بصیرت:درست چند سانتی متر پایین تر از خیابان و پیاده رویی که ما هر روز از آن عبور می کنیم شهر افسانه ای موش ها برای خودش دنیایی دارد و هراز چند گاهی ردپای شهروندان آن از زیر پل ها، درون کانال های فاضلاب، جوی ها و هر کجایی که شما فکرش را بکنید پیدا می شود. این جانوران اگرچه با شهروندان میانه خوبی ندارند اما هر از چند گاهی در معابر عمومی به سرعت ظاهر شده و به این ترتیب سؤالات و ابهامات متعددی را در ذهن شهروندان ایجاد می کنند.
هیچ کس نمی داند موش ها از کجا آمده اند و آبا و اجدادشان به چه نسلی از پستانداران می رسد، اما همه آنهایی که در این شهر چند میلیونی زندگی می کنند به خوبی می دانند که با موش ها همسایه هستند و نمی توانند آنها را در زندگی خود نادیده بگیرند، به تعبیر دیگر برخی آمارها نشان می دهند که تعداد موش ها چند برابر شده است، این یعنی شمارش معکوس برای انفجار جمعیت موش ها.
بسیاری از کارشناسان و صاحبنظران حوزه شهری معتقدند رشد شهرنشینی و توسعه امکانات زندگی باعث شده است تا نسل موش ها از سال 79 تاکنون بیش از 11 برابر رشد پیدا کرده و طرح های ضربتی شهرداری برای مبارزه با این جونده موذی بیش از 12 برابر افزایش پیدا کند.
اما در این میان امیرحسین نامی رئیس اداره ساماندهی با اشاره به طرح پاکسازی زیستگاه های این جانور می گوید: در بعضی مناطق تاکنون بیش از 10 هزار زیستگاه موش شناسایی و طعمه گذاری شده است به طوری که کارشناسان این اداره به سرعت با شناسایی منافذ ورود و خروج موش ها در معابر و انهار منطقه نسبت به پاکسازی محیط شهری تهران از این جانور اقدام کرده اند. در این میان تعداد 597 عدد تله زنده گیر در میان شهروندان توزیع شده و 450 عدد دریچه یک طرفه پلاستیکی روی لوله های خروجی آب نصب شده است. علاوه بر این مقاوم سازی 2 هزار و 870 منفذ با مصالح نیز به پایان رسیده است.
¤ رستوران ها به موش ها جان می دهند
به طور کلی عامل اصلی افزایش جمعیت موش ها اغلب به رعایت نشدن قوانین شهروندی از سوی تعداد معدودی از ساکنان مربوط می شود چرا که آنها با رعایت نکردن بهداشت معابر و رها کردن زباله های خود در نهرها به ازدیاد جمعیت موش ها کمک کرده اند و فروشندگان مواد غذایی، پروتئینی و میوه فروشی ها درصدر قرار دارند.
احمد غفوری کارشناس بهداشت محیط در این باره می گوید: هرم زندگی موش ها به 3 عامل رطوبت، هوا و ماده غذایی وابسته است. اگر هر یک از این عوامل را محدود کرده یا دسترسی به آنها را غیرممکن کنید به طور حتم در کاهش جمعیت این جانور موفق خواهیم شد.
در محدوده های مرکزی شمال تهران به علت تراکم بالای رستوران ها، جمعیت موش ها به صورت غیرقابل باوری در حال افزایش است و مشارکت همگانی را برای کاهش آن می طلبد. برآوردها نشان می دهد که بیش از 25 درصد از 5/1 میلیون موش ساکن در پایتخت در زیرزمین های تو در توی شمیران زندگی می کنند.
¤¤¤
جلوگیری از تکثیر موش ها.
افزایش آموزش های عمومی به منظور آشنایی شهروندان با مخاطرات حضور موش در محیط شهری و شناخت روش های مبارزه با آن می تواند موثر واقع شود. در این رابطه تاکنون 10 هزار نسخه بروشور آموزشی رایگان توزیع شده و 10 ایستگاه ناحیه ای نیز با هدف اطلاع رسانی میدانی به شهروندان تشکیل شده است.
با این حال «مصیب غضنفری» کارشناس محیط زیست عقیده دارد: استفاده از ابزارهای آموزشی و تشویق مردم به رعایت قواعد و پروتکل های زیست محیطی می تواند بسیار موثرتر از روش های کنترل شیمیایی باشد چرا که در بیشتر موارد طعمه گذاری و سم پاشی نه تنها جمعیت آنها و دیگر جانوران موذی را کاهش نداده، بلکه باعث شده است تا مسمومیت های شدید انسانی تشدید شود. خوشبختانه ارزیابی ها نشان می دهد وضعیت مناطق شمالی تهران در مقایسه با سایر مناطق شهر مطلوب تر بوده و می طلبد تا فعالیت ها بیشتر حول محور آموزش های شهروندی متمرکز شوند.
بهتر است دلتان را صابون نزنید و انتظار نداشته باشید که موش ها چمدان های خود را بردارند و بروند. ظاهراً آنها جایی گرم و نرم تر از جوی های این شهر پیدا نکرده اند و نمی کنند.
ناهید جعفرپور کامی