمندانه را فرا بگیرد و با جستجوی حکمت در مسیر معرفت حقیقت گام بردارد. استعداد تمدن سازی انقلاب اسلامی با زبان هنر مقدور و میسر است. واگویی هنرمندانه حقیقت های انقلاب اسلامی با فطرت بشر ارتباط وثیقی برقرار خواهد کرد و می تواند در پروسه ساختن تمدن اسلامی را تسریع و تسهیل کند.
صالح اسکندری