از 8 موضوعی که آمریکا به عنوان بهانه عدم اطمینان از فعالیت هسته ای ایران ذکر می کرد، جدی ترین موضوع ،چگونگی کسب تکنولوژی و تجهیزات ساخت سانتریفیوژهای نسل اول "p1" و نسل دوم"p2" بود
علیرضا اکبری رئیس مؤسسه مطالعات راهبردی تصمیم در گفت و گو با خبرنگار «جهان»، گفت: به زبان خیلی ساده "p1" و "p2" اصطلاحی است که در مورد نسل های اولیه و ثانویه دستگاه های سانتریفیوژ که گاز «هگزا فلوراید اورانیوم» را تفکیک می کنند به کار می رود و تفاوت این دو در کیفیت عملکرد و مواد سازنده آن است.
وی در پاسخ به این سئوال که آیا به خاطر مسئله "p1" و "p2" بود که پرونده ایران به شورای امنیت فرستاده شد؟، گفت: نه اینطور نیست. مجموعه ای از ابهامات را در مورد ایران مطرح کردند و در مورد فعالیت های جمهوری اسلامی ایران در مسئله سانتریفیوژها اتهاماتی از سوی سرویس های جاسوسی آمریکا بیان شد.
این کارشناس امور راهبردی و امنیت بین المللی افزود: اما این که چرا در حال حاضر موضوع "p1" و "p2" اهمیت پیدا کرده ، به خاطر این است که از مجموع 8 موضوعی که آمریکایی ها از قبل به عنوان بهانه های عدم اطمینان از فعالیت صلح آمیز هسته ای ایران ذکر می کردند، جدی ترین آن مسئله چگونگی به دست آوردن تکنولوژی و تجهیزات مربوط به ساخت و تجهیز دستگاههای سانتریفیوژ در نسل اول (p1) و نسل دوم (p2) است.
اکبری ادامه داد: علیرغم این که فعالیتهای ایران مغایر با تعهدات پادمانی نسبت به آژانس نبود، ولی فضای اتهام را که ایجاد کردند به تدریج آژانس بین المللی انرژی اتمی و شورای حکام را به سمت انجام بازرسی های اتهامی از ایران هدایت کردند.
وی افزود: از آن جا که محور بازرسیهای اتهامی، مسئله غنی سازی بود و چون مهمترین و رایج ترین روش غنی سازی، روش "جداسازی" با سانتریفیوژ و با روش چرخشی است، بنابراین محور سئوالات، مسئله سانتریفیوژها واقع شد.
اکبری،مسئله اصلی برای بردن پرونده ایران به شورای امنیت، نیت آمریکا برای پرونده سازی علیه جمهوری اسلامی ایران دانست و گفت: آمریکا به دنبال امنیتی کردن پرونده جمهوری اسلامی ایران بود تا کشورهای دنیا را علیه ایران متحد کند که در نهایت ایران را مجبور به پذیرش سلطه و خواستههای خود کند.
رئیس مؤسسه مطالعات راهبردی تصمیم، با بیان این که موضوع ایران برای ایالات متحده به یک مسئله کاملا" امنیتی تبدیل شده، اظهار داشت: آمریکا به دنبال بهانهای بود تا این مسئله امنیتی را حل کند، بنابراین بهانه هستهای را برگزید.
وی افزود: البته معلوم هم نیست که آمریکاییها در انتخاب موضوع بهانه برای برخورد با ایران، مسئله مناسبی را انتخاب کرده باشند؛ چرا که عرصه هستهای، عرصهای بود که جمهوری اسلامی ایران قدرت ملی اش برای کنترل آن بیشتر از سایر موارد بود.
معاون سابق وزیر دفاع خاطرنشان کرد: آمریکا با اعمال فشار به ایران به دنبال این بود که در جوابهای ایران به سئوالات کاملا" غیر پادمانی آژانس ، تناقض گویی پبدا کرده و این تناقض گوییها را ابزار اعمال فشار و اراده خود کند.
اکبری با بیان این که این که نتیجه کار تیم فعلی هستهای را به هیچ وجه قابل مقایسه با تیم قبلی نمی داند، تصریح کرد: تیم قبلی امتیازات فراوانی را به اروپاییها و آمریکا داد و همه چیز را به تعلیق در آورد.
وی در پاسخ با این پرسش که آیا در مقطع کنونی با توجه به گزارش مثبت البرادعی، کاملا" از ایران رفع اتهام شده یا نه؟ اظهار داشت: گزارش البرادعی در مورد رفع اتهام از مسئله "p1" و "p2" یا همان سانتریفیوژهای نسل اول و دوم بود، در حالی که هنوز در پرونده کشورمان موضوعات اتهامی آلودگیها، اسناد و مدارک مربوط به تولید اورانیوم خانگی و ... باقی هستند.
این کارشناس امور راهبردی و امنیت بین الملل افزود: این موضوعات اتهامی باید یک به یک مورد بررسی قرار گیرد و پس از اظهار نظر آژانس مبنی بر رفع این اتهامات است که به طور کامل از جمهوری اسلامی ایران رفع اتهام می شود.
وی با بیان این که بررسی اتهامات وارده به ایران تا اوایل بهار به طور کامل انجام خواهد شد، گفت: از آن جا که ستون و محور اصلی اتهامات پیرامون مسئله غنی سازی بوده، لذا گزارش 15 نوامبر البرادعی راجع به سانتریفیوژها ، ستون فقرات پروسه ابهام زایی و اتهام سازی علیه ایران را شکست، این در حالی است که ایالات متحده باز هم با وجود این گزارش مثبت و قوی دوباره اشکال تراشی و بهانه گیری می کند.
رئیس مؤسسه مطالعات راهبردی تصمیم، یادآور شد: قطعا" ایالات متحده در صورت رفع تمام اتهامات باز هم بهانه تراشی کرده و این اتهامات را مربوط به گذشته تا کنون می خواند و آینده فعالیت های ایران را محور فشارهای خود عنوان می کند.
اکبری با اشاره به این که گزارش مثبت البرادعی از نظر ایران و آژانس یک نقطه عطف به شمار می آید، گفت: بعد از 5 سال کشمکش با این گزارش و همکاری های ایران، ستون فقرات چالش زایی شکسته و جمهوری اسلامی به آستانه عادی شدن وارد شده است.
رئیس مؤسسه مطالعات راهبردی تصمیم در پایان گفت: از نظر بیش از 90 درصد کشورهای آژانس، مسئله پرونده ایران خاتمه یافته و فعالیتهای هسته ای ایران کاملا" صلح آمیز مشاهده شده است، اما مدعیان زورگو کماکان به سیاست های غرض ورزانه خود ادامه می دهند.