مظلومیت سینمای مقاومت درسالگرد فتح خرمشهر!

بصیرت:«کودک و فرشته»؛ فیلم ارزشمندی که قربانی فیلم های سخیف شد
فیلم «کودک وفرشته» به کارگردانی مسعود نقاش زاده از معدود فیلم های ارزشمندی است که درسال های اخیر درسینمای کشورمان اکران شده است.
این فیلم روایتی ملتهب و جذاب از مقاومت مردم خرمشهر درمقابل تجاوز دشمن بعثی است.
نکته قابل توجه این است که این اثر، اولین تجربه سینمایی کارگردان آن است. نقاش زاده پیش از این درباره انگیزه اش از توجه به دفاع مقدس دراولین فیلمش درگفت وگو با کیهان گفته بود:«دفاع مقدس سرشار از رویدادها و داستان هایی است که واجد ارزش های ویژه انسانی هستند. به جز ارزش هایی که در دفاع مقدس تجلی یافتند و انسان هایی که درآن ظهور کردند، آن قدر ماجراهای گفتنی و شنیدنی درآن 8 سال وجود دارد که ما هنوز گوشه ای از آن را هم نگفته ایم. با این که ساخت فیلم جنگی بسیار دشوار است و دوستان هم به من توصیه می کردند که برای کار اولم یک موضوع سبک تر شهری را انتخاب کنم، اما به دلایل فوق، تصمیم گرفتم که با این داستان شروع کنم.» وانصاف حکم می کند که «کودک و فرشته» را تجربه ای موفق و سربلند در سینمایمان بدانیم. این فیلم مصداق بارز سینمای ملی است و ضمن بازتاب نمودن واقعیات و ارزش های دفاع مقدس، دارای ساختاری استوار و قابل توجه است.
اما به رغم جایگاه والایی که این فیلم دارد و ویژگی های غیر قابل انکار هنری اش، قربانی ساختار بیمار و ناعادلانه اکران سینما ها شده است. به طوری که این روزها،اکثر سالن های سینما در انحصار فیلم های سخیف قرارگرفته و فیلمی چون «کودک و فرشته» در نهایت توانسته به صورت تک سانس، آن هم فقط درچند سینما به نمایش در بیاید، نکته جالب این است که این فیلم دارای موضوع خرمشهر است و در شرایط عادلانه باید بیشتر مورد توجه قرار می گرفت.
کارگردان فیلم «کودک و فرشته» دراین باره به فارس گفت: فیلم تنها با 8 تک سانس در هشت سالن سینما روی پرده رفت و اکران شد که اگر سانس ها را جمع کنیم می توانیم بگوییم تنها یک سالن به نمایش این فیلم اختصاص یافته است! با این تفاوت که قدرت انتخاب سانس مناسب از مخاطب سلب شده است. بنابراین نمی توان این فیلم را با یک سالن، به لحاظ فروش و فرصت نمایش با دیگر فیلم های روی پرده مقایسه کرد. زیرا فیلم های دیگر، 20 تا 30 سالن دراختیار دارند و طبعاً فرصت های نمایش بسیار بیشتری دارند. بنابر این جدول فروش فیلم ها که این روزها در روزنامه ها درج می شود، حداقل درباره این فیلم غلط است. زیرا تعداد سالن های نمایش دهنده فیلم را 8 سالن محاسبه می کنند، درحالی که عملا ظرفیت نمایش یک سالن دراختیار آن است. متأسفانه این آمارها با غفلت ارایه می شود.
وی توضیح داد: متاسفم که باید بگویم زمانی که سخن از سینمای دفاع مقدس به میان می آید هرکس در هر مقامی و درهرجایی، در باب حمایت از این گونه سینمایی سخن می گوید، اما نمی دانم این حمایت ها کجاست و چه فیلم هایی حمایت می شوند که ما اثری از آن نمی بینیم. حمایت تنها در امر تولید خلاصه نمی شود، درحوزه نمایش و فرصت های مناسب برای اکران، این فیلم ها بیشتر نیاز به حمایت دارند. تا زمانی که سیاست ما پر کردن سالن ها به هر قیمتی باشد، سینمای ما به قهقرا خواهد رفت و حاصل این سیاست ها گسترش ساخت و نمایش فیلم های پیش پا افتاده و سطحی و مبتذل خواهد بود. به این ترتیب، سینمای سالم و شریف به تدریج از چرخه تولید و نمایش خارج می شود و با این سیاست ما رأی به توسعه سینمای سطحی و سخیف داده ایم.
نقاش زاده همچنین در مصاحبه ای دیگر دراین باره گفت: گناه این فیلم این است که به گوشه ای از دریای بیکران تجربیات دفاع از این سرزمین می پردازد؛ اما با این حال به گونه ای است که اگر تماشاگر به تماشای آن بنشیند تا پایان فیلم را تماشا می کند.
این کارگردان ادامه داد: بدون این که بخواهم کسی را متهم کنم باید بگویم که اکنون برای تمام فیلم هایی که به نوعی مقابل فیلم های سخیف و کمدی روز هستند، مشکلات متعددی در اکران پیش می آید و ناگزیر و پـیشاپیش، این فیلم ها قربانی می شوند. البته «کودک و فرشته» جزو فیلم های کم مخاطب یا فرهنگی به معنای خاص نیست. گناه این فیلم این است که به گوشه ای از دریای بیکران تجربیات دفاع از این سرزمین می پردازد؛ اما به این حال به گونه ای است که اگر تماشاگر به تماشای آن بنشیند تا پایان فیلم را تماشا می کند.
کارگردان «کودک و فرشته» در بخش دیگری ازاین گفت وگو، درباره نقد برنامه «هفت» و اشاره آن به نظرات مخالف این فیلم، اظهار کرد:آن چه مشخص است این که نمی توان تنها براساس اظهارنظر دو یا سه مخاطب که ممکن است از سینمای دفاع مقدس هم خوششان نیاید نمونه آماری مناسبی ارایه کرد. البته من هم انتظار نداشتم که دوستان آن برنامه این گونه عمل کنند و نظر دو یا سه نفر را به نظر کل مردم یا تماشاچیان فیلم تعمیم دهند. به هرحال این گزارش نمونه خوب و درست و منصفانه ای از یک گزارش مردمی نبود. و هرکسی که ذره ای با کار رسانه ای آشنایی داشته باشد خوب می داند که این شیوه برای تهیه گزارش درست نیست.
البته فکر می کنم که آب از سر «کودک و فرشته» گذشته است.
حسین رضایی