
بصیرت: به گزارش بصیرت،حسین جهانی نویسنده وبلاگ "خبرنگار تهرانی "، مطلبی را با عنوان "تلویزیون بی.بی.سی فارسی؛ رسانهای سیاسی یا سیاستی رسانهای " در وبلاگ شخصی خود منتشر کرده است.
بر اساس این گزارش در این مطلب آمده است:
آنچه در پی میآید حاصل تحقیق چندین ماهه من در مورد تلویزیون بی.بی.سی فارسی است و برخی از این مطالب را در کلاسی که به همین نام بود، یادداشت برداری نمودم.
جنگ رسانهای مفهومی است که چند سالی است در ارتباطات بینالمللی رواج پیدا کرده است.
براین اساس رسانهها تلاش میکنند به وسیله موثرترین روشهای تاثیرگذاری مخاطبان را به سوی خود بکشند.
این امر در کشور ما به طور گستردهای سازمان یافته است که دلایل آن صرفاً دلایل سیاسی و اجتماعی نیست، بلکه عوامل دیگری برای حساسیت رسانههای گروهی غیر ایرانی نسبت به ایران وجود دارد.
برخی از این دلایل عبارتند از:
- ویژگیهای دینی فرهنگی ایرانیان
- ویژگیهای اختصاصی زبان ایرانیان
- ویژگیهای قومی فرهنگی ایرانیان
- ویژگیهای تاریخی ایرانیان
- ویژگیهای زیست محیطی ایرانیان
- ویژگی های کنشهای بینالمللی ایرانیان
پس از وقوع انقلاب اسلامی بسیاری از استراتژیستهای فرهنگی غرب خود را با یک سامانه ایدئولوژیک نو مواجه دید.
راههای مختلفی برای این تهاجم آزموده شد که در میان آن خونینترین جنگها رقم خورد و چون حاصلی نداشت، از چند سال پیش اصلیترین راه، دستکاری و تهاجم فرهنگی عنوان شد و در میان این تهاجم فرهنگی از راه تهاجم رسانهای، روش و منشی فوق موثر خوانده شد.
این گونه بود که یک باره جریان پرسرعت راهاندازی شبکههای رادیو تلویزیونی فارسی زبان، سایتها و جراید نوین شکل گرفت.
موضوع آن چنان وقیحانه بود که نخست وزیر رژیم صهیونیستی در مصاحبهای به صراحت راه دگرگونی جامعه ایران را رسانهها عنوان کرد.
بی.بی.سی (British Broadcajtiny corporation) در 14 نوامبر 1922 میلادی یعنی 2 سال بعد از تأسیس رادیو در جهان و با نام "بنگاه سخنپراکنی بریتانیا " با مسئولیت محدود تاسیس شد که بودجه 4 میلیارد و 300 میلیون پوندی (حدود 8 میلیارد دلار) آن توسط دولت و وزارت امورخارجه انگلستان تأمین میشود.
بخش فارسی رادیو بی.بی.سی از 8 دی 1319 و بخش وب سایت فارسی 25 دی سال 1387 آغاز به کار کرد.
این تلویزیون، بخشی از سرویس جهانی بی.بی.سی است و سومین شبکه تلویزیونی بی.بی.سی بعد از شبکه تلویزیونی انگلیسی و عربی به شمار میرود.
این شبکه تلویزیونی، فارسی زبانان آسیای مرکزی، خاورمیانه و اروپا را تحت پوشش خود قرار میدهد که خبر، بخش عمده و مهم این تلویزیون است.
این شبکه برنامههای روزانه خود را هر روزه از ساعت 17 تا یک بامداد ادامه میدهد اما به روشنی نشان داد که در شرایط بحران ساعات برنامههای خود را افزایش میدهد.
به طوری که در جریان انتخابات ریاست جمهوری و درگیریهای خیابانی پخش خود را تا حدود 24 ساعت افزایش داد و از این ظرفیت بسیار موثر ارتباطی خود برای هدایت افکار عمومی بهرهگیری کرد.
تا پایان اغتشاشات تهران این ظرفیت پخش برنامهها ادامه داشت و امروز با احتساب تکرار برنامهها به حدود روزی 12 ساعت رسیده است.
بهروز آفاق رئیس منطقه آسیا، در سرویس جهانی بی.بی.سی بود که مسئول راهاندازی تلویزیون بی.بی.سی فارسی شد.
بهروز آفاق در مورد هدف از راهاندازی شبکه بی.بی.سی فارسی معتقد است: زبان فارسی برای بی.بی.سی خیلی اهمت دارد، چون صد میلیون فارسی زبان در دنیا داریم.
برنامههای رادیو فارسی بی.بی.سی سالیان سال بود که در ایران، افغانستان و تاجیکستان شنوندگانی داشت.
مدیر موقت این تلویزیون یک انگلیسی است و "عنایت فانی " که بیست و هفت سال پیش به عنوان پناهنده سیاسی وارد انگلیس شده بود و اکنون معاون تلویزیون بی.بی.سی است.
دولت انگلیس برای راهاندازی شبکه بی.بی.سی فارسی 15 میلیون پوند (22 میلیون دلار) به این امر اختصاص داده است و تعداد کارمندان این شبکه 150 نفر میباشد.
تلویزیون بی.بی.سی فارسی در بسیاری از کشورها خبرنگار دارد و به این منظور از خبرنگاران آزاد و حتی رسمی استفاده میکند.
این تلویزیون گرچه مدعی جذب نیروهای خود از طریق روشهای قانونی هم چون انتشار آگهی است اما در مواردی خاص از روشهای بازی روانی و یا تماسهای محرمانه با خبرنگاران نخبه نیز استفاده کرده است.
* اهداف کاربردی و عملکرد بی.بی.سی فارسی:
- نقش اطلاعاتی در بحرانها و رویدادهای سیاسی ایران
- ایجاد اختلافات قومی و مذهبی در ایران
- تبدیل شدن تلویزیون بی.بی.سی فارسی به منبع خبری برای ایرانیان در بحرانهای سیاسی یا اجتماعی
- نشان دادن بیطرفی و عدم جانبداری در رویدادهای داخلی ایران در حوزههای مختلف
- تلاش برای جذب مخاطبان تحصیل کرده جامعه ایران و جوانان
* سیاستها و روشها:
- تلاش در جهت فاصلهگذاری میان دولت انگلیس و رسانه بی.بی.سی
- ایجاد و امتناع در مخاطب نسبت به بیطرفی بی.بی.سی
- عدم تاخت و تاز به نظام به صورت عریان (از نوع VOA )
- چاشنی انتقادات به سیاستها و راهبردهای اصلی نظام با چگالی کم و با ظرافت مطرح میشود که از دلزدگی مخاطبان و احساس سیاسی بودن شبکه جلوگیری کند
- توجه ایران به عنوان موضوع مشترک مورد علاقه مخاطبان بر خلاف VOA که از مواضع دولت آمریکا و از مخالفان نظام دفاع میکنند
- ایجاد فضای شاد و مفرح و پرهیز از صحنههای تیر و تار
- عدم مخالفت صریح و زننده باور با بنیادهای فکری مردم ایران
بی.بی.سی اهدافی را دنبال میکند، که این اهداف به 2 دسته تقسیم میشوند؛
1) اهداف اعلامی: اهدافی هستند که به مخاطب القاء میکند که به دنبال چنین چیزهایی هستند.
2) اهداف پنهان: این اهداف در پشت پرده قرار دارد و هدف اصلی این شبکه میباشد.
1) اهداف اعلامی:
- ارائه تصویر واقعی از ایران و جهان
- پاسخ به نیاز مخاطبان
- شکست انحصار صدا و سیما در پخش تلویزیونی
- پرکردن خلاء رسانهای در جامعه ایران
- پدید آوردن معیارهای نو در عرصه پخش برنامههای تلویزیونی به زبان فارسی
- سرویس بی.بی.سی فارسی معتقد است هدفش تغییر رژیم نیست بلکه تعامل است
2) اهداف پنهان:
- تأثیرگذاری بر افکار عمومی در بلند مدت
- تغییر نگرش و رفتار مخاطبان
- ظرفیتسازی در ساختار فکری مخاطبان
- موجه نشان دادن و ترمیم چهرههای غرب
- ایجاد تریبون برای مخالفان و منتقدان نظام
- براندازی نرم
* اهداف اصلی تهاجم فرهنگی در بیبی سی فارسی؛
- مخدوش کردن چهرهها، ملتها، اقوام و مذاهب
- تحمیل و حاکمیت
* ساز و کار کلی شبکه خبری بیبی سی فارسی؛
- القای ناامیدی و یاس
- القای غم و افسردگی
- ایجاد رعب و وحشت
- سست کردن اراده
- ایجاد تضاد
- ایجاد خستگی
- ایجاد آشفتگی و پریشانی
و اما ویژگیهای تلویزیون بی.بی.سی فارسی؛
- استفاده از منابع فنی و متنوع سرویس جهانی بی.بی.سی و قدرت باز تولید بسیار زیاد
- بهرهگیری از 200 خبرنگار در بیش از 70 دفتر خبری در دنیا
- تعامل خبرنگاران و تهیه کنندگان تلویزیون فارسی بی.بی.سی با رادیو و وبسایت فارسی
- پرداختن به موضوعات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی روز برای جذب مخاطبان
- توجه ویژه به قشر جوان در برنامههای هفتگی در قالب برنامههای موسیقی، هنری، فرهنگی، علمی، فنآوری و ورزشی
- معرفی بهترین مستندسازان ایران، افغانستان و تاجیکستان
- پخش برنامههای چالشی و تعامل چند رسانهای
* مروری بر برنامههای اصلی تلویزیون فارسی بی.بی.سی؛
- برنامه 7 بخش خبری روز؛ مخاطب فارسی زبانان و ایرانی تباران
- برنامه هفتگی سیاسی؛ مخاطب علاقهمندان به رویدادهای سیاسی
- برنامه امروزیها؛ مخاطب جوانان
- برنامه کوک؛ مخاطب علاقهمندان به موسیقی
- برنامه کلیک؛ مخاطب جوانان، تحصیلکردهها، روشنفکران و علاقهمندان به فناوری روز
- برنامه به عبارت؛ مخاطب جوانان، دانشجویان، هنرمندان، علاقهمندان به چهرهها و افراد تحصیل کرده
- برنامه نوبت شما؛ مخاطب طیفهای مختلف
- برنامه تماشا؛ مخاطب هنرمندان و جوانان
- برنامه اکران؛ مخاطب هنرمندان و جوانان
- برنامه خبرنگاران؛ مخاطب عموم مردم
- برنامههای غیرخبری؛ مخاطب مخاطبان عمومی
- برنامه ورزش هفت؛ مخاطب جوانان و ورزش دوستان* افراد شاغل در بی.بی.سی فارسی متشکل از؛- برخی از روزنامهنگاران و کارکنان رسانههای مخالف نظام
- برخی مقامات رژیم پهلوی
- برخی از خبرنگاران داخلی که تطمیع و جذب شدهاند
- برخی از پناهندگان سیاسی* اما در پایان قصد دارم تا شما را با عوامل مشغول در تلویزیون بی.بی.سی فارسی تا حدودی آشنا کنم؛بهروز آفاق (رئیس بی.بی.سی در منطقه آسیا)
فرناز قاضی زاده (در دوران اصلاحات در روزنامههای یاس نو، نشاط و زن فعالیت داشت)
داریوش کریمی (سردبیر اخبار)
پونه قدوسی (یکی از مجریان برنامه نوبت شما)
نادر سلطانپور (حرفه خبرنگاری را با کار در یک برنامه هفتگی به نام "صدای فارسی " برای جامعه فارسی زبان در اونتاریو کانادا آغاز کرد)
سیما علینژاد (مسنترین گوینده خبر در بی.بی.سی فارسی)
جمالالدین موسوی (سردبیر هفته نامهای برای پناهندگان افغان ساکن مشهد بود)
ناجیه غلامی (دارای اصالتی افغانی است و حرفه رادیویی و تلویزیونی خود را در سال 2001 به عنوان گزارشگر بی.بی.سی فارسی در شهر مشهد آغاز کرد. وی نخستین خبرنگار فارسیزبانی بود که از سوی جمهوری اسلامی ایران جهت کار برای بی.بی.سی مجوز گرفت)
لارا پطروسیان (مجری برنامه فرهنگی کلیک که در سرویسهای امنیتی دوره دیده و از مسئولین تراز اول بی.بی.سی نیز بشمار میرود)
سیاوش اردلان (سابقه همکاری با رادیو فردا و یکی از مجریان برنامه نوبت شما)
مسعود بهنود (از افراد اصلی طراحی شبکه بی.بی.سی فارسی است و نقش مهمی در شناسایی جذب و مصاحبه نیروهای شبکه بی.بی.سی فارسی داشته است)
بهزاد بلور (وظیفه شناسایی گروههای زیر زمینی موسیقی را بر عهده دارد)
مهدی پرپنچی (مجری و گوینده بی.بی.سی فارسی و سابقه سردبیری رادیو بی.بی.سی فارسی را نیز دارد)
صادق صبا (از سیاستگذاران بی.بی.سی فارسی و رییس کنونی بخش فارسی بی.بی.سی)
مینا رزقی (فیلمبردار شبکه بی.بی.سی فارسی)
ستار سعیدی (روزنامه نگار افغان، یکی از مجریان برنامه نوبت شما)
علیاصغر رمضانپور (معاون وزارت ارشاد در دولت خاتمی)
نگین شیرآقایی (گزارشگر تلویزیون بخش فارسی بی.بی.سی)
فریبا صحرایی (روزنامهنگار در تورنتو)
رعنا رحیمپور (گزارشگر تلویزیون بخش فارسی بی.بی.سی)