میراث ماندگار
بصیرت-
اشاره: در متن فرهنگ و تعالیم اسلامی به صراحت و روشنی و در حجم وسیع و به طور مکرر به ارائه خدمات فکری، علمی و فرهنگی به تودههای مردم - چه مسلمانان و چه افرادی که مشتاق تحقیق درباره اسلام و تمایل به پذیرش این دین مبین و حیات بخش میباشند - توصیه شده است، به گونهای که یکی از وظایف و مسئولیتهای حیاتی و محوری مراجع و علمای اسلام معرفی گردیده است. این توصیهها نشان میدهد که مرجعیت شیعه همچنان که در بستر زمان و در طول تاریخ با مردم پیوند و ارتباطی نزدیک و مستمر داشته است، بر تداوم این راه و رفع نیازهای فکری و علمی و اجتماعی آنان اصرار میورزد.
مرجع بزرگ تشیع مرحوم آیتاللهالعظمی فاضل لنکرانی با تاسیس مراکز علمی و فقهی و فرهنگی برای تحقق اهداف مزبور تلاشی ویژه داشت. آنچه در ذیل میآید، انعکاسی از این فعالیتهای مستمر و وقفه ناپذیر میباشد.
این مطلب گزارشی از فعالیتهای مختلف "مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)" میباشد که مرکزی است با مجموعههای پنجگانه شامل آموزش طلاب و پرورش روحانیون فاضل، تحقیق و پژوهشهای ژرف در متون فرهنگ و معارف اسلامی به ویژه جنبههای مختلف فقه شیعه، فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی، کتابخانه و انتشارات.
توجه خوانندگان گرامی را به فعالیتهای مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) که میراث ماندگار آن مرجع عالیقدر میباشد جلب مینمائیم.
* * *
مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)
پس از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران به رهبری قائد عظیمالشان، فقیه عالیقدر و مجاهد نستوه حضرت امام خمینی رضوان الله تعالی علیه و استقرار حکومت دینی در ایران اسلامی، در جهت توسعه و بالندگی فقه راستین تشیع و پاسخگویی به نیازهای زمان، مرکز فقهی ائمه اطهار علیهمالسلام به همت مرجع عالیقدر مرحوم آیت الله العظمی فاضل لنکرانی قدس سره به سال 1376 شمسی در قم تاسیس گردید و بعد از رحلت ایشان نیز طبق وصیت معظم له، تحت اشراف فرزندشان آیت الله حاج شیخ محمد جواد فاضل اداره میشود و به کار خود ادامه میدهد.
از اهداف محوری این مرکز: آموزش فضلا و محققان، تربیت فقیهان شایسته و مجتهدان متعهد و آگاه به مقتضیات زمان، فراهم آوردن امکانات لازم و بستر مناسبت برای مطالعات و پژوهشهای ژرف در فقه و اصول، درک و پاسخگویی مسائل جدید، بررسی شبهات مرتبط با فقه و نقد آنها و تالیف و نشر کتب و مقالات علمی میباشد.
این مرکز دارای شعباتی در شهرهای ایران همچون مشهد مقدس، کرج، تهران و... و کشورهایی مثل انگلستان، سوریه، افغانستان، مالزی و... نیز میباشد که در سطحی محدودتر از مرکز فقهی قم دائر گردیده و به فعالیتهای علمی، آموزشی و پژوهشی میپردازند.
مرکز فقهی ائمه (ع) در چندین بخش فعالیت دارد که مهمترین بخشهای آن عبارتند از:
1 - آموزشی 2 - پژوهش 3 - فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی 4 - کتابخانه 5 - انتشارات.
1) آموزش
یکی از مهمترین فعالیتهای مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) فعالیت آموزشی است که دو مقطع سطح عالی و دروس خارج حوزه را در برمیگیرد.
در مقطع اول، مرکز فقهی با تمهیدات و شرایط خاص، نخبگان فضلا و طلاب حوزه علمیه را انتخاب نموده و در کلاسهایی تحت عنوان کلاسهای تابع - گروههای علمی تابع - زیر نظر اساتید مجرب و فاضل حوزه آنان را پرورش میدهد.
در این گروه، علاوه بر الزام به دقت در متون کتب درسی و تقریر درسها، اساتید محترم نکات و حواشی معتبری را که به طور معمول در دروس آزاد حوزه فرصت پرداختن به آنها نیست را مورد بحث و کنکاش علمی قرار میدهند و بدین وسیله استعدادهای نهفته طلاب را به شکوفایی رسانده و آنان را برای حضور شایسته در دروس خارج حوزه آماده مینمایند.
تعداد دانش پژوهان گروههای علمی: 50 نفر
تعداد اساتید: 25 نفر مدرس - 10 نفر استاد ناظر
در مقطع دوم، طلاب و فضلایی که شایستگی خود را در کلاسهای مقطع اول به اثبات رسانده و نیز عزیزانی که چندین سال درس خارج را نزد اساتید بزرگوار حوزه گذرانده و آمادگی لازم برای شرکت فعال در دروس خارج را دارند، پس از آزمون کتبی و مصاحبه ورودی، در مرکز فقهی پذیرش میشوند.
فعالیتهای آموزشی در این دوره آمیخته با پژوهش است، بدین صورت که طرح کلی بحث توسط اساتید محترم مرکز انجام گرفته و دانش پژوهان ضمن القای مطالب در کلاس، موظف به تحقیق و پژوهش در زمینه آن موضوع و ارائه بحث تحت نظر اساتید محترم هستند، در انتها نیز با یاری و هدایت اساتید محترم، مطالب جمع بندی شده و به نتیجه رسیده و دانش پژوهان جزوات درسی خود را مطابق معیارهای مصوب تدوین نموده و تحویل معاونت آموزش مرکز میدهند.
این دوره در حال حاضر هفت سال به طول میانجامد که سال آخر آن اختصاص به نوشتن پایان نامه دارد و پس از ارتحال مرحوم آیت الله العظمی فاضل لنکرانی قدس سره آموزش گروههای پیشین ادامه یافته و دو گروه جدید نیز گزینش شدهاند.
دستاورد این همه تلاش و زحمت، دهها مقاله و رساله ارزشمند علمی و فقهی است که در این بخش به ثمر رسیده است.
2) پژوهش
در راستای برآورده سازی نیازهای کنونی جامعه و ضرورتهای موجود که تلاش بیشتری را از دانشمندان و فقهای جامعه میطلبد، مرکز فقهی ائمه اطهار علیهمالسلام: نیز با چنین احساسی پای در عرصهی پژوهش گزارده و از راههای مصنوعی - ظهور احکام در اقتضائیت یا فعلیت - بررسی مکاتب اصولی - مقایسه مکتب اصولی نجف، سامرا و قم و...) تشکیل گروهها و هستههای علمی که هم اکنون تعداد پژوهشگران و محققان مرکز 36 نفر است، و تالیف و تدوین کتب (بالغ بر 29 عنوان کتاب) و مجلات، و همچنین طرحهای پژوهشی (مانند: موسوعه تطبیقات، قواعد فقهی، حقوق محیط زیست در اسلام، حقوق و احکام کودکان، بررسی فقهی رحم جایگزین، مشروعیت عقد بیمه از دیدگاه فقه اسلام و...) به این مهم پرداخته است.
3) فناوری اطلاعات و اطلاعرسانی
باتوجه به لزوم بهرهگیری از فناروی روز در زمینه علوم اسلامی و استفاده از قابلیتهای رایانه در پیشبرد و تسریع و پژوهشهای تخصصی بخش رایانه مرکز تاسیس و تجهیز گردید، که به فعالیتهای خود در زمینه ثبت، نگهداری و نشر کلیه آثار موسس عالیقدر مرکز و ایجاد پایگاههای اطلاع رسانی و... ادامه میدهد.
4) کتابخانه
به موازات توسعه و تخصصی شدن علوم، مطالعات و تحقیقات، ایجاد کتابخانهای تخصصی در مرکز ضرورتی انکار ناپذیر بود. به همین جهت، در راستای ایجاد فضای مناسب برای دانش پژوهان مرکز و سایر پژوهشگران، کتابخانه تخصصی مرکز فقهی تاسیس گردید و در حال حاضر یکی از مهمترین و پر مراجعهترین کتابخانههای تخصصی در شهر مقدس قم است.
این کتابخانه به صورت سیستم قفسه باز اداره شده و از نظر تعداد و حجم کتابها پس از ارتحال آن مرجع بزرگ، تقریبا به دو برابر افزایش یافته و تعداد کتابها به حدود 50000 جلد رسیده است.
5) انتشارات
یکی دیگر از بخشهای با اهمیت مجموعه مرکز فقهی، بخش انتشارات است. عمده فعالیتهای انتشارات این مرکز در چند مورد خلاصه میشود:
- چاپ و نشر آثار مرجع عالیقدر جهان تشیع مرحوم آیت الله العظمی فاضل لنکرانی قدسسره.
- چاپ و نشر تحقیقات و پژوهشهایی که در این مرکز در زمینههای فقه، اصول و مسائل اعتقادی انجام گرفته است.
- اهدای سالانه دهها هزار جلد کتاب به کتابخانههای متقاضی در داخل و خارج کشور با هدف معرف و نشر آثار تشیع.
در این قسمت نیز پس از ارتحال مرجع عالیقدر 22 جلد کتاب برای اولین بار به چاپ رسیده است، با میانگین 394 صفحه در هر کتاب، و در مجموع به تیراژ 52500 جلد، همچنین 27 جلد کتاب از کتابهای مرکز نیز در مجموع به تیراژ 282911 جلد، چاپ مجدد شده است.
علاوه آن که، کتب منتشر مرکز به خصوص شرح تحریرالوسیله به صورت آسان در اختیار فضلا و طلاب قرار داده شده و در این مدت، حدود 20000 هزار کتاب به اشخاص و کتابخانهها نیز اهدا گردیده است.
توجه و دقت در آنچه به طور فشرده از فعالیتهای پنجگانه مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) از نظر گذشت، نشان میدهد که مرحوم آیت الله العظمی فاضل لنکرانی به ضرورت آموزشهای ژرف و عمیق در حوزه علمیه، فحص و تحقیقهای ریشهدار در ابواب مختلف فقه، پرورش علما و روحانیون فاضل و نشر مکتوب آثار علمی نظری جامع داشتند و در تحقق عملی آن کوشا و موفق بودند.
این مرجع جامع نگر و آگاه به زمان توسعه فعالیتهای علمی مزبور توسط مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) و دفاتری که در شهرهای مختلف ایران تاسیس کردند را پشتوانهای علمی و فرهنگی برای نشر معارف اسلام و مقابله با بدعتها و انحرافات و خرافات و صیانت از ارزشهای والای الهی قرار دادند. این میراث ماندگار همچنان در مسیر تبیین و ترویج جلوههای مختلف فرهنگ و تفکر اسلامی و ارتقاء سطح فکری و علمی طلاب و روحانیون فعالیتهای مستمر و روز افزون دارد و این یکی از ویژگیهای مراجع بزرگ شیعه است که اندیشه های علمی و فرهنگی آنان در بستر زمان همواره زنده و پویا و تحول زا میباشد.
*مرحوم آیتاللهالعظمی فاضل لنکرانی برای پیشبرد اهداف اسلامی و نشر علوم دینی مراکزی تاسیس کردند که هر کدام منشاء آثار فراوان است
* یکی از مهمترین فعالیتهای مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) فعالیت آموزشی است که در دو مقطع سطح عالی و دروس خارج حوزه را در برمیگیرد
* مرحوم آیتاللهالعظمی فاضل لنکرانی به ضرورت آموزشهای ژرف و عمیق در حوزه علمیه، فحص و تحقیقهای ریشهدار در ابواب مختلف فقه، پرورش علما و روحانیون فاضل و نشر آثار مکتوب علمی، نظری جامع داشتند و در تحقق عملی آن کوشا و موفق بودند
* کتابخانه تخصصی مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) یکی از مهمترین و پر مراجعهترین کتابخانههای تخصصی برای دانش پژوهان مرکز و سایر پژوهشگران میباشد
* مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) پشتوانهای علمی و فرهنگی برای نشر معارف اسلام و مقابله با بدعتها و انحرافات و خرافات و صیانت از ارزشهای والای الهی میباشد
* مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) همچنان در مسیر تبیین و ترویج جلوههای مختلف فرهنگ و تفکر اسلامی و ارتقاء سطح فکری و علمی طلاب و روحانیون فعالیتهای مستمر و روز افزون دارد و این یکی از ویژگیهای مراجع بزرگ شیعه است که اندیشههای علمی و فرهنگی آنان در بستر زمان همواره زنده و پویا و تحول زا میباشد
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
