چهره ضد روسى بوش! / شایان خانکشى زاده

هنگامى که سران روسیه و ایالات متحده آمریکا در کاخ سفید یا کاخ کرملین در کنار یکدیگر قدم مى زنند ،سعى دارند روابط خود را مثبت و مسالمت آمیز جلوه دهند،این در حالى است که به محض دورى پوتین و بوش از یکدیگر چهره ضد آمریکایى پوتین و چهره ضدروسى بوش خود را در فضاى بین الملل نمایان مى سازد.اهداف کلان مسکو و واشنگتن با یکدیگر به طرز محسوسى مغایرت دارد.همین مسئله با عث واگرایى این دو از یکدیگر مى شود.اخیرا بوش پسر سیاستهاى دولت روسیه را به شدت مورد انتقاد قرار داده است تا بار دیگر چهره ضدروسى خود در معادلات سیاست خارجى کاخ سفید را نمایان سازد.

اخیرا رئیس جمهور آمریکا در بیانیه‌اى شدیدا به روسیه به خاطر آنچه که دستگیرى شمارى از مخالفان دولت روسیه عنوان شده ، حمله کرده است.

جرج بوش در این بیانیه تصریح نموده،از اینکه ماموران قانون فعالیتهاى صلح‌آمیز این مخالفان را متوقف کرده و مانع فعالیت برخى از روزنامه نگاران و مدافعان حقوق بشر شده ، بسیار ناراحت شده است!این در حالى است که رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا به عنوان اصلى ترین ناقض حقوق بشر در جهان حق اظهار چنین سخنانى را ندارد.در این میان سخنان دانا پرینو سخنگوى کاخ سفید نیز در نوع خود جالب توجه است..

در جریان یک کنفرانس مطبوعاتى از دانا پرینو سوال شده است که آیا رئیس جمهور که از اول با پوتین رابطه نزدیکى برقرار کرد فکر مى‌کند که اشتباه کرده؟ آیا بوش از او ناامید شده است؟ سخنگوى ریاست جمهورى آمریکا در این خصوص پاسخ داده است:

“به این سوال ظرف ماههاى گذشته چندین بار پاسخ داده‌ام. بوش معتقد است که بهترین فرصت براى روسیه ایجاد دموکراسى است و در چند قسمت این مسئله انجام شده است که شامل مطبوعات و اقتصاد است، اما قدمهایى هم رو به عقب برداشته شده است. دموکراسى ظرف یک شب بدست نمى‌آید و این مسئله را از تاریخ یاد گرفته‌ایم. رئیس جمهور رابطه خوبى با پوتین دارد و به او احترام مى گذارد و این بهترین راه همکارى با او است. ما با روسیه در زمینه‌هاى مختلفى همکارى مى‌کنیم و روسیه عضو گروه چهارجانبه براى روند صلح خاورمیانه است. “

به راستى این اظهار نظرهاى بوش پسر چگونه قابل توجیه است.به نظر مى رسد ایالات متحده آمریکا نسبت به مسئله روسیه سیاست دوگانه اى را در پیش گرفته است.بر اساس این سیاست دوگانه بوش پسر و دیگر نومحافظه کاران از سویى سعى دارند در قالب دیدار هاى پیاپى با پوتین و لاوروف سطوح کلى مناسبات کاخ سفید و کاخ کرملین را حفظ نموده و از سویى دیگر با سنگ اندازى در مقابل دولت روسیه از حرکت روسها در معادلات آسیاى مرکزى ممانعت به عمل آورند.این مسئله به هیچ عنوان از سوى مسکو پذرفته شده نیست.البته رفتار روسها و رویکرد محتاطانه آنها در قابل مسائل بین المللى در عقب گرد کاخ کرملین طى سالهاى اخیر بسیار موثر بوده است.به عبارت دیگر نمى توان از کنار خطاهاى فاحش استراتژیک و سیاسى پوتین نیز به سادگى گذشت.

تاکید مستقیم دیک چنى معاون رئیس جمهور آمریکا بر حذف روسیه از معادلات کشورهاى مشترک المنافع سابق نشان دهنده اوج خصومت بازهاى آمریکا در قبال مسکو است.اما مسکو این خصومت را چگونه تفسیر نموده است؟

آنچه مسلم است اینکه رویکرد ضدروسى ایالات متحده آمریکا نقطه پایانى نخواهد داشت.به نظر مى رسد که کاخ کرملین در درک این حقیقت مسلم دچار مشکل شده است.

مسکو باید با آمریکا به عنوان اصلى ترین جریان تهدید کننده خود در نظام بین الملل برخورد نماید.این در حالى است که کاخ کرملین هنوز این نوع نگاه را در مناسبات سیاست خارجى خود حاکم نساخته است.