احزاب سیاسی ایران (بخش چهلم)

م. سعیدی
در مسیر گام به گام انقلاب اسلامی در نیمه دوم سال 57 بود که ضرورت وجود گروهها و سازمان های منسجم جهت هدایت و سازمان دهی انقلاب در صورت رسیدن به پیروزی و تشکیل نظام اسلامی بیش از پیش احساس گردید.
در همین راستا، استاد شهید مرتضی مطهری، شهید حاج مهدی عراقی و جلال الدین فارسی با ارتباطی که با حضرت امام(ره) در خارج از کشور داشتند، نظر ایشان درباره ضرورت ائتلاف و وحدت را به اطلاع گروههای مبارز مسلمان در داخل رساندند.
در این میان هفت گروه مبارز که بعدها در کمیته استقبال از حضرت امام(ره) با هم همکاری داشتند، گردهم آمدند تا تشکیلاتی را برای دفاع از نظام نوپای جمهوری اسلامی فراهم آورند. سازمانی که به نام «مجاهدین انقلاب اسلامی» نام نهاده شد.
بعد از توافق اولیه 7 گروه مبنی بر تلاش برای ایجاد سازمانی ائتلافی، جلسات مشترکی شکل گرفت و بر روی اصول مشترک مورد توافق گروهها، اهداف سازمان، آرم و مرامنامه و... بحث گردید.
با تشکیل شورای هماهنگی سازمان، تصمیم گیری در مورد مسایل باقی مانده به آن سپرده شد. در این شورا از هر گروه یک نماینده حضور داشت و تصمیمات به طور مشورتی به تصویب می رسید.
محمد سلامتی از امت واحده، محمدباقر ذوالقدر از منصورون، مرتضی الویری از فلاح، محمود بخشنده از موحدین، حسن واعظی از فلق، علی عسگری از بدر و حسین صادقی از صف، اعضای شورا را تشکیل می دادند و محمد سلامتی دبیری جلسات شورای هماهنگی را بر عهده داشت.
اصول مشترک گروهها
نقاط مشترک فراوانی موجب نزدیکی و وحدت 7 گروه مبارز گردید که به طور کلی می توان به موارد زیر اشاره کرد:
1- پیروی از اسلام اصیل و خالص
2- پذیرش رهبری امام براساس اصل ولایت فقیه با هدف پاسداری، تداوم و گسترش انقلاب اسلامی در ابعاد ایدئولوژیک، سیاسی و نظامی
3- مقابله با گروههای مخالف انقلاب بالاخص سازمان مجاهدین خلق(منافقین)
اعلام موجودیت و اعلام مواضع سازمان
سرانجام بعد از نشست های متعدد، سازمان در روز سه شنبه (7/1/58) با صدور بیانیه ای اعلام موجودیت نمود و از ملت خواست تا در تجمع اعلام مواضع سازمان (روز پنج شنبه 16 فروردین 58 مصادف با سالروز قیام شیخ محمد خیابانی) در دانشگاه تهران شرکت کنند.
در این مراسم - که در زمین چمن دانشگاه تهران برگزار شد - ابوالحسن بنی صدر سخنرانی کرد، هانی الحسن از طرف نهضت آزادیبخش فلسطین و نمایندگان شوراهای اسلامی کارگری به ایراد سخن پرداختند و نمایندگان گروههای مختلف بیانیه ها و پیام های خود را در تأیید و حمایت از سازمان قرائت کردند.
سازمان «ایدئولوژیک - سیاسی - نظامی» مجاهدین انقلاب اسلامی با توجه به شرایط خاص آن دوران، خود را سازمانی نیمه مخفی - نیمه علنی معرفی نمود که دفاع همه جانبه از انقلاب اسلامی را تعقیب می کند.
اقدامات انجام شده
شرایط ابتدای انقلاب و ضرورت حضور همه جانبه نیروهای انقلابی در عرصه های مختلف سیاسی، نظامی، فرهنگی، اجتماعی و حتی اقتصادی، برای کنترل و آرامش بخشی به تلاطم ناشی از فروپاشی رژیم ستمشاهی و جایگزینی نظام نوپای اسلامی، و مبارزه با توطئه پس مانده های دوران گذشته و منافقین و مخالفین تازه رویده پرمدعای وابسته به شرق و غرب، و از طرفی دیگر تلاش برای جبران عقب ماندگی ها و محرومیتها و خدمت به مردم مستضعف به عنوان حامیان اصلی انقلاب، باعث گردید که سازمان نیز فراتر از یک حزب سیاسی، مجموعه ای باشد که با همکاری دیگر نهادهای انقلابی همچون حزب جمهوری اسلامی، کمیته انقلاب، سپاه پاسداران، دادستانی، جهاد سازندگی و... در عرصه های مختلف فعالیت نماید. موارد زیر تنها بخشهای گزیده شده از این اقدامات می باشد.
1- مقابله با گروهک فرقان: گروهک منحرف فرقان به رهبری گودرزی از جمله گروههای منحرفی بود که در برابر انقلاب اسلامی و خط امام قد علم کرد و با هدف براندازی انقلاب اسلامی، حذف نیروهای انقلاب را در دستور کار خود قرار داد که اوج آن ترور استاد شهید مرتضی مطهری در اردیبهشت 58، ترور سپهبد قرنی و ترور ناموفق حجت الاسلام والمسلمین هاشمی رفسنجانی بود.
سازمان که مقابله با گروهک های ضدانقلاب را از اهداف تشکیلات خود می دانست، با کمک و همیاری کمیته انقلاب اسلامی مقابله و شناسایی گروهک فرقان را در دستور کار خود قرار داد. در این اقدام دوتن از اعضای سازمان به نامهای »امیر استاد ابراهیم» و »داود عجب گل» در درگیری با گروهک فرقان به شهادت رسیدند.
2- تشکیل کمیته و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی: با توجه به آمادگی هایی که اعضای سازمان در مسایل نظامی داشتند، نقش موثری را در تشکیل کمیته های انقلاب و سپاه پاسداران برعهده گرفتند.
در شورای مرکزی اولیه سپاه فروتن و مرتضی الویری از طرف سازمان مجاهدین حضور داشتند. در ادامه کار محسن رضایی از طرف سازمان مأموریت می یابد تا به عنوان نماینده سازمان در سپاه نقش آفرینی کند. و همچنین شهید محمد بروجردی(فرمانده سپاه غرب کشور) نیز از طرف سازمان به عنوان مسوول سپاه منطقه کردستان پیشنهاد می شود.
افراد دیگری نیز چون مرتضی الویری، بهزاد نبوی، محمدباقر ذوالقدر، حسین زیبایی نژاد، علی عسگری، حسن حمیدزاده، شهید قلمبر، شهید محمد فدایی و ... در رده های بالای سپاه و کمیته مسوولیت و فعالیت داشتند.
3- مسأله کردستان و تشکیل »پیش مرگان کرد مسلمان»: از ترفندهایی که ضدانقلاب برای ایجاد اخلال در حرکت تکاملی انقلاب اسلامی راه اندازی کرد، بحران کردستان بود. حزب دموکرات کردستان، کومله، چریک های فدایی خلق و... داعیه یکپارچگی ایران و خودمختاری برای کردستان داشته، ولی خواسته واقعی آنها استقلال و جداسازی کردستان به همراه شهرهای کردنشین آذربایجان غربی و برخی از شهرهای استان کرمانشاه از کشور بود.
در چنین شرایطی سازمان مجاهدین تصمیم می گیرد تا برای حل بحران کردستان وارد عمل شود و این مطلب بعد از طرح در شورای مرکزی سازمان به تصویب می رسد و برای این کار کمیته ای ویژه تشکیل می شود. محمد سلامتی مسوولیت کمیته بررسی و حل مسایل کردستان را برعهده می گیرد. محمد بروجردی، ابوالفضل قدیانی و محمود یاسینی از دیگر اعضای این کمیته می باشند. کمیته مذکور بعد از جلسات متعدد، طرحی هفت ماده ای برای حل بحران تنظیم می نماید. به منظور اجرای طرح، شهید محمد بروجردی از طرف سازمان به کردستان اعزام می شود تا در اولین گام تشکیلاتی را با حضور نیروهای بومی کرد برای مقابله با ضدانقلاب راه اندازی نماید. این سازمان که «پیش مرگان کرد مسلمان» نام گرفت، با تلاش و کوشش شهید بروجردی به وجود آمد.
در ماجرای کردستان برخی اعضای سازمان از جمله محمد فدایی، سعید آزادی، شمس شهیدی، محمد باانصاف، محمد کارگر، محمد قاسم مرادنژاد، حسین گرگانی نژاد، حمید تواضعی، ناصر فولادی مقدم به شهادت رسیدند.
4- ماجرای سیستان و نقش سازمان در حل بحران خلق بلوچ: مشابه آنچه در کردستان به وجود آمده بود، استان سیستان و بلوچستان را نیز تهدید می کرد. گروهکهای ضدانقلاب تحت عنوان خلق بلوچ، ستاره سرخ و... که از طرف عراق و دیگر مخالفین حمایت می شوند، امنیت منطقه را بر هم زده و علیه ارتش، سپاه و نیروهای حزب اللهی اقدامات مسلحانه انجام می دادند. در این مسأله نیز سازمان نقش آفرینی نموده و نیروهای سازمان در منطقه مسوولیت های مهمی را برای حل بحران برعهده گرفتند.
فرمانده سپاه منطقه شاهپورزاده، فرمانده اطلاعات منطقه شهید حمید قلنبر، استاندار جلیلی و سپس محمدی و مسوولین رادیو و تلویزیون منطقه همگی از اعضای سازمان به حساب می آمدند که نقش مهمی را در جبران اشتباه نماینده دولت در منطقه (دکتر ابراهیم یزدی) - که با دادن امتیاز به ضدانقلاب قصد کنترل آنها را داشت و عملاً جز فرصت سوزی چیزی نصیب انقلاب نکرد - برعهده داشتند.
5- اقدام سازمان درخنثی نمودن توطئه منافقین :گروههای هفتگانه که اغلب بعد از تغییر ایدئولوژیک سازمان مجاهدین خلق بوجود آمده بودند، در رقابت و مقابله با منافقین قرار داشتند و این مخالفت یکی از محورهای اصلی ائتلاف و شکل گیری سازمان بود. انتخاب نام و آرم سازمان تنها گوشه ای از این مبارزه بود و بیانیه های سازمان در حوادث و تحولات بعدی انقلاب نیز بر این موضع گیری صحه می گذاشت.
بعد از حوادث تیر و خرداد 60 و ورود منافقین به عرصه اقدام مسلحانه علیه نظام اسلامی، سازمان نیز در کنار و همراه سپاه پاسداران، کمیته انقلاب و دادستانی در خنثی کردن این توطئه نقش داشت. در این بین بند 209 در زندان اوین در اختیار اعضای باتجربه سازمان قرار گرفت تا کار بازجویی و تفتیش اعضای دستگیر شده گروهک منافقین را در این بند دنبال کنند.